Aktualności - Instytut Pileckiego
- Call for Papers | Władze na uchodźstwie i uchodźcy polityczni w Europie XX wieku: suwerenność w epoce totalitaryzmów (zgłoszenia do 15 listopada)
konferencja
Call for Papers | Władze na uchodźstwie i uchodźcy polityczni w Europie XX wieku: suwerenność w epoce totalitaryzmów (zgłoszenia do 15 listopada)
- 82. rocznica wyzwolenia PREDAPPIO
Wydarzenie
82. rocznica wyzwolenia PREDAPPIO
Zapraszamy na wydarzenie poświęcone pamięci żołnierzy z 18 Lwowskiego Batalionu Strzelców (18LBS), z 2 Korpusu Wojska Polskiego, których największym sukcesem było zdobycie i wyzwolenie Predappio – rodzinnego miasta dyktatora Włoch, Benito Mussoliniego, z rąk faszystów i nazistów 28 października 1944 r.
- Zrozumieć pamięć: jak opowiadać o trudnej przeszłości? II wojna światowa, Holokaust i polsko-niemieckie spojrzenia na pamięć | Dyskusja panelowa
Wydarzenie
Zrozumieć pamięć: jak opowiadać o trudnej przeszłości? II wojna światowa, Holokaust i polsko-niemieckie spojrzenia na pamięć | Dyskusja panelowa
Berliński oddział Instytutu Pileckiego oraz Muzeum Getta Warszawskiego zapraszają na dyskusję panelową pt. „Zrozumieć pamięć: jak opowiadać o trudnej przeszłości? II wojna światowa, Holokaust i polsko-niemieckie spojrzenia na pamięć” z udziałem dr Agnieszki Witkowskiej-Krych, dr Irmgard Zündorf, dr Wiesławy Młynarczyk oraz Roberta Szuchty. Dyskusję poprowadzi Lukas Wieczorek.
- Warsztaty „Paszport i dobre maniery" | Dzień dyplomaty w Galerii Instytutu Pileckiego
Wydarzenie
Warsztaty „Paszport i dobre maniery" | Dzień dyplomaty w Galerii Instytutu Pileckiego
Wiele osób niepokoi się o bezpieczeństwo w Polsce, młodzież nierzadko boryka się z poważnymi trudnościami w budowaniu relacji... Serdecznie zapraszamy na warsztaty dla rodzin osadzone w rzeczywistości dwudziestowiecznej dyplomacji. Na spotkaniu poruszone zostaną praktyczne aspekty szacunku, otwartości, i odwagi we wzajemnej trosce.
- Wykład „Polska dyplomacja wobec kwestii żydowskiej w latach 1932–1939" | Dzień dyplomaty w Galerii Instytutu Pileckiego
Wydarzenie
Wykład „Polska dyplomacja wobec kwestii żydowskiej w latach 1932–1939" | Dzień dyplomaty w Galerii Instytutu Pileckiego
Serdecznie zapraszamy na wykład dr Kingi Czechowskiej pt. "Polska dyplomacja wobec kwestii żydowskiej w latach 1932–1939" w dniu 24 października o godzinie 14.00 w Galerii Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów.
- Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski
Aktualności
Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski
W związku z niedawną decyzją Lwowskiej Rady Obwodowej o ogłoszeniu roku 2027 Rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), jej dowódcy Romana Szuchewycza oraz działacza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) Ołeha Olżycza, publikujemy artykuł dr. hab. Damiana Markowskiego, profesora Instytutu Pileckiego, przypominający kluczowe fakty z życia i działalności dowódcy UPA.
- Śladami ucieczki. Polsko-alzackie historie ratowania polskich jeńców wojennych
wykład
Śladami ucieczki. Polsko-alzackie historie ratowania polskich jeńców wojennych
Jaki splot wydarzeń łączy francuską wioskę w Alzacji z polską wsią na Podkarpaciu? W jaki sposób lokalna społeczność Fréland ryzykowała życie, by nieść pomoc polskim jeńcom, organizować ich ucieczkę i ukrywać ich aż do nadejścia wojsk alianckich?
- The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap
Aktualności
The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap
Congress “Embracing the New, Preserving the Old: Studying Fascism, Communism, and Totalitarianism in the 2020s” took place on October 14 and 15, 2026 – two packed days of stimulating papers, keynote events, debates and discussions.
- Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA
Aktualności
Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA
W związku z powracającą w przestrzeni publicznej dyskusją na temat batalionu „Nachtigall”, dr hab. Tomasz Chinciński, profesor Instytutu Pileckiego, przypomina kluczowe fakty ustalone przez historyków.
- Konferencja: Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo- Wschodniej
konferencja
Konferencja: Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo- Wschodniej
Instytut Pileckiego oraz Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN zapraszają na międzynarodową konferencje naukową, „Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo-Wschodniej”, która odbędzie się w dniach 19–21 października 2026 r. w Warszawie.
- „Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie
Aktualności
„Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie
17 października 2026 roku publiczność zgromadzona w berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego wysłuchała drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” o Sewerynnie Szmaglewskiej.
- Berlin | Odsłuch audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, spotkanie z twórcami i koncert Dobrawy Czocher
Wydarzenie
Berlin | Odsłuch audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, spotkanie z twórcami i koncert Dobrawy Czocher
Instytut Pileckiego w Berlinie zaprasza na wspólny odsłuch 2. odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, spotkanie z jego twórcami oraz koncert Dobrawy Czocher, kompozytorki i wiolonczelistki, autorki muzyki do serii.
- „Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski
Aktualności
„Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski
Czy Witold Pilecki podjął się najniebezpieczniejszej misji II wojny światowej? Jak trafił do Auschwitz? Czy rzeczywiście budował tam konspirację? Zapraszamy do obejrzenia podcastu Muzeum Historii Polski z udziałem dyrektora Instytutu Pileckiego Karola Madaja.
- Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]
Aktualności
Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]
Przez trzy dni (9–11 października) festiwal „Wolskie Ostańce” zapraszał do zatrzymania się i spojrzenia na Warszawę z nowej perspektywy — poprzez osobiste historie, miejsca naznaczone pamięcią oraz to, co wciąż trwa pomiędzy znikaniem a trwaniem.
- Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej
Wydarzenie
Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej
Poznaj historię Obławy Augustowskiej – sowieckiej operacji przeprowadzonej w lipcu 1945 roku, w wyniku której aresztowano i uprowadzono setki osób.
- Łódź | Spotkanie z Martyną Wojtkowską i odsłuch reportażu historycznego „Sala 600"
Wydarzenie
Łódź | Spotkanie z Martyną Wojtkowską i odsłuch reportażu historycznego „Sala 600"
Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi oraz Instytut Pileckiego zapraszają na spotkanie z autorką audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” Martyną Wojtkowską oraz wspólny odsłuch dwóch pierwszych odcinków reportażu.
- Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie
Aktualności
Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie
Jakie były źródła błędnych ocen w polityce Niemiec wobec Rosji? Których ostrzeżeń nie chciano usłyszeć i dlaczego? Jakie wnioski z tej historii wynikają dziś dla Niemiec, Polski i Ukrainy oraz dla bezpieczeństwa Europy? Dlaczego tak długo ignorowano sygnały ostrzegawcze i głosy płynące m.in. z Polski i Ukrainy? Jaką rolę odegrały w tym interesy gospodarcze, kalkulacje polityczne?
- Prelekcja dr Agnieszki Witkowskiej-Krych pt. „Korczak na Siennej” z elementami pokazu multimedialnego
wykład
Prelekcja dr Agnieszki Witkowskiej-Krych pt. „Korczak na Siennej” z elementami pokazu multimedialnego
W ramach festiwalu WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na wykład poświęcony wybitnemu pedagogowi, lekarzowi i pisarzowi – symbolowi troski o godność i prawa dziecka.
- Pokaz pierwszego odcinka serialu dokumentalnego „ROTMISTRZ” o życiu i walce Witolda Pileckiego pt. „Powstanie Warszawskie”
film
Pokaz pierwszego odcinka serialu dokumentalnego „ROTMISTRZ” o życiu i walce Witolda Pileckiego pt. „Powstanie Warszawskie”
W ramach festiwali WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na pokaz pierwszego odcinka serialu dokumentalnego o życiu i walce swojego patrona pt. „Rotmistrz".
- Jerzy Majewski – kuratorski przegląd filmów i opowieść o ostańcach
Wydarzenie
Jerzy Majewski – kuratorski przegląd filmów i opowieść o ostańcach
W ramach festiwalu WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na spotkanie z Jerzym Majewskim poświęcone filmowym śladom dawnej Warszawy i zachowanym fragmentom przedwojennej zabudowy, które dzięki polskim filmom i serialom stały się dokumentem znikającego miasta.
