Odzyskanie niepodległości przez Polskę w 1918 roku | 11 listopada - Instytut Pileckiego
11.11.2025 (WT)
Odzyskanie niepodległości przez Polskę w 1918 roku | 11 listopada
11 listopada 1918 roku we francuskim Compiegne doszło do podpisania rozejmu de facto kończącego pierwszą wojnę światową.
Dla powstającej z grobu zaborów Rzeczypospolitej znaczenie tego dnia było ogromne - oto klęskę poniosły wszystkie trzy zaborcze mocarstwa. Na ich terenach powstawały spontanicznie zalążki polskiej władzy, trwało rozbrajanie nieprzyjacielskich wojsk, przejmowanie kontroli nad miastami i wioskami.
Tego samego dnia Rada Regencyjna przekazała Józefowi Piłsudskiemu, przybyłemu z niemieckiego więzienia do Warszawy dzień wcześniej, władzę nad odradzającym się Wojskiem Polskim. Piłsudski od razu musiał się zmierzyć z niezmiernie trudnym zadaniem skoordynowania rozbrajania oddziałów niemieckich i organizacji odsieczy dla miasta Lwowa, walczącego z siłami ukraińskimi, próbującymi przyłączyć je do formującego się państwa zachodnioukraińskiego. Warszawiacy tłumnie wylegli na ulice, świętując i dając wyraz swej patriotycznej postawie. Naprędce organizowano własne wojsko, tworzono fundamenty urzędów, zabezpieczano mienie publiczne.
Pisarka Maria Dąbrowska wspominała:
W tym wszystkim wstaje Polska. I nikt nie widzi, jaka jest piękna. Nikt nie postrzega w tym zgiełku.
Polski polityk i działacz niepodległościowy Jędrzej Moraczewski zapamiętał ten czas w słowach:
Niepodobna oddać tego upojenia, tego szału radości, jaki ludność polską w tym momencie ogarnął. Po stu dwudziestu latach prysły kordony. Nie ma ich. Wolność! Niepodległość! Zjednoczenie! Własne państwo! Na zawsze! Chaos? To nic. Będzie dobrze.
Słowa Dąbrowskiej i Moraczewskiego uznać można za swoisty manifest polskiego społeczeństwa tamtych pamiętnych listopadowych dni. Źródło nadziei i siły, z jakiego przyszło Polakom czerpać przez kolejne długie trzy lata, podczas wojen o granice Rzeczypospolitej stoczonych z wojskami bolszewickimi, niemieckimi, ukraińskimi i czeskimi.
W roku 1937 dzień 11 listopada ustanowiony został już oficjalnie jako narodowe święto niepodległości. Podczas drugiej wojny światowej obchodzony był przez Polaków zarówno w okupowanym kraju, jak i na obczyźnie, wszędzie tam, gdzie był polski żołnierz.
Zobacz także
- Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!
Aktualności
Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!
Polskie kurwy, przekażcie pozdrowienia waszemu Czarzastemu. Obejrzyjcie film na stronie i zapoznajcie się z historią. Miłego oglądania. Chwała Ukrainie!
- „Żadnego ludobójstwa nie można postrzegać jako tematu wyłącznie lokalnego” – Karol Madaj o Obławie Augustowskiej dla „Mówią Wieki”
Aktualności
„Żadnego ludobójstwa nie można postrzegać jako tematu wyłącznie lokalnego” – Karol Madaj o Obławie Augustowskiej dla „Mówią Wieki”
W najnowszym numerze magazynu historycznego „Mówią Wieki” (nr 6/2026), w całości poświęconym Obławie Augustowskiej – największej zbrodni popełnionej na Polakach po II wojnie światowej, Karol Madaj, p.o. dyrektora Instytutu Pileckiego, opowiedział o misji Instytutu Pileckiego i otwartego w lipcu 2025 roku Domu Pamięci Obławy Augustowskiej.
- Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!
Aktualności
Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!
Polskie kurwy, przekażcie pozdrowienia waszemu Czarzastemu. Obejrzyjcie film na stronie i zapoznajcie się z historią. Miłego oglądania. Chwała Ukrainie!
- Obchody 82. rocznicy Rzezi Woli
Aktualności
Obchody 82. rocznicy Rzezi Woli
5 sierpnia 2026 roku odbyły się uroczystości upamiętniające 82. rocznicę Rzezi Woli. W wydarzeniu wzięło udział kierownictwo Instytutu Pileckiego.
- Rewolucja strachu i nadziei: Polskie społeczeństwo po II wojnie światowej
Aktualności
Rewolucja strachu i nadziei: Polskie społeczeństwo po II wojnie światowej
Zobacz zapis debaty pt. „Rewolucja strachu i nadziei – polskie społeczeństwo po II wojnie światowej” o życiu i nastrojach Polaków w latach 40. i 50. XX wieku.
- Hołd Bohaterom 1944 roku!
Aktualności
Hołd Bohaterom 1944 roku!
1 sierpnia, w sobotnie popołudnie, w rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego Dyrekcja Instytutu Pileckiego uczestniczyła w państwowych uroczystościach, które odbyły się przy Pomniku Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej, nieopodal Sejmu RP oraz przy Pomniku Polegli Niepokonani na Cmentarzu Powstańców Warszawy na Woli.
- Instytut Pileckiego uczcił pamięć ofiar obozu zagłady w Treblince
Aktualności
Instytut Pileckiego uczcił pamięć ofiar obozu zagłady w Treblince
W niedzielę 2 sierpnia odbyły się obchody 83. rocznicy buntu więźniów w niemieckim nazistowskim obozie zagłady Treblinka II, zorganizowane przez Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma we współpracy z Muzeum Treblinka. W uroczystości upamiętniającej ofiary uczestniczył Łukasz Mieszkowski, Zastępca Dyrektora Instytutu Pileckiego ds. historii w przestrzeni publicznej.
- Malowany raport z Powstania Warszawskiego | Wernisaż wystawy akwarel i rysunków Waleriana Bieleckiego
Aktualności
Malowany raport z Powstania Warszawskiego | Wernisaż wystawy akwarel i rysunków Waleriana Bieleckiego
28 lipca w siedzibie Instytutu Pileckiego odbył się wernisaż wystawy prezentującej po raz pierwszy w Warszawie mało znane akwarele i rysunki dokumentujące Powstanie Warszawskie. Ich autorem był Walerian Bielecki ps. „Inżynier Jan” – żołnierz Zgrupowania „Krybar”, architekt i konstruktor słynnego samochodu pancernego „Kubuś”.
- Spotkanie z Powstańcami Warszawskimi
Aktualności
Spotkanie z Powstańcami Warszawskimi
Z okazji przypadającej 1 sierpnia rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego odbyło się spotkanie z Bohaterami tamtego zrywu.
- Co wiedzieli Niemcy? – o świadomości zbrodni i mechanizmach wyparcia. 6. spotkanie z cyklu „Berlin w Warszawie”
Aktualności
Co wiedzieli Niemcy? – o świadomości zbrodni i mechanizmach wyparcia. 6. spotkanie z cyklu „Berlin w Warszawie”
Czy można żyć tuż obok miejsca masowej zagłady i nie wiedzieć, co się dzieje? Co oznacza „wiedzieć” – widzieć, słyszeć, domyślać się, a może świadomie wypierać rzeczywistość? Wokół tych pytań koncentrowało się kolejne spotkanie z cyklu „Berlin w Warszawie”, które odbyło się w siedzibie Instytucie Pileckiego.
- Konferencja naukowa ,,Opozycyjne formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX w.” [fotorelacja]
Aktualności
Konferencja naukowa ,,Opozycyjne formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX w.” [fotorelacja]
Druga konferencja naukowa z cyku ,,Opozycyjne formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX w. – Polska na europejskim tle porównawczym (1919–1989)” zgromadziła przedstawicieli różnych dyscyplin nauk humanistycznych i społecznych, reprezentujących wiele ośrodków badawczych z Polski i zagranicy.
- Zderzenie dwóch pamięci. Polityka historyczna Polski wobec Ukrainy
Aktualności
Zderzenie dwóch pamięci. Polityka historyczna Polski wobec Ukrainy
Ukraińska pamięć państwowa zabrnęła w ślepy zaułek, co podyktowane było nie do końca refleksyjnym podejściem do wybranych kart przeszłości własnego narodu. Niestety, jak zwykle w podobnych sytuacjach, kiedy historia zostaje zakładnikiem polityki, rachunek za to przyjdzie jednak zapłacić nie politykom, a państwu ukraińskiemu i jego społeczności – ocenił profesor Instytutu Pileckiego, dr. hab. Damian Markowski.