75. rocznica zakończenia II wojny światowej - Instytut Pileckiego

08.05.2020 (PT)

75. rocznica zakończenia II wojny światowej

Zachęcamy do zapoznania się z dokumentami, animacjami, podcastami oraz wywiadami, które Instytut Pileckiego przygotował z okazji 75. rocznicy zakończenia II wojny światowej

Film dokumentalny „Nazajutrz"

Koniec drugiej wojny światowej dla Polaków był dużo bardziej skomplikowany niż dla większości mieszkańców Europy Zachodniej. Na Zachodzie ludzie po prostu cieszyli się, że niemiecka „nazistowska noc” wreszcie się skończyła. W Polsce, okrojonej ze swoich ziem wschodnich, trzeba było przygotowywać się do nowej okupacji. O tym wszystkim właśnie opowiada film „Nazajutrz” - dokument, który powstał na podstawie notacji historycznych zgromadzonych w projekcie „Świadkowie Epoki” oraz materiałów archiwalnych Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego, koproducenta filmu.


Film dokumentalny „Świadkowie Epoki: Czas Zagłady"

Dokument powstał na podstawie opowieści bohaterów notacji prowadzonych w ramach naszego projektu "Świadkowie Epoki". Zebraliśmy relacje świadków Zagłady z Warszawy i obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau: ich cząstkowe wspomnienia układają się w spójną opowieść, która w pełni ukazuje dramat ludności żydowskiej pod okupacją niemiecką. Wypowiedzi świadków są połączone z archiwalnymi nagraniami, które jeszcze bardziej potęgują wstrząsający przekaz. Archiwalia pochodzą ze zbiorów Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego, koproducenta filmu. Nie chodziło nam o to, żeby opowiedzieć historię Holokaustu od początku do końca; prezentujemy po prostu głos tych, którzy tego niewyobrażalnego dramatu doświadczyli osobiście.


Animacja „Polacy na frontach II wojny światowej"

Jak dużo wiemy o walkach Polaków na frontach II wojny światowej: nie tylko w Europie, ale i północnej Afryce czy na Bliskim Wschodzie? Z okazji 75. rocznicy zakończenia wojny przygotowaliśmy produkcję, dzięki której prześledzimy losy polskich żołnierzy. W animacji wykorzystano materiały archiwalne pochodzące m.in. Narodowego Archiwum Cyfrowego, Imperial War Museum, Ośrodka Karta, PAP, Eastnews oraz Instytutu Sikorskiego.


Artykuł „Losy polskiej inteligencji podczas II wojny światowej"

Przeczytaj artykuł

Kapitulacja III Rzeszy to nie tylko radość czy defilady, ale i bilans strat - także w wymiarze społecznym. Działania obu okupantów wymierzone w polską inteligencję zebrały śmiertelne żniwo. Ich przebieg i konsekwencje omawia prof. Piotr Madajczyk.


Zwiastun filmu „Odissea Polacca - Odyseja Polska” i podcast z okazji rocznicy wyzwolenia Bolonii przez 9 Batalion Strzelców Karpackich


Msza za Polaków poległych w kampanii włoskiej - wycinki z włoskich gazet

Zobacz także

  • Ekspozycja „Każda droga zaczyna się domu”

    Aktualności

    Ekspozycja „Każda droga zaczyna się domu”

    Hasło „Każda droga zaczyna się w domu” nawiązuje nie tylko do drogi, którą każdy przechodzi w swoim życiu, lecz także do domu, rozumianego na wiele sposobów: jako ojczyzna, budynek mieszkalny, przestrzeń formowania charakteru oraz systemu wartości.

  • Quest: Witold Pilecki w Powstaniu Warszawskim

    Aktualności

    Quest: Witold Pilecki w Powstaniu Warszawskim

    Weź udział w wyjątkowej grze terenowej i odkryj losy Rotmistrza w Powstaniu Warszawskim!

  • FESTIWAL PILECKIEGO | Kalendarium
    plakat festiwalu

    Aktualności

    FESTIWAL PILECKIEGO | Kalendarium

  • Nominacja do Nagród Historycznych „Polityki” dla publikacji Instytutu Pileckiego
    Książka na tle zasłony.

    Aktualności

    Nominacja do Nagród Historycznych „Polityki” dla publikacji Instytutu Pileckiego

    Wydawnictwo źródłowe pod redakcją prof. Tadeusza Pawła Rutkowskiego „Władze RP na uchodźstwie wobec Żydów obywateli polskich w ZSRS i na Bliskim Wschodzie (1941–1945) w świetle dokumentów polskich”, wydane przez Instytut Pileckiego, otrzymało nominację do Nagród Historycznych „Polityki” im. Mariana Turskiego za 2025 rok w kategorii Źródła.

  • Zgłoszenia do Międzynarodowej Nagrody Pileckiego tylko do końca czerwca!

    Aktualności

    Zgłoszenia do Międzynarodowej Nagrody Pileckiego tylko do końca czerwca!

