"The Ładoś List": angielska wersja książki o "paszportach życia" - Instytut Pileckiego

20.02.2020 (CZW)

"The Ładoś List": angielska wersja książki o "paszportach życia"

Propagujemy wiedzę o grupie Ładosia na arenie międzynarodowej! Publikacja zawiera spis ponad 3 tysięcy osób pochodzenia żydowskiego, które ocalały z Zagłady dzięki latynoamerykańskim paszportom fałszowanym przez członków grupy.

W grudniu 2019 r. Instytut Pileckiego opublikował Listę Ładosia w języku polskim, natomiast już niebawem zaprezentuje angielską wersję książki, wzbogaconą o informacje dotyczące losów kilkudziesięciu osób. Premiera publikacji, współorganizowana z World Jewish Congress, odbędzie się 24 lutego w Londynie, a trasa promocyjna obejmie Nowy Jork i Connecticut.

To jednak nie koniec badań nad działalnością polskich dyplomatów w Bernie. Grudniowa premiera książki zakończyła etap pracy naukowej w archiwach i otworzyła nowy rozdział działań związanych z uzupełnianiem Listy Ładosia. Rozpowszechnienie informacji o Liście w mediach spotkało się z szerokim oddźwiękiem, dzięki czemu badacze dotarli do nieznanych faktów.

– Udało się nam uzyskać odzew społeczny. Kontaktują się z nami osoby, które mają wiedzę na temat umieszczonych na liście, są ich krewnymi, znajomymi, a to pozwala na dalsze uzupełnianie gromadzonych przez nas danych. Poza źródłami archiwalnymi, z których korzystaliśmy do tej pory, doszły więc relacje świadków – mówi Monika Maniewska, badaczka z Instytutu Pileckiego.

Wydanie książki po angielsku oraz jej światowa promocja dają nadzieję na kolejne odkrycia. Publikację Lista Ładosia przygotował czteroosobowy zespół: dr Jakub Kumoch (redaktor naukowy), Monika Maniewska, Jędrzej Uszyński i Bartłomiej Zygmunt, a wydał Instytut Pileckiego.

Opracowanie „Listy Ładosia” jest jednym z największych przedsięwzięć badawczych poświęconych Holokaustowi w ostatnich latach. Przeszukaliśmy wiele archiwów, między innymi Bad Arolsen, Yad Vashem, czy Archiwum Akt Nowych w Warszawie. Teraz liczymy przede wszystkim na to, że środowiska żydowskie wesprą naszą pracę i wzbogacą wiedzę swoimi rodzinnymi historiami – mówi dr Wojciech Kozłowski, dyrektor Instytutu Pileckiego.

Publikację „The Ładoś List” można zakupić poprzez stronę internetową ebay.com (znajdą ją Państwo tutaj).

Wykaz nazwisk zawierający nazwiska wszystkich osób, których tożsamość udało się dotychczas ustalić, można znaleźć tutaj (wersja angielska).


Trasa promocyjna książki:

24 lutego - Londyn - The Wiener Holocaust Library

27 lutego - Nowy Jork - Hebrew Union College – Jewish Institute of Religion

28 lutego - Connecticut - Mandell JCC Innovation Center

24 lutego w londyńskiej The Wiener Holocaust Library odbędzie się światowa premiera Listy Ładosia z udziałem lorda Daniela Finkelsteina, brytyjskiego dziennikarza i publicysty „The Times”, członka Izby Lordów. Jego matka Mirjam Wiener (wraz z siostrami) została uratowana z obozu Bergen-Belsen dzięki paszportowi Paragwaju wystawionemu przez „grupę Ładosia”. Jej nazwisko znajduje się na opublikowanej Liście, co zostało potwierdzone przez archiwistów. The Wiener Holocaust Library w Londynie to najstarsza na świecie instytucja zajmująca się badaniem Zagłady. Została założona w 1933 r przez Alfreda Wienera – ojca Mirjam Finkelstein.

W spotkaniu zatytułowanym Historia Ruth, Evy i Mirjam: ostatnie odkrycie dotyczące ich przetrwania wezmą udział m.in. lord Daniel Finkelstein, prof. Bob Moore, dr Jakub Kumoch oraz Monika Maniewska z Instytutu Pileckiego.

27 lutego Hebrew Union College – Jewish Institute of Religion, Nowy Jork

W spotkaniu prezentującym Listę Ładosia uczestniczyć będzie m.in. dr Mordecai Paldiel, były dyrektor Departamentu Sprawiedliwych w instytucie Yad Vashem, który pod wpływem publikacji wnioskował o ponowne rozpatrzenie przyznania tytułu Sprawiedliwych wśród Narodów Świata Aleksandrowi Ładosiowi oraz Stefanowi Ryniewiczowi. Autorzy Listy Ładosia, Monika Maniewska (Instytut Pileckiego) i dr Jakub Kumoch opowiedzą o swojej pracy badawczej i przedstawią zastosowaną metodologię.

