"The Ładoś List": angielska wersja książki o "paszportach życia" - Instytut Pileckiego

20.02.2020 (CZW)

"The Ładoś List": angielska wersja książki o "paszportach życia"

Propagujemy wiedzę o grupie Ładosia na arenie międzynarodowej! Publikacja zawiera spis ponad 3 tysięcy osób pochodzenia żydowskiego, które ocalały z Zagłady dzięki latynoamerykańskim paszportom fałszowanym przez członków grupy.

W grudniu 2019 r. Instytut Pileckiego opublikował Listę Ładosia w języku polskim, natomiast już niebawem zaprezentuje angielską wersję książki, wzbogaconą o informacje dotyczące losów kilkudziesięciu osób. Premiera publikacji, współorganizowana z World Jewish Congress, odbędzie się 24 lutego w Londynie, a trasa promocyjna obejmie Nowy Jork i Connecticut.

To jednak nie koniec badań nad działalnością polskich dyplomatów w Bernie. Grudniowa premiera książki zakończyła etap pracy naukowej w archiwach i otworzyła nowy rozdział działań związanych z uzupełnianiem Listy Ładosia. Rozpowszechnienie informacji o Liście w mediach spotkało się z szerokim oddźwiękiem, dzięki czemu badacze dotarli do nieznanych faktów.

– Udało się nam uzyskać odzew społeczny. Kontaktują się z nami osoby, które mają wiedzę na temat umieszczonych na liście, są ich krewnymi, znajomymi, a to pozwala na dalsze uzupełnianie gromadzonych przez nas danych. Poza źródłami archiwalnymi, z których korzystaliśmy do tej pory, doszły więc relacje świadków – mówi Monika Maniewska, badaczka z Instytutu Pileckiego.

Wydanie książki po angielsku oraz jej światowa promocja dają nadzieję na kolejne odkrycia. Publikację Lista Ładosia przygotował czteroosobowy zespół: dr Jakub Kumoch (redaktor naukowy), Monika Maniewska, Jędrzej Uszyński i Bartłomiej Zygmunt, a wydał Instytut Pileckiego.

– Opracowanie „Listy Ładosia” jest jednym z największych przedsięwzięć badawczych poświęconych Holokaustowi w ostatnich latach. Przeszukaliśmy wiele archiwów, między innymi Bad Arolsen, Yad Vashem, czy Archiwum Akt Nowych w Warszawie. Teraz liczymy przede wszystkim na to, że środowiska żydowskie wesprą naszą pracę i wzbogacą wiedzę swoimi rodzinnymi historiami – mówi dr Wojciech Kozłowski, dyrektor Instytutu Pileckiego.

Publikację „The Ładoś List” można zakupić poprzez stronę internetową ebay.com (znajdą ją Państwo tutaj).

Wykaz nazwisk zawierający nazwiska wszystkich osób, których tożsamość udało się dotychczas ustalić, można znaleźć tutaj (wersja angielska).


Trasa promocyjna książki:

24 lutego - Londyn - The Wiener Holocaust Library

27 lutego - Nowy Jork - Hebrew Union College – Jewish Institute of Religion

28 lutego - Connecticut - Mandell JCC Innovation Center

24 lutego w londyńskiej The Wiener Holocaust Library odbędzie się światowa premiera Listy Ładosia z udziałem lorda Daniela Finkelsteina, brytyjskiego dziennikarza i publicysty „The Times”, członka Izby Lordów. Jego matka Mirjam Wiener (wraz z siostrami) została uratowana z obozu Bergen-Belsen dzięki paszportowi Paragwaju wystawionemu przez „grupę Ładosia”. Jej nazwisko znajduje się na opublikowanej Liście, co zostało potwierdzone przez archiwistów. The Wiener Holocaust Library w Londynie to najstarsza na świecie instytucja zajmująca się badaniem Zagłady. Została założona w 1933 r przez Alfreda Wienera – ojca Mirjam Finkelstein.

