„Narratio” – nowe cyfrowe repozytorium historii mówionej. Instytut Pileckiego jednym z partnerów ogólnopolskiego projektu - Instytut Pileckiego
07.01.2026 (ŚR)
„Narratio” – nowe cyfrowe repozytorium historii mówionej. Instytut Pileckiego jednym z partnerów ogólnopolskiego projektu
To pierwsza w Polsce tak kompleksowa inicjatywa integrująca rozproszone zasoby relacji świadków historii. W gronie partnerów projektu „Narratio. Cyfrowe repozytorium historii mówionej” znalazł się Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego.
Inicjatywa Muzeum Historii Polski odpowiada na realny problem rozproszenia materiałów historii mówionej, które dziś funkcjonują w wielu instytucjach, w różnych formatach i bez jednolitych standardów opisu. „Narratio” ma połączyć te zasoby w jednym miejscu, zapewniając wysoki poziom merytoryczny i techniczny, a także ułatwiając dostęp do nagrań, metadanych i transkrypcji badaczom, nauczycielom, studentom oraz wszystkim zainteresowanym historią najnowszą.
Instytut Pileckiego w gronie partnerów
Ważną rolę w projekcie odgrywa Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego. To jeden z partnerów „Narratio”. Instytut, od lat zajmujący się dokumentowaniem doświadczeń XX wieku oraz badaniem losów ofiar totalitaryzmów, udostępni swoje zasoby archiwalne (nagrania audio-wideo) - 2 tysiące unikatowych relacji świadków historii, zakresie historii mówionej.
Pierwsze spotkanie
10 lutego 2026 r. odbyło spotkanie komisji ds. metadanych historii mówionej w Muzeum Historii Polski. Komisja jest głosem wielu środowisk zajmujących się historią mówioną. Instytut Pileckiego reprezentował Tomasz Gleb z Działu Historii Mówionej.
Drugie spotkanie
14 kwietnia odbyło się drugie, a zarazem ostatnie stacjonarne spotkanie komisji ekspertów pracującej nad standardami metadanych dla historii mówionej w ramach projektu „Narratio. Cyfrowe repozytorium historii mówionej”. Obrady miały bardzo owocny charakter i stanowiły istotny etap domykający prace komisji.
Podczas spotkania omawiano zarówno rekomendacje dotyczące tworzenia i opracowywania relacji historii mówionej, jak i szczegółowe założenia standardu metadanych, który wyznaczy jednolite zasady opisu nagrań. Wypracowane rozwiązania pozwolą na standaryzację danych oraz ich efektywne funkcjonowanie we wspólnych środowiskach cyfrowych — w szczególności w planowanym repozytorium oraz serwisie internetowym tworzonym w ramach projektu „Narratio”.
Zbliżające się zakończenie prac komisji stanowi ważny krok w kierunku uporządkowania i ujednolicenia praktyk archiwalnych, a także zapewnienia wysokiej jakości opisu i dostępności zasobów historii mówionej w skali ogólnopolskiej.
Powstanie nowoczesne i przyjazne narzędzie
Efektem projektu będzie udostępnienie ponad 7,3 tysiąca cyfrowych dokumentów, w tym nagrań audio i wideo oraz towarzyszących im opisów i transkrypcji. Powstająca platforma wykorzysta nowoczesne technologie, takie jak automatyczna transkrypcja, zaawansowane wyszukiwanie treści czy interfejsy API, a także umożliwi integrację z krajowymi i międzynarodowymi repozytoriami, w tym z Europeaną.
Jedna platforma dla wielu instytucji
„Narratio” ma stać się trwałą infrastrukturą otwartą na kolejne instytucje, które w przyszłości będą chciały udostępniać swoje zasoby historii mówionej. Dzięki współpracy Muzeum Historii Polski, Instytutu Pileckiego, Centrum Archiwistyki Społecznej oraz Centralnego Muzeum Jeńców Wojennych projekt znacząco zwiększy dostępność cyfrowego dziedzictwa i stworzy nowe możliwości jego wykorzystania w badaniach, edukacji i działaniach kulturalnych.
Projekt „Narratio” otrzymał dofinansowanie w ramach programu Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy (FERC), w działaniu poświęconym cyfrowej dostępności i ponownemu wykorzystaniu informacji. Jego realizacja potrwa do końca 2028 roku, liderem przedsięwzięcia jest Muzeum Historii Polski, a partnerami: Centrum Archiwistyki Społecznej, Centralne Muzeum Jeńców Wojennych oraz Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego .
Celem projektu jest stworzenie jednolitej, ogólnopolskiej platformy cyfrowej, która umożliwi gromadzenie, ochronę i udostępnianie zasobów historii mówionej w nowoczesnej i spójnej formie.
Do pobrania
Zobacz także
- Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
Aktualności
Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
Jak pamiętać o tych, których los wciąż pozostaje nie w pełni poznany? 4 września spotkamy się w Pokamedulskim Klasztorze w Wigrach, by poprzez słowo, muzykę i wspólną modlitwę oddać hołd Ofiarom Obławy Augustowskiej.
- Sowieckie dziedzictwo Azji Centralnej oczami polskich reportażystów
Aktualności
Sowieckie dziedzictwo Azji Centralnej oczami polskich reportażystów
W ostatnich latach nakładem Wydawnictwa Czarne ukazały się trzy wybitne reportaże mierzące się z sowieckim dziedzictwem Azji Centralnej. O tym, jak postsowieckie dziedzictwo wpływa na współczesny Kazachstan i Kirgistan, dlaczego ślady totalitaryzmów bywają nieoczywiste oraz czym ta historia inspiruje współczesnych reportażystów, porozmawiają autorzy książek: Wojciech Górecki, Joanna Czeczott, Emilia Sułek oraz krytyczka literacka Aurelia Szwajkowska (Uniwersytet Rzeszowski). Spotkanie poprowadzi dr Dmitrij Panto – historyk, który dzieciństwo i młodość spędził w północnym Kazachstanie.