28 lutego Mandell JCC Innovation Center, Connecticut

Spotkanie wokół publikacji Lista Ładosia zatytułowane: Jak Żydzi i polscy dyplomaci razem próbowali ocalić tysiące podczas Holokaustu będzie poświęcone działalności „grupy Ładosia” i pracy nad publikacją. Monika Maniewska z Instytutu Pileckiego i dr Jakub Kumoch opowiedzą o prowadzonych badaniach i zastosowanej metodologii. Podczas spotkania Heidi Fishman, córka ocalonej z Holokaustu, opowie poruszającą historię swojej matki Ruth Fishman, która przeżyła dzięki paszportowi wydanemu przez „grupę Ładosia”. Wizerunek paszportu, który ocalił życie Ruth Fishman i jej rodziny, znajduje się na okładce publikacji Lista Ładosia.

Kontakt dla mediów:
Martyna Wojtkowska
Biuro Prasowe Instytutu Pileckiego
tel. 539 537 646
e-mail: press@instytutpileckiego.pl


Kierowana przez Aleksandra Ładosia grupa polskich dyplomatów z poselstwa RP w Bernie oraz przedstawicieli organizacji żydowskich, w latach 1941 - 1943 r  w sposób zorganizowany i na masową skalę nielegalnie kupowała, sporządzała i dostarczała osobom zagrożonym Zagładą sfałszowane paszporty oraz poświadczenia obywatelstwa czterech państw Ameryki Południowej i Środkowej: Paragwaju, Hondurasu, Haiti i Peru. Akcja odbywała się za wiedzą i wsparciem polskiego rządu na uchodźstwie. Polacy udostępnili szyfry dyplomatyczne organizacjom żydowskim, co umożliwiło im wymianę korespondencji z m.in. USA. Liczbę „paszportów Ładosia” szacuje się na 8-10 tysięcy, a liczbę ocalonych dzięki tej akcji na 2-3 tysiące Żydów. Pochodzili oni z prawie wszystkich krajów okupowanej Europy, w większości Polski, Holandii i Niemiec.

Zobacz także

  • Zderzenie dwóch pamięci. Polityka historyczna Polski wobec Ukrainy
    Damian Markowski, profesor Instytutu Pileckiego, Fot. Muzeum Kresów w Lubaczowie

    Aktualności

    Zderzenie dwóch pamięci. Polityka historyczna Polski wobec Ukrainy

    Ukraińska pamięć państwowa zabrnęła w ślepy zaułek, co podyktowane było nie do końca refleksyjnym podejściem do wybranych kart przeszłości własnego narodu. Niestety, jak zwykle w podobnych sytuacjach, kiedy historia zostaje zakładnikiem polityki, rachunek za to przyjdzie jednak zapłacić nie politykom, a państwu ukraińskiemu i jego społeczności – ocenił profesor Instytutu Pileckiego, dr. hab. Damian Markowski.

  • Odpowiedzialność za zbrodnie wojenne. Nowa książka ekspertki Pileckiego
    Nakładem wydawnictwa Brill ukazała się monografia dr Dominiki Uczkiewicz (Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami) pt. „Accountability for War Crimes in the Policy of the Polish Government-in-Exile. A Legal and Historical Analysis”, jako 85. tom serii Studies in the History of International Law (Legal History Library).

    Aktualności

    Odpowiedzialność za zbrodnie wojenne. Nowa książka ekspertki Pileckiego

    Nakładem wydawnictwa Brill ukazała się monografia dr. Dominiki Uczkiewicz (Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami) pt. „Accountability for War Crimes in the Policy of the Polish Government-in-Exile. A Legal and Historical Analysis”, jako 85. tom serii Studies in the History of International Law (Legal History Library).

  • LIPCOWI ’45. Koncert pamięci ofiar Obławy Augustowskiej [fotorelacja]

    Aktualności

    LIPCOWI ’45. Koncert pamięci ofiar Obławy Augustowskiej [fotorelacja]

    11 lipca w amfiteatrze miejskim w Augustowie odbyło się widowisko muzyczne poświęcone ofiarom Obławy Augustowskiej – największej zbrodni popełnionej na Polakach po zakończeniu II wojny światowej. Wydarzenie połączyło muzykę, obraz oraz świadectwa rodzin i bliskich ofiar Obławy.

  • Lipiec w Instytucie Pileckiego | Kalendarz wydarzeń
    Kalendarz w z wydarzeniami w Lipcu w Instytucie Pileckiego.

