Wykład dr. Mariusza Klareckiego pt.: „Zniszczone i zrabowane. Straty warszawskich, prywatnych kolekcji artystycznych” - Instytut Pileckiego

wykład

10.10.2026 (SOB) 16.30

Wykład dr. Mariusza Klareckiego pt.: „Zniszczone i zrabowane. Straty warszawskich, prywatnych kolekcji artystycznych”

W ramach festiwalu WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na spotkanie z dr. Mariuszem Klareckim poświęcone wojennym losom prywatnych zbiorów artystycznych mieszkańców Warszawy. Po wykładzie odbędzie się finisaż wystawy „Sztuka dokumentu. Walerian Bielecki. Powstanie Warszawskie”. Będzie to ostatnia okazja, by zobaczyć w Warszawie prace artysty – architekta, żołnierza AK i powstańca warszawskiego.

Grafika wydarzenia

Wykład dr. Mariusza Klareckiego pt.: „Zniszczone i zrabowane. Straty warszawskich, prywatnych kolekcji artystycznych”

miejsce: Instytut Pileckiego, ul. Sienna 82 w Warszawie | godz. 16:30

Książka „Zrabowana Warszawa” zawiera ponad 500 fotografii. Opisuje niemal dwa tysiące zbiorów i kolekcji artystycznych. To pionierska praca, bogata w niezwykłe opowieści na temat wojennych losów prywatnych zbiorów artystycznych. Książka zdobyła prestiżową Nagrodę KLIO I stopnia w kategorii varsaviana oraz Nagrodę im. Feliksa Jasieńskiego za rok 2024 w kategorii „Kolekcjonerstwo – nauka i upowszechnianie”. Nagrodę VARSAVIANA 2024-2025 przyznaną przez Towarzystwo Miłośników Historii i Bibliotekę Publiczną m.st. Warszawy Bibliotekę Główną woj. mazowieckiego. Publikacja została także nominowana do nagrody PTWK Najpiękniejsze Polskie Książki 2024. Z dr. Mariuszem Klareckim porozmawiamy o bogactwie przedwojennej Warszawy, kolekcjonerach oraz niezwykłych, wojennych losach dzieł sztuki.

Dr Mariusz Klarecki – historyk sztuki, badacz strat wojennych, były kurator Pałacu pod Blachą w Zamku Królewskim w Warszawie, twórca wielu wystaw i wydarzeń muzealnych. Laureat Nagrody BohaterONy 2025 im. Powstańców Warszawskich – SREBRNY BOHATERON w kategorii „Pasjonat”. Nominację tę przyznano za „popularyzację wiedzy o stratach wojennych Warszawy oraz przywracanie pamięci o zniszczonym dziedzictwie artystycznym stolicy”. Współautor publikacji „Raport o stratach Warszawy i jej mieszkańców w latach 1939–1945” (2004) oraz późniejszej książki „Straty Warszawy 1939–1945. Raport”, autor dwutomowego dzieła „Zrabowana Warszawa. Straty w prywatnych zbiorach i artystycznych kolekcjach mieszkańców Warszawy w latach 1939–1945” (2024) wydanej przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Finisaż wystawy
„Sztuka dokumentu. Walerian Bielecki. Powstanie Warszawskie” 

Czy rysunek i akwarela mogą być dokumentem historycznym? Wystawa „Sztuka dokumentu. Walerian Bielecki. Powstanie Warszawskie” nie tylko przybliża twórczość Waleriana Bieleckiego (1912-1969) – architekta, żołnierza AK, powstańca warszawskiego, ale także skłania do refleksji nad różnymi źródłami naszej wiedzy o Powstaniu. Stawia pytania o wzajemne relacje pomiędzy wiedzą o przeszłości, pamięcią i ich artystycznym przetworzeniem. Wystawa ma wymiar symboliczny – prace powstańcze Bieleckiego, który swoje powojenne życie związał z Białymstokiem, po raz pierwszy zostaną zaprezentowane w Warszawie – mieście, które artysta zmuszony był opuścić.

Ekspozycję można oglądać do 10 października 2026. Wystawie będą towarzyszyć zajęcia dla młodzieży poświęcone roli świadka i świadectwa – zapisy od września 2026 na stronie internetowej Instytutu Pileckiego.

W ramach finisażu, oprócz wykładu, będzie można zwiedzać wystawę indywidualnie, a obecna na miejscu kuratorka chętnie odpowie na pytania i przybliży zwiedzającym kontekst ekspozycji.


Wydarzenie jest częścią festiwalu „Wolskie Ostańce”. Program tegorocznego festiwalu na stronie Wolskiego Centrum Kultury (kliknij). 

Zobacz także

  • Call for Papers | Władze na uchodźstwie i uchodźcy polityczni w Europie XX wieku: suwerenność w epoce totalitaryzmów (zgłoszenia do 15 listopada)

    konferencja

    Call for Papers | Władze na uchodźstwie i uchodźcy polityczni w Europie XX wieku: suwerenność w epoce totalitaryzmów (zgłoszenia do 15 listopada)

    W 2027 roku przypada 85. rocznica podpisania Deklaracji z Pałacu Św. Jaku ba o karaniu zbrodni wojennych z 13 stycznia 1942 r. Dla upamiętnienia tego wydarzenia chcemy zorganizować międzynarodową konferencję naukową, podczas której tematem obrad będą rządy na uchodźstwie i uchodźcy poli tyczni w XX-wiecznej Europie.

  • Zrozumieć pamięć: jak opowiadać o trudnej przeszłości? II wojna światowa, Holokaust i polsko-niemieckie spojrzenia na pamięć | Dyskusja panelowa
    Plakat wydarzenia „Zrozumieć pamięć: Jak opowiadać o trudnej przeszłości?” w ramach Public History Lab 2026, przedstawiający Pomnik Bohaterów Getta w Warszawie.

    Wydarzenie

    Zrozumieć pamięć: jak opowiadać o trudnej przeszłości? II wojna światowa, Holokaust i polsko-niemieckie spojrzenia na pamięć | Dyskusja panelowa

    Berliński oddział Instytutu Pileckiego oraz Muzeum Getta Warszawskiego zapraszają na dyskusję panelową pt. „Zrozumieć pamięć: jak opowiadać o trudnej przeszłości? II wojna światowa, Holokaust i polsko-niemieckie spojrzenia na pamięć” z udziałem dr Agnieszki Witkowskiej-Krych, dr Irmgard Zündorf, dr Wiesławy Młynarczyk oraz Roberta Szuchty. Dyskusję poprowadzi Lukas Wieczorek.

  • Warsztaty „Paszport i dobre maniery"

    Wydarzenie

    Warsztaty „Paszport i dobre maniery"

    Wiele osób niepokoi się o bezpieczeństwo w Polsce, młodzież nierzadko boryka się z poważnymi trudnościami w budowaniu relacji... Serdecznie zapraszamy na warsztaty dla rodzin osadzone w rzeczywistości dwudziestowiecznej dyplomacji. Na spotkaniu poruszone zostaną praktyczne aspekty szacunku, otwartości, i odwagi we wzajemnej trosce.