- „Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium” - konferencja naukowa
Aktualności
„Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium” - konferencja naukowa
Międzynarodowa konferencja naukowa „Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium” organizowana w dniach 2-4 września przez Instytut Pileckiego w Warszawie jest pierwszym w Polsce przedsięwzięciem podsumowującym interdyscyplinarne badania nad sowiecką Azją Centralną w XX wieku – regionem o wyjątkowo skomplikowanej historii totalitaryzmu, o dramatycznych doświadczeniach ludności poddawanej masowym represjom i przymusowym deportacjom, w tym ludności polskiej.
- Instytut Pileckiego na Jesiennych Targach Książki w Warszawie
Aktualności
Instytut Pileckiego na Jesiennych Targach Książki w Warszawie
Zachęcamy do odwiedzenia stoiska Instytutu Pileckiego na Jesiennych Targach Książki w Warszawie! Będzie to znakomita okazja do zapoznania się z naszą ofertą wydawniczą.
- „Foametea. Wielki Głód w sowieckiej Mołdawii 1946–1947” - otwarcie wystawy
Aktualności
„Foametea. Wielki Głód w sowieckiej Mołdawii 1946–1947” - otwarcie wystawy
W piątek, 28 sierpnia, w rocznicę śmierci Rafała Lemkina i tuż po 35. rocznicy odzyskania niepodległości przez Mołdawię Instytut Pileckiego, wspólnie z Centrum Mieroszewskiego, otworzył na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie wystawę „Foametea. Wielki Głód w sowieckiej Mołdawii 1946–1947”.
- Karol Madaj dyrektorem Instytutu Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego
Aktualności
Karol Madaj dyrektorem Instytutu Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego
Marta Cienkowska, ministra kultury i dziedzictwa narodowego, powołała Karola Madaja na stanowisko dyrektora Instytutu Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego w Warszawie. Pięcioletnia kadencja dyrektora rozpocznie się 30 sierpnia br.
- Atak hakerski na strony Instytutu Pileckiego w Warszawie, Berlinie i Augustowie
Aktualności
Atak hakerski na strony Instytutu Pileckiego w Warszawie, Berlinie i Augustowie
Szanowni Państwo, w związku z poważnym atakiem hakerskim, w nocy z 13 na 14 sierpnia, na stronę internetową Instytutu oraz oddziałów w Berlinie i Augustowie informujemy, że na stronach Instytutu, opublikowane zostały materiały noszące znamiona rosyjskiej propagandy i dezinformacji. Treści te wymierzone były w polską historię i wzmacniały narracje antyukraińskie.
- Rocznica zwycięstwa Polaków nad Armią Czerwoną i Święto Wojska Polskiego
Aktualności
Rocznica zwycięstwa Polaków nad Armią Czerwoną i Święto Wojska Polskiego
To jedno z kluczowych militarnych starć w dziejach świata! 15 sierpnia obchodzimy rocznicę Bitwy Warszawskiej, określanej też zwyczajowo „Cudem nad Wisłą”. To również Święto Wojska Polskiego.
- „Żadnego ludobójstwa nie można postrzegać jako tematu wyłącznie lokalnego” – Karol Madaj o Obławie Augustowskiej dla „Mówią Wieki”
Aktualności
„Żadnego ludobójstwa nie można postrzegać jako tematu wyłącznie lokalnego” – Karol Madaj o Obławie Augustowskiej dla „Mówią Wieki”
W najnowszym numerze magazynu historycznego „Mówią Wieki” (nr 6/2026), w całości poświęconym Obławie Augustowskiej – największej zbrodni popełnionej na Polakach po II wojnie światowej, Karol Madaj, p.o. dyrektora Instytutu Pileckiego, opowiedział o misji Instytutu Pileckiego i otwartego w lipcu 2025 roku Domu Pamięci Obławy Augustowskiej.
- Sprawa Reinefartha. Jak sprawca Rzezi Woli uniknął kary? | Siódme spotkanie „Berlin w Warszawie” [wideo i foto]
Aktualności
Sprawa Reinefartha. Jak sprawca Rzezi Woli uniknął kary? | Siódme spotkanie „Berlin w Warszawie” [wideo i foto]
6 sierpnia – w 82. rocznicę Rzezi Woli, w Instytucie Pileckiego odbyło się siódme spotkanie cyklu „Berlin w Warszawie”. Debata poświęcona była jednemu z najbardziej bolesnych przykładów powojennej bezkarności – historii Heinza Reinefartha, byłego generała Waffen-SS i jednego z dowódców odpowiedzialnych za zbrodnie popełnione podczas tłumienia Powstania Warszawskiego, w tym masakrę ludności cywilnej na warszawskiej Woli.
- Obchody 82. rocznicy Rzezi Woli
Aktualności
Obchody 82. rocznicy Rzezi Woli
5 sierpnia 2026 roku odbyły się uroczystości upamiętniające 82. rocznicę Rzezi Woli. W wydarzeniu wzięło udział kierownictwo Instytutu Pileckiego.
- Rewolucja strachu i nadziei: Polskie społeczeństwo po II wojnie światowej
Aktualności
Rewolucja strachu i nadziei: Polskie społeczeństwo po II wojnie światowej
Zobacz zapis debaty pt. „Rewolucja strachu i nadziei – polskie społeczeństwo po II wojnie światowej” o życiu i nastrojach Polaków w latach 40. i 50. XX wieku.