    Aktualności

    Lipiec w Instytucie Pileckiego | Kalendarz wydarzeń

    Zapraszamy do zapoznania się z kalendarzem wydarzeń Instytutu Pileckiego na lipiec 2026. W programie znalazły się debaty, konferencje naukowe, pokazy filmowe, spotkania z twórcami i historykami, wystawy, wydarzenia edukacyjne oraz obchody 81. rocznicy Obławy Augustowskiej. Szczegółowy harmonogram poniżej.

  • 12 lipca | Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej

    Aktualności

    12 lipca | Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej

    12 lipca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej. W tym dniu 81 lat temu, 12 lipca 1945 r., trzy miesiące po zakończeniu II wojny światowej, rozpoczęła się Obława Augustowska.

  • Zbrodnia Wołyńska: Instytut Pileckiego i jego działalność naukowo-badawcza
    Portrety Ukraińców odznaczonych Medalem Virtus et Fraternitas

    Aktualności

    Zbrodnia Wołyńska: Instytut Pileckiego i jego działalność naukowo-badawcza

    W niedzielę 11 lipca 1943 roku oddziały Ukraińskiej Powstańczej Armii stanowiącej zbrojne ramię Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (frakcji Stepana Bandery) – radykalnej faszystowskiej organizacji stawiającej sobie za cel budowę niepodległego państwa ukraińskiego pozbawionego mniejszości narodowych, zaatakowały w ramach skoordynowanej akcji niemal sto polskich osiedli na terenie okupowanego przez Niemców województwa wołyńskiego Rzeczypospolitej Polskiej.

  • Oświadczenie | Instytut Pileckiego w Nowym Jorku

    Aktualności

    Oświadczenie | Instytut Pileckiego w Nowym Jorku

    W związku z pojawiającymi się w przestrzeni publicznej informacjami dotyczącymi działalności oddziału Instytutu Pileckiego w Nowym Jorku, przedstawiamy fakty i okoliczności wymagające wyjaśnienia.

  • „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” – premiera drugiego odcinka i spotkanie z twórcami

    Aktualności

    „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” – premiera drugiego odcinka i spotkanie z twórcami

    W środę 8 lipca w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej odbył się przedpremierowy odsłuch drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, a następnie rozmowa z twórcami projektu — Martyną Wojtkowską i Bartoszem Pankiem. Spotkanie, prowadzone przez Bartosza Świerkowskiego, poświęcone było postaci Seweryny Szmaglewskiej, roli kobiecych świadectw w dokumentowaniu zbrodni wojennych, pracy z archiwami oraz specyfice opowiadania historii za pomocą dźwięku.

  • Wystawa SPLOTY Instytutu Pileckiego otwarta w Muzeum Architektury we Wrocławiu!

    Aktualności

    Wystawa SPLOTY Instytutu Pileckiego otwarta w Muzeum Architektury we Wrocławiu!

    25 czerwca odbył się wernisaż wystawy „Sploty. Barbara Brukalska, Helena Syrkus i sieci modernizmu” powstałej w ramach programu Exercising Modernity Instytutu Pileckiego w Berlinie. Ekspozycję będzie można oglądać do 4 października.

  • Stanowisko Instytutu Pileckiego w sprawie publikacji Wirtualnej Polski

    Aktualności

    Stanowisko Instytutu Pileckiego w sprawie publikacji Wirtualnej Polski

    Dotyczy artykułu pod redakcją Szymona Jadczaka opublikowanego na portalu Wirtualna Polska pt. „Pracował dla ludzi Putina, zatrudnił go instytut podległy polskiemu rządowi”.

  • Martyna Wojtkowska z Instytutu Pileckiego laureatką Audionomia Award 2026
    Cztery osoby na scenie stoją blisko siebie. W tle na ekranie napis NADZIEJA AUDIONOMII.

    Aktualności

    Martyna Wojtkowska z Instytutu Pileckiego laureatką Audionomia Award 2026

    Martyna Wojtkowska została laureatką w kategorii Nadzieja Audionomii za audioserial „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” – wspólnego projektu Studia Reportażu i Instytutu Pileckiego.

  • Relacja z debaty o Domu Polsko-Niemieckim [wideo] | Berlin w Warszawie

    Aktualności

    Relacja z debaty o Domu Polsko-Niemieckim [wideo] | Berlin w Warszawie

    Jakie znaczenie będzie miał Dom Polsko-Niemiecki powstający w Berlinie? Czy stanie się miejscem upamiętnienia polskich ofiar II wojny światowej, przestrzenią dialogu i edukacji, a może symbolem zmiany w niemieckiej kulturze pamięci? O tych kwestiach dyskutowano podczas debaty „Dom Polsko-Niemiecki w Berlinie: pomnik, muzeum, centrum dialogu – wspólna pamięć czy spór o pamięć?”. Po dyskusji wystąpił Ola Błachno Oktet, prezentując utwory z albumu „Warschauer Strasse”.