- Wykład dr. Mariusza Klareckiego pt.: „Zniszczone i zrabowane. Straty warszawskich, prywatnych kolekcji artystycznych”
wykład
Wykład dr. Mariusza Klareckiego pt.: „Zniszczone i zrabowane. Straty warszawskich, prywatnych kolekcji artystycznych”
W ramach festiwalu WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na spotkanie z dr. Mariuszem Klareckim poświęcone wojennym losom prywatnych zbiorów artystycznych mieszkańców Warszawy. Po wykładzie odbędzie się finisaż wystawy „Sztuka dokumentu. Walerian Bielecki. Powstanie Warszawskie”. Będzie to ostatnia okazja, by zobaczyć w Warszawie prace artysty – architekta, żołnierza AK i powstańca warszawskiego.
- Rewizja niemieckiej polityki wschodniej w kontekście rosyjskiej agresji na Ukrainę
debata
Rewizja niemieckiej polityki wschodniej w kontekście rosyjskiej agresji na Ukrainę
Po czterech latach od ataku Rosji na Ukrainę znajdujemy się w kluczowym dla konfliktu momencie. Podczas najnowszego spotkania w cyklu „Berlin w Warszawie” zadamy pytania o niemiecką politykę wschodnią – o zaniechanie ostrzeżeń płynących z naszej części Europy i źródła błędnej oceny planów Rosji.
- Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja
Aktualności
Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja
30 września 2026 roku – w Dniu Archiwisty – w warszawskiej siedzibie Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa „Laboratoria innowacji. AI w archiwach”.
- Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
Aktualności
Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
8 października w ogrodzie Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej odbyło się wyjątkowe wydarzenie – jubileusz 10-lecia działalności instytucji.
- Mosty solidarności. Ukraińcy ratujący Polaków w czasie rzezi na Wołyniu | Wykład dr. hab. Damiana Markowskiego
wykład
Mosty solidarności. Ukraińcy ratujący Polaków w czasie rzezi na Wołyniu | Wykład dr. hab. Damiana Markowskiego
8 października 2026 r. zapraszamy do warszawskiej Galerii Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów na wykład dr. hab. Damiana Markowskiego poświęcony postawom Ukraińców niosących pomoc Polakom w czasie tragicznych wydarzeń na Wołyniu i w Galicji Wschodniej. Prelekcji będzie towarzyszył koncert muzyki ukraińskiej.
- Festiwal „Wolskie Ostańce”
Aktualności
Festiwal „Wolskie Ostańce”
Co zostaje z miasta, które nieustannie się zmienia? Co trwa mimo wyburzeń, nowych inwestycji i zacierania śladów pamięci? I kim są współcześni „ostańcy”? Festiwal „Wolskie Ostańce” to wielowymiarowe wydarzenie poświęcone relacji między miastem, pamięcią i ludźmi.
- Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
Aktualności
Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
Dokument „Jedna wskazówka” o Obławie Augustowskiej, autorstwa Martyny Wojtkowskiej z Instytutu Pileckiego, otrzymał pierwsze wyróżnienie podczas 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni.
- „Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
Aktualności
„Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
6 października pracownicy Instytutu Pileckiego brali udział w „Spotkaniu z Patronem” organizowanym przez Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej.
- „Świadek” – Seweryna Szmaglewska w drugim odcinku „Sali 600” | Przedpremierowy odsłuch na dachu Instytutu Pileckiego
Aktualności
„Świadek” – Seweryna Szmaglewska w drugim odcinku „Sali 600” | Przedpremierowy odsłuch na dachu Instytutu Pileckiego
1 października na dachu Instytutu Pileckiego odbył się przedpremierowy odsłuch drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, poświęconego Sewerynie Szmaglewskiej – pisarce, byłej więźniarce Auschwitz-Birkenau i świadkowi przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze. Spotkanie zorganizowano w związku z 80. rocznicą zakończenia głównego procesu norymberskiego.
- Weekend seniora z kulturą 2026 w Instytucie Pileckiego
Wydarzenie
Weekend seniora z kulturą 2026 w Instytucie Pileckiego
Zapraszamy do Instytutu Pileckiego na Weekend Seniora z Kulturą – 3-4 października 2026 r. To doskonała okazja, by aktywnie spędzić czas, poznać nowe miejsca i odkryć różne formy uczestnictwa w kulturze. W programie m.in. warsztaty poświęcone dezinformacji, pokazy filmowe, spacery i questy po Warszawie, porady archiwistów dotyczące opieki nad rodzinnymi pamiątkami, a także potańcówka w stylu retro.
