„Narratio” – nowe cyfrowe repozytorium historii mówionej. Instytut Pileckiego jednym z partnerów ogólnopolskiego projektu - Instytut Pileckiego

07.01.2026 (ŚR)

„Narratio” – nowe cyfrowe repozytorium historii mówionej. Instytut Pileckiego jednym z partnerów ogólnopolskiego projektu

To pierwsza w Polsce tak kompleksowa inicjatywa integrująca rozproszone zasoby relacji świadków historii. W gronie partnerów projektu „Narratio. Cyfrowe repozytorium historii mówionej” znalazł się Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego.

Inicjatywa Muzeum Historii Polski odpowiada na realny problem rozproszenia materiałów historii mówionej, które dziś funkcjonują w wielu instytucjach, w różnych formatach i bez jednolitych standardów opisu. „Narratio” ma połączyć te zasoby w jednym miejscu, zapewniając wysoki poziom merytoryczny i techniczny, a także ułatwiając dostęp do nagrań, metadanych i transkrypcji badaczom, nauczycielom, studentom oraz wszystkim zainteresowanym historią najnowszą.

Instytut Pileckiego w gronie partnerów

Ważną rolę w projekcie odgrywa Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego. To jeden z partnerów „Narratio”. Instytut, od lat zajmujący się dokumentowaniem doświadczeń XX wieku oraz badaniem losów ofiar totalitaryzmów, udostępni swoje zasoby archiwalne (nagrania audio-wideo) - 2 tysiące unikatowych relacji świadków historii,  zakresie historii mówionej.

Pierwsze spotkanie

10 lutego 2026 r. odbyło spotkanie komisji ds. metadanych historii mówionej w Muzeum Historii Polski. Komisja jest głosem wielu środowisk zajmujących się historią mówioną. Instytut Pileckiego reprezentował Tomasz Gleb z Działu Historii Mówionej.

Fot. Muzeum Historii Polski

Drugie spotkanie

14 kwietnia odbyło się drugie, a zarazem ostatnie stacjonarne spotkanie komisji ekspertów pracującej nad standardami metadanych dla historii mówionej w ramach projektu „Narratio. Cyfrowe repozytorium historii mówionej”. Obrady miały bardzo owocny charakter i stanowiły istotny etap domykający prace komisji.

Podczas spotkania omawiano zarówno rekomendacje dotyczące tworzenia i opracowywania relacji historii mówionej, jak i szczegółowe założenia standardu metadanych, który wyznaczy jednolite zasady opisu nagrań. Wypracowane rozwiązania pozwolą na standaryzację danych oraz ich efektywne funkcjonowanie we wspólnych środowiskach cyfrowych — w szczególności w planowanym repozytorium oraz serwisie internetowym tworzonym w ramach projektu „Narratio”.

Zbliżające się zakończenie prac komisji stanowi ważny krok w kierunku uporządkowania i ujednolicenia praktyk archiwalnych, a także zapewnienia wysokiej jakości opisu i dostępności zasobów historii mówionej w skali ogólnopolskiej.

Powstanie nowoczesne i przyjazne narzędzie

Efektem projektu będzie udostępnienie ponad 7,3 tysiąca cyfrowych dokumentów, w tym nagrań audio i wideo oraz towarzyszących im opisów i transkrypcji. Powstająca platforma wykorzysta nowoczesne technologie, takie jak automatyczna transkrypcja, zaawansowane wyszukiwanie treści czy interfejsy API, a także umożliwi integrację z krajowymi i międzynarodowymi repozytoriami, w tym z Europeaną.

Jedna platforma dla wielu instytucji

„Narratio” ma stać się trwałą infrastrukturą otwartą na kolejne instytucje, które w przyszłości będą chciały udostępniać swoje zasoby historii mówionej. Dzięki współpracy Muzeum Historii Polski, Instytutu Pileckiego, Centrum Archiwistyki Społecznej oraz Centralnego Muzeum Jeńców Wojennych projekt znacząco zwiększy dostępność cyfrowego dziedzictwa i stworzy nowe możliwości jego wykorzystania w badaniach, edukacji i działaniach kulturalnych.

Projekt „Narratio” otrzymał dofinansowanie w ramach programu Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy (FERC), w działaniu poświęconym cyfrowej dostępności i ponownemu wykorzystaniu informacji. Jego realizacja potrwa do końca 2028 roku, liderem przedsięwzięcia jest Muzeum Historii Polski, a partnerami: Centrum Archiwistyki Społecznej, Centralne Muzeum Jeńców Wojennych oraz Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego .

Celem projektu jest stworzenie jednolitej, ogólnopolskiej platformy cyfrowej, która umożliwi gromadzenie, ochronę i udostępnianie zasobów historii mówionej w nowoczesnej i spójnej formie.

Więcej

Do pobrania

Zobacz także

  • Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja
    Panel dyskusyjny podczas wydarzenia dotyczącego sztucznej inteligencji w archiwach. Grupa prelegentów siedzi w fotelach na scenie i słucha wystąpienia.

    Aktualności

    Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja

    30 września 2026 roku – w Dniu Archiwisty – w warszawskiej siedzibie Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa „Laboratoria innowacji. AI w archiwach”.

  • Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    Aktualności

    Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    8 października w ogrodzie Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej odbyło się wyjątkowe wydarzenie – jubileusz 10-lecia działalności instytucji.

  • Festiwal „Wolskie Ostańce”
    Grafika promocyjna festiwalu „Wolskie Ostańce” w ciemnoczerwonej tonacji z datą 9–11.10.2026 i podtytułem „między znikaniem a trwaniem”.

    Aktualności

    Festiwal „Wolskie Ostańce”

    Co zostaje z miasta, które nieustannie się zmienia? Co trwa mimo wyburzeń, nowych inwestycji i zacierania śladów pamięci? I kim są współcześni „ostańcy”? Festiwal „Wolskie Ostańce” to wielowymiarowe wydarzenie poświęcone relacji między miastem, pamięcią i ludźmi.

  • Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
    Widok z góry na pełną widownię sali kinowej podczas uroczystości otwarcia 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni. Na podświetlonej na czerwono scenie przemawiają prowadzący, a w tle widać wielki ekran z grafiką festiwalu.

    Aktualności

    Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW

    Dokument „Jedna wskazówka” o Obławie Augustowskiej, autorstwa Martyny Wojtkowskiej z Instytutu Pileckiego, otrzymał pierwsze wyróżnienie podczas 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni.

  • „Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
    Panel dyskusyjny z udziałem czterech osób siedzących w fotelach na scenie przed publicznością. Po lewej stronie stoi roll-up Instytutu Pileckiego, a po prawej banner Muzeum Dom Rodziny Pileckich.

    Aktualności

    „Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    6 października pracownicy Instytutu Pileckiego brali udział w „Spotkaniu z Patronem” organizowanym przez Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej.

  • „Świadek” – Seweryna Szmaglewska w drugim odcinku „Sali 600” | Przedpremierowy odsłuch na dachu Instytutu Pileckiego

    Aktualności

    „Świadek” – Seweryna Szmaglewska w drugim odcinku „Sali 600” | Przedpremierowy odsłuch na dachu Instytutu Pileckiego

    1 października na dachu Instytutu Pileckiego odbył się przedpremierowy odsłuch drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, poświęconego Sewerynie Szmaglewskiej – pisarce, byłej więźniarce Auschwitz-Birkenau i świadkowi przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze. Spotkanie zorganizowano w związku z 80. rocznicą zakończenia głównego procesu norymberskiego.

  • Dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym? | Relacja z ósmego spotkania cyklu „Berlin w Warszawie”

    Aktualności

    Dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym? | Relacja z ósmego spotkania cyklu „Berlin w Warszawie”

    24 września w Instytucie Pileckiego odbyło się ósme spotkanie z udziałem polskich i niemieckich ekspertów, zorganizowane w ramach cyklu „Berlin w Warszawie”. Tematem rozmowy była pamięć o Powstaniu Warszawskim w niemieckiej kulturze pamięci.

  • Niepublikowane wcześniej niemieckie archiwalia z francuskiego ECPAD w Instytucie Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego
    Trzej mężczyźni w garniturach stoją obok siebie i prezentują niebieskie teczki z logo Instytutu Pileckiego.

    Aktualności

    Niepublikowane wcześniej niemieckie archiwalia z francuskiego ECPAD w Instytucie Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego

    Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego oraz Muzeum Powstania Warszawskiego podpisały strategiczne, trójstronne porozumienie o współpracy z francuskim wojskowym archiwum audiowizualnym ECPAD (Établissement de Communication et de Production Audiovisuelle de la Défense/ Centrum Komunikacji i Produkcji Audiowizualnej Departamentu Obrony) z siedzibą w Ivry-sur-Seine we Francji. Porozumienie udostępnia polskim instytucjom unikalne, dotąd nieznane w Polsce fotografie z czasów II wojny światowej, otwiera dostęp do ogromnych zasobów francuskiego archiwum i rozpoczyna współpracę o dużym znaczeniu dla badań nad polską historią.

  • Michał Kosiorek objął stanowisko Zastępcy Dyrektora ds. Historii w Przestrzeni Publicznej
    Portret mężczyzny w okularach, ciemnozielonej marynarce i białej koszuli, stojącego przed przeszklonym budynkiem.

    Aktualności

    Michał Kosiorek objął stanowisko Zastępcy Dyrektora ds. Historii w Przestrzeni Publicznej

    Nowy dyrektor będzie sprawował nadzór nad Działem Wystaw, Działem Historii Mówionej i Produkcji Filmowych, Działem Serwisów Streamingowych i Podcastów, Działem Edukacji, Działem Upamiętnień oraz Galerią Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów.

  • Cykl spotkań SZLAKI OCALENIA. ŚLADEM ODWAGI I BRATERSTWA
    Grafika cyklu z napisem: SZLAKI OCALENIA. ŚLADEM ODWAGI I BRATERSTWA

    Aktualności

    Cykl spotkań SZLAKI OCALENIA. ŚLADEM ODWAGI I BRATERSTWA

    Cykl poświęcony osobom odznaczonym medalem Virtus et Fraternitas za to, że pomagały Polakom, stawały w ich obronie lub pielęgnowały pamięć o nich w najtrudniejszych momentach historii. Spotkaniom będą towarzyszyć koncerty muzyki klasycznej.

  • „Rosja powraca do sowieckich narracji” – relacja z debaty o sowieckiej dezinformacji wokół 17 września 1939 roku
    Panel dyskusyjny z udziałem czterech osób siedzących w białych fotelach na scenie Instytutu Pileckiego.

    Aktualności

    „Rosja powraca do sowieckich narracji” – relacja z debaty o sowieckiej dezinformacji wokół 17 września 1939 roku

    W rocznicę sowieckiej agresji 17 września 1939 roku w Instytucie Pileckiego odbyła się debata ekspercka poświęcona mechanizmom propagandowym towarzyszącym zbrojnej napaści Związku Sowieckiego na Polskę oraz ich współczesnym kontynuacjom w polityce Federacji Rosyjskiej.

  • Złożenie kwiatów pod pomnikiem Witolda Pileckiego na warszawskim Żoliborzu
    Pomnik rotmistrza Witolda Pileckiego na tle szarej płyty kamiennej. U podnóża pomnika leżą wieńce z biało-czerwonymi kwiatami i wstęgami, stoi znicz, oprawione zdjęcie oraz polska flaga.

    Aktualności

    Złożenie kwiatów pod pomnikiem Witolda Pileckiego na warszawskim Żoliborzu

    W 86. rocznicę wydarzeń, podczas których Witold Pilecki celowo dał się schwytać w łapance na warszawskim Żoliborzu, z zamiarem przedostania się do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz, złożono kwiaty pod jego pomnikiem, blisko miejsca łapanki.