W spotkaniu zatytułowanym Historia Ruth, Evy i Mirjam: ostatnie odkrycie dotyczące ich przetrwania wezmą udział m.in. lord Daniel Finkelstein, prof. Bob Moore, dr Jakub Kumoch oraz Monika Maniewska z Instytutu Pileckiego.

27 lutego Hebrew Union College – Jewish Institute of Religion, Nowy Jork

W spotkaniu prezentującym Listę Ładosia uczestniczyć będzie m.in. dr Mordecai Paldiel, były dyrektor Departamentu Sprawiedliwych w instytucie Yad Vashem, który pod wpływem publikacji wnioskował o ponowne rozpatrzenie przyznania tytułu Sprawiedliwych wśród Narodów Świata Aleksandrowi Ładosiowi oraz Stefanowi Ryniewiczowi. Autorzy Listy Ładosia, Monika Maniewska (Instytut Pileckiego) i dr Jakub Kumoch opowiedzą o swojej pracy badawczej i przedstawią zastosowaną metodologię.

28 lutego Mandell JCC Innovation Center, Connecticut

Spotkanie wokół publikacji Lista Ładosia zatytułowane: Jak Żydzi i polscy dyplomaci razem próbowali ocalić tysiące podczas Holokaustu będzie poświęcone działalności „grupy Ładosia” i pracy nad publikacją. Monika Maniewska z Instytutu Pileckiego i dr Jakub Kumoch opowiedzą o prowadzonych badaniach i zastosowanej metodologii. Podczas spotkania Heidi Fishman, córka ocalonej z Holokaustu, opowie poruszającą historię swojej matki Ruth Fishman, która przeżyła dzięki paszportowi wydanemu przez „grupę Ładosia”. Wizerunek paszportu, który ocalił życie Ruth Fishman i jej rodziny, znajduje się na okładce publikacji Lista Ładosia.

Kontakt dla mediów:
Martyna Wojtkowska
Biuro Prasowe Instytutu Pileckiego
tel. 539 537 646
e-mail: press@instytutpileckiego.pl


Kierowana przez Aleksandra Ładosia grupa polskich dyplomatów z poselstwa RP w Bernie oraz przedstawicieli organizacji żydowskich, w latach 1941 - 1943 r  w sposób zorganizowany i na masową skalę nielegalnie kupowała, sporządzała i dostarczała osobom zagrożonym Zagładą sfałszowane paszporty oraz poświadczenia obywatelstwa czterech państw Ameryki Południowej i Środkowej: Paragwaju, Hondurasu, Haiti i Peru. Akcja odbywała się za wiedzą i wsparciem polskiego rządu na uchodźstwie. Polacy udostępnili szyfry dyplomatyczne organizacjom żydowskim, co umożliwiło im wymianę korespondencji z m.in. USA. Liczbę „paszportów Ładosia” szacuje się na 8-10 tysięcy, a liczbę ocalonych dzięki tej akcji na 2-3 tysiące Żydów. Pochodzili oni z prawie wszystkich krajów okupowanej Europy, w większości Polski, Holandii i Niemiec.

Zobacz także

  • Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski
    Zdjęcie Damiana Markowskiego.

    Aktualności

    Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski

    W związku z niedawną decyzją Lwowskiej Rady Obwodowej o ogłoszeniu roku 2027 Rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), jej dowódcy Romana Szuchewycza oraz działacza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) Ołeha Olżycza, publikujemy artykuł dr. hab. Damiana Markowskiego, profesora Instytutu Pileckiego, przypominający kluczowe fakty z życia i działalności dowódcy UPA.

  • The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap

    Aktualności

    The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap

    Congress “Embracing the New, Preserving the Old: Studying Fascism, Communism, and Totalitarianism in the 2020s” took place on October 14 and 15, 2026 – two packed days of stimulating papers, keynote events, debates and discussions.

  • Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA

    Aktualności

    Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA

    W związku z powracającą w przestrzeni publicznej dyskusją na temat batalionu „Nachtigall”, dr hab. Tomasz Chinciński, profesor Instytutu Pileckiego, przypomina kluczowe fakty ustalone przez historyków.