- Sala 600. Odsłuch z widokiem na panoramę Warszawy | 80. rocznica wyroku w Norymberdze
Wydarzenie
Sala 600. Odsłuch z widokiem na panoramę Warszawy | 80. rocznica wyroku w Norymberdze
W związku z 80. rocznicą zakończenia głównego procesu norymberskiego zapraszamy na przedpremierowy odsłuch 2. odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”.
- 80. rocznica wyroku w Norymberdze | Wykład prof. Williama Schabasa oraz międzynarodowy panel dyskusyjny
wykład
80. rocznica wyroku w Norymberdze | Wykład prof. Williama Schabasa oraz międzynarodowy panel dyskusyjny
– „1 października 2026 roku przypada 80. rocznica Wyroku Międzynarodowego Trybunału Wojskowego (MTW) w Norymberdze, który stanowił punkt przełomowy dla rozwoju międzynarodowego prawa karnego” – podkreśla dr Dominika Uczkiewicz z Instytutu Pileckiego.
- Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.
konferencja
Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.
W dobie rewolucji cyfrowej instytucje archiwalne stają przed koniecznością przedefiniowania swojej roli – ze strażników pamięci przeobrażają się w laboratoria innowacji. Najważniejszym obecnie elementem tej transformacji jest sztuczna inteligencja, której pierwsze wdrożenia skłaniają do pogłębionej refleksji nad rolą archiwisty i charakterem udostępniania zbiorów.
- Dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym? | Relacja z ósmego spotkania cyklu „Berlin w Warszawie”
Aktualności
Dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym? | Relacja z ósmego spotkania cyklu „Berlin w Warszawie”
24 września w Instytucie Pileckiego odbyło się ósme spotkanie z udziałem polskich i niemieckich ekspertów, zorganizowane w ramach cyklu „Berlin w Warszawie”. Tematem rozmowy była pamięć o Powstaniu Warszawskim w niemieckiej kulturze pamięci.
- „Niemiecka pamięć a Powstanie Warszawskie: dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym?”
debata
„Niemiecka pamięć a Powstanie Warszawskie: dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym?”
24 września zapraszamy do Instytutu Pileckiego na ósme spotkanie z udziałem polskich i niemieckich ekspertów, w ramach cyklu „Berlin w Warszawie”. Tematem spotkania będzie pamięć o Powstaniu Warszawskim w niemieckiej kulturze pamięci.
- Nieznane kadry II wojny światowej. Instytut Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego otwierają francuskie zbiory wojskowe
Wydarzenie
Nieznane kadry II wojny światowej. Instytut Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego otwierają francuskie zbiory wojskowe
Instytut Pileckiego oraz Muzeum Powstania Warszawskiego zapraszają przedstawicieli mediów na śniadanie prasowe połączone z prezentacją unikalnych materiałów archiwalnych pozyskanych na mocy porozumienia z francuskim wojskowym archiwum audiowizualnym ECPAD (Établissement de Communication et de Production Audiovisuelle de la Défense).
- Niepublikowane wcześniej niemieckie archiwalia z francuskiego ECPAD w Instytucie Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego
Aktualności
Niepublikowane wcześniej niemieckie archiwalia z francuskiego ECPAD w Instytucie Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego
Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego oraz Muzeum Powstania Warszawskiego podpisały strategiczne, trójstronne porozumienie o współpracy z francuskim wojskowym archiwum audiowizualnym ECPAD (Établissement de Communication et de Production Audiovisuelle de la Défense/ Centrum Komunikacji i Produkcji Audiowizualnej Departamentu Obrony) z siedzibą w Ivry-sur-Seine we Francji. Porozumienie udostępnia polskim instytucjom unikalne, dotąd nieznane w Polsce fotografie z czasów II wojny światowej, otwiera dostęp do ogromnych zasobów francuskiego archiwum i rozpoczyna współpracę o dużym znaczeniu dla badań nad polską historią.
- Michał Kosiorek objął stanowisko Zastępcy Dyrektora ds. Historii w Przestrzeni Publicznej
Aktualności
Michał Kosiorek objął stanowisko Zastępcy Dyrektora ds. Historii w Przestrzeni Publicznej
Nowy dyrektor będzie sprawował nadzór nad Działem Wystaw, Działem Historii Mówionej i Produkcji Filmowych, Działem Serwisów Streamingowych i Podcastów, Działem Edukacji, Działem Upamiętnień oraz Galerią Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów.