Leif Myklebust - Instytut Pileckiego
Na przełomie lipca i sierpnia 1944 roku w górzystym terenie wraz z Erlingiem Bergiem, udzielil pomocy Michałowi Nowackiemu, polskiemu uciekinierowi z niemieckiego obozu w Fauske.
Po ukończeniu szkoły podstawowej pracował jako marynarz, na morzu spędził
prawie osiem lat. Wiosną 1944 roku zatrudnił się w policji portowej w Trondheim. W czerwcu tego roku kolaboracyjny rząd Vidkuna Quislinga ogłosił przymusową mobilizację do pracy na rzecz niemieckiego okupanta wszystkich mężczyzn urodzonych w latach 1921–1923. Funkcjonariusze policji portowej i innych służb mundurowych dostali polecenie siłowego doprowadzenia uchylających się od nakazu. Leif Myklebust nie chciał uczestniczyć w tym procederze, więc – podobnie jak Erling Berg – zdecydował się na ucieczkę do neutralnej Szwecji. Z Trondheim
wyruszyli pod koniec lipca 1944 roku.
W tym samym czasie z niemieckiego obozu w Fauske uciekła grupa Polaków. Wśród nich był Michał Nowacki, zaangażowany w Polsce w działalność konspiracyjną. W obawie przed aresztowaniem zgłosił się w czerwcu 1944 roku do Organizacji Todta i ze Lwowa został wysłany do Norwegii. W czasie przeprawy przez góry doznał odparzenia stopy oraz urazu kolana. Pozostawiony sam przez kolegów, którzy mieli sprowadzić pomoc, przez tydzień oczekiwał na ratunek. Jego wołanie o pomoc usłyszeli Norwegowie. Znaleźli go około 200 metrów od głównego szlaku, nakarmili i zabrali ze sobą. Następnego dnia wszyscy dotarli do stacji turystycznej w Staloluokta w szwedzkiej Laponii. Tam po Michała Nowackiego przyleciał ambulans lotniczy. Skandynawowie ruszyli dalej i na początku sierpnia dotarli bezpiecznie do Kvikkjokk, wioski leżącej u podnóża gór.
Po wojnie Leif Myklebust powrócił do Norwegii. Zamieszkał nieopodal Trondheim z żoną i dwoma synami. Pracował jako operator maszyn. Zmarł 17 czerwca 1981 roku w Melhus.
Kiedy mężczyźni mieli przeprawić się przez Tokijokk, ich uwagę zwróciło wołanie polskiego uchodźcy. Leżał on około 200 metrów powyżej Tokijokk. Polak miał obrażenia na nodze i miał trudności z chodzeniem. Zabrali go do osady lapońskiej przy Staloluokta.
Protokół z przesłuchania norweskich uchodźców z dnia 8 sierpnia 1944 roku, Narodowe Archiwum Szwecji, Oddział w Härnösand, Landsfiskalens i Jokkmokks distrikt, SE/HLA/1080095/A I/5, Protokoll över polisförhör 1944–1945
Zdjęcie Leifa Myklebusta na góze strony: Archiwum prywatne Fredrika Myklebusta.
Zobacz także
- Paul Super

odznaczeni
Paul Super
(1880–1949)Paul Super w Polsce miał spędzić tylko osiem miesięcy. W 1922 roku razem z rodziną przyjechał do Warszawy, aby z ramienia amerykańskiego Związku Młodzieży Chrześcijańskiej (YMCA) budować struktury organizacji. Trwało to do września 1939 roku.
- Rudolf Haunschmied (1966)

odznaczeni
Rudolf Haunschmied (1966)
Wiceprzewodniczący Komitetu Pamięci Gusen, aktywista w zakresie propagowania wiedzy o KL Gusen i jego ofiarach.
- Ołeksandra Wasiejko z d. Łukaszko (ur. 1946)

odznaczeni
Ołeksandra Wasiejko z d. Łukaszko (ur. 1946)
Latem 1943 roku na Wołyniu doszło do zorganizowanej akcji czystek etnicznych. Od tamtego momentu minęło przeszło siedemdziesiąt lat, a przez cały ten czas Ołeksandra Wasiejko pamiętała o zamordowanych, zanosząc tam kwiaty i modląc się za zmarłych.