    Do końca czerwca Instytut Pileckiego przyjmuje zgłoszenia do Międzynarodowej Nagrody im. Witolda Pileckiego. Konkurs, już po raz szósty, organizowany jest przy udziale Rodziny Patrona i w partnerstwie z Państwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau.

  • Debata w Instytucie Polskim w Düsseldorfie z okazji 80. rocznicy Procesu Norymberskiego
    Sala w Instytucie Polskim w Düsseldorfie. Na zdjęciu trzech panelistów i publiczność.

    Aktualności

    Debata w Instytucie Polskim w Düsseldorfie z okazji 80. rocznicy Procesu Norymberskiego

    28 kwietnia 2026 r. w Instytucie Polskim w Dusseldorfie odbyła się dyskusja z okazji 80. rocznicy Procesu Norymberskiego (1945-1946) pt. „Procesy Norymberskie z perspektywy polskiej i niemieckiej“ (Die Nürnberger Prozesse in polnischer und deutscher Perspektive).

  • Berlin dziękuje polskim zdobywcom, którzy w 1945 roku wyzwolili miasto | Uroczystości upamiętniające z udziałem polskich weteranów w Berlinie
    Polscy weterani wojenni.

    Aktualności

    Berlin dziękuje polskim zdobywcom, którzy w 1945 roku wyzwolili miasto | Uroczystości upamiętniające z udziałem polskich weteranów w Berlinie

    W sobotę, 2 maja, w Berlinie odbyły się uroczystości upamiętniające rocznicę kapitulacji miasta w 1945 roku z udziałem polskich weteranów. Przypomniano, że na Kolumnie Zwycięstwa – obok czerwonej flagi – powiewała wówczas także biało-czerwona, symbolizująca udział polskich żołnierzy w zdobyciu Berlina.

  • On better protection against crimes against humanity: Summary of the international conference “The Roots of Crimes Against Humanity”

    Aktualności

    On better protection against crimes against humanity: Summary of the international conference “The Roots of Crimes Against Humanity”

    The international conference “The Roots of Crimes Against Humanity: Bridging the Normative Gap” successfully concluded at the Pilecki Institute in Warsaw. Organized on the 20th and 21st of April 2026, in cooperation with the Polish Ministry of Foreign Affairs, the event aimed to provide historical and academic foundations for the first-ever United Nations Convention on the Prevention and Punishment of Crimes Against Humanity.

  • Książka dr Joanny Nikel w finale konkursu HOMO – VERBUM – LOCUS
    Zdjęcie statuetki nagrody.

    Aktualności

    Książka dr Joanny Nikel w finale konkursu HOMO – VERBUM – LOCUS

    Publikacja dr Joanny Nikel z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego znalazła się wśród pięciu finalistów konkursu na najlepszą książkę o Siedlcach i regionie HOMO – VERBUM – LOCUS.

  • 76. rocznica śmierci Kazimierza Pużaka
    Wicedyrektor Łukasz Mieszkowski składa wieniec na grobie Kazimierza Pużaka.

    Aktualności

    76. rocznica śmierci Kazimierza Pużaka

    30 kwietnia przypada 76. rocznica tragicznej śmierci Kazimierza Pużaka – jednego z najważniejszych liderów Polskiej Partii Socjalistycznej, Marszałka Polski Podziemnej i symbolu niezłomnej walki o wolną i sprawiedliwą Polskę.

  • April 30 Deadline: Poland Proposes "Child-Sensitive Approach" for New UN Convention
    Na zdjęciu w fotelach siedzą prof. Stefanie Bock, Prof. Karolina Wierczyńska, dr Krystian Wiciarz.

    Aktualności

    April 30 Deadline: Poland Proposes "Child-Sensitive Approach" for New UN Convention

    Beginning with today’s (April 30) deadline for all nations to submit their official comments to the United Nations on the draft of the proposed Convention on the Prevention and Punishment of Crimes Against Humanity, Poland has made an aggressive bid to become one of the leaders representing the globe’s most vulnerable victims.

  • Instytut Pileckiego na konferencji Komendy Głównej Policji
    Pełniący obowiązki zastępcy dyrektora ds. naukowych w Instytucie Pileckiego dr Krystian Wiciarz oraz Naczelnik Wydziału Edukacji Historycznej GKGP, podinsp. Marcin Lasota na ogólnopolskiej konferencji naukowej pt. „Wojenne i powojenne losy funkcjonariuszy Policji Państwowej i Policji Województwa Śląskiego”.

    Aktualności

    Instytut Pileckiego na konferencji Komendy Głównej Policji

    28 kwietnia 2026 r. p.o. zastępcy dyrektora ds. naukowych w Instytucie Pileckiego dr Krystian Wiciarz, na zaproszenie Komendanta Głównego Policji gen. insp. Marka Boronia, wziął udział w ogólnopolskiej konferencji naukowej pt. „Wojenne i powojenne losy funkcjonariuszy Policji Państwowej i Policji Województwa Śląskiego”.