  • „Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie

    Aktualności

    „Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie

    17 października 2026 roku publiczność zgromadzona w berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego wysłuchała drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” o Sewerynnie Szmaglewskiej.

  • „Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski
    Grafika podcastu ze zdjęciem Witolda Pileckiego.

    Aktualności

    „Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski

    Czy Witold Pilecki podjął się najniebezpieczniejszej misji II wojny światowej? Jak trafił do Auschwitz? Czy rzeczywiście budował tam konspirację? Zapraszamy do obejrzenia podcastu Muzeum Historii Polski z udziałem dyrektora Instytutu Pileckiego Karola Madaja.

  • Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]
    Widok na pełen amfiteatr podczas koncertu na żywo. Publiczność wypełnia trybuny po lewej stronie. Na ogromnym, namiotowym suficie nad areną wyświetlany jest spektakularny, czarno-biały mapping wizualny, przedstawiający obrazy miejskich ulic i architektury. Po prawej widać oświetloną scenę z wykonawcami.

    Aktualności

    Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]

    Przez trzy dni (9–11 października) festiwal „Wolskie Ostańce” zapraszał do zatrzymania się i spojrzenia na Warszawę z nowej perspektywy — poprzez osobiste historie, miejsca naznaczone pamięcią oraz to, co wciąż trwa pomiędzy znikaniem a trwaniem.

  • Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie

    Aktualności

    Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie

    Jakie były źródła błędnych ocen w polityce Niemiec wobec Rosji? Których ostrzeżeń nie chciano usłyszeć i dlaczego? Jakie wnioski z tej historii wynikają dziś dla Niemiec, Polski i Ukrainy oraz dla bezpieczeństwa Europy? Dlaczego tak długo ignorowano sygnały ostrzegawcze i głosy płynące m.in. z Polski i Ukrainy? Jaką rolę odegrały w tym interesy gospodarcze, kalkulacje polityczne?

  • Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja
    Panel dyskusyjny podczas wydarzenia dotyczącego sztucznej inteligencji w archiwach. Grupa prelegentów siedzi w fotelach na scenie i słucha wystąpienia.

    Aktualności

    Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja

    30 września 2026 roku – w Dniu Archiwisty – w warszawskiej siedzibie Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa „Laboratoria innowacji. AI w archiwach”.

  • Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    Aktualności

    Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    8 października w ogrodzie Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej odbyło się wyjątkowe wydarzenie – jubileusz 10-lecia działalności instytucji.

  • Festiwal „Wolskie Ostańce”
    Grafika promocyjna festiwalu „Wolskie Ostańce” w ciemnoczerwonej tonacji z datą 9–11.10.2026 i podtytułem „między znikaniem a trwaniem”.

    Aktualności

    Festiwal „Wolskie Ostańce”

    Co zostaje z miasta, które nieustannie się zmienia? Co trwa mimo wyburzeń, nowych inwestycji i zacierania śladów pamięci? I kim są współcześni „ostańcy”? Festiwal „Wolskie Ostańce” to wielowymiarowe wydarzenie poświęcone relacji między miastem, pamięcią i ludźmi.

  • Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
    Widok z góry na pełną widownię sali kinowej podczas uroczystości otwarcia 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni. Na podświetlonej na czerwono scenie przemawiają prowadzący, a w tle widać wielki ekran z grafiką festiwalu.

    Aktualności

    Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW

    Dokument „Jedna wskazówka” o Obławie Augustowskiej, autorstwa Martyny Wojtkowskiej z Instytutu Pileckiego, otrzymał pierwsze wyróżnienie podczas 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni.

  • „Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
    Panel dyskusyjny z udziałem czterech osób siedzących w fotelach na scenie przed publicznością. Po lewej stronie stoi roll-up Instytutu Pileckiego, a po prawej banner Muzeum Dom Rodziny Pileckich.

    Aktualności

    „Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    6 października pracownicy Instytutu Pileckiego brali udział w „Spotkaniu z Patronem” organizowanym przez Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej.