Za nami obchody 80. rocznicy Obławy Augustowskiej - Instytut Pileckiego
Za nami obchody 80. rocznicy Obławy Augustowskiej
W dniach 12–19 lipca 2025 roku w Augustowie odbyły się obchody 80. rocznicy Obławy Augustowskiej – największej powojennej zbrodni dokonanej na Polakach.
Głównym punktem tygodniowego programu było otwarcie Domu Pamięci Obławy Augustowskiej, które zgromadziło przedstawicieli władz państwowych, samorządowych, rodziny ofiar Obławy Augustowskiej oraz licznych mieszkańców regionu. W ciągu pierwszych dwóch tygodni funkcjonowania tej placówki odwiedziło ją ponad 2000 osób.
Otwarcie Domu Pamięci Obławy Augustowskiej to przełomowy krok w upamiętnieniu Obławy – zbrodni przez lata przemilczanej i obecnej przede wszystkim w świadomości lokalnej. Nowo powstała placówka, poza prezentowaniem wystawy stałej, ma stać się przestrzenią edukacji, badań i dyskusji. Planowane są również wystawy czasowe.
W programie obchodów znalazły się również: oprowadzania kuratorskie po wystawie w Domu Pamięci, wycieczka po miejscach filtracji ofiar Obławy Augustowskiej, gra terenowa, pokaz dokumentu z relacjami lokalnych świadków historii i wydarzenia artystyczne. Finałem był poruszający spektakl muzyczno-multimedialny „Lipcowi '45”, w którym wzięli udział: Żurkowski, Marika, Ewelina Flinta, Maja Krzyżewska i Swiernalis.
Nie zabrakło także wydarzeń edukacyjnych. Podczas obchodów rocznicowych odbyły się dwie ważne debaty naukowe, które ukazały złożoność i ewolucję pamięci historycznej. Pierwsza z nich była poświęcona tematowi popularyzacji wiedzy o Obławie Augustowskiej i koncepcji wystawy stałej w Domu Pamięci. Wzięli w niej udział Barbara Bojaryn-Kazberuk, Zbigniew Gluza, Danuta Kaszlej, dr Nikita Pietrow oraz prof. Rafał Wnuk. Moderatorem był dr Jacek Stawiski.
Debatowano również nad mechanizmami przemiany lokalnych traum w elementy pamięci narodowej oraz wyzwaniami związanymi z ich upamiętnianiem. W dyskusji „Zmienna pamięć. Przemiany lokalnych i regionalnych tragedii w ponadnarodowe/ogólnokrajowe miejsca pamięci. Obława Augustowska – Tragedia Górnośląska – Zbrodnia w Piaśnicy (1939–1945)” wzięli udział: prof. Małgorzata Dajnowicz, prof. Adam Dziurok, dr Sebastian Rosenbaum i dr Magdalena Izabella Sacha. Debatę poprowadził prof. Przemysław Wiszewski, z-ca dyrektora Instytutu Pileckiego ds. naukowych.
Ich zapisy są dostępne na kanale YouTube Instytutu Pileckiego: https://www.youtube.com/live/cUWEoVg20ZY, https://www.youtube.com/live/u6yHSNT-UGE.
Obchody 80. rocznicy Obławy Augustowskiej były nie tylko hołdem dla ofiar, lecz także ważnym krokiem w budowie trwałej, ogólnopolskiej pamięci o tej zbrodni.
___________________
ORGANIZATORZY: Instytut Pileckiego, Województwo Podlaskie
PARTNERZY: Miasto Augustów i Powiat Augustowski, Klub Historyczny im. AK w Augustowie, Bazylika NSJ, ZHP Augustów, Związek Sybiraków – Oddział w Augustowie, 1. Batalion Saperów w Augustowie, Augustowskie Placówki Kultury, Wojskowe Biuro Historyczne
PATRONI MEDIALNI: Radio 5, TVP Historia, TVP Białystok, Polskie Radio Białystok, Kurier Poranny, Gazeta Współczesna, Nasze Miasto Augustów, Augustów 24, KARTA, Onet.
Zobacz także
- Konkurs na stanowisko adiunkta / adiunktki w dziedzinie nauk humanistycznych w Zakładzie badań nad nazizmem i okupacją niemiecką w czasie II wojny światowej
Aktualności
Konkurs na stanowisko adiunkta / adiunktki w dziedzinie nauk humanistycznych w Zakładzie badań nad nazizmem i okupacją niemiecką w czasie II wojny światowej
Zapraszamy do udziału w konkursie na stanowisko adiunkta / adiunktki w dziedzinie nauk humanistycznych w Zakładzie Badań nad Nazizmem i Okupacją Niemiecką w czasie II wojny światowej.
- Manifest pamięci i pokoju wybrzmiał w czterech miastach! | Fotorelacja
Aktualności
Manifest pamięci i pokoju wybrzmiał w czterech miastach! | Fotorelacja
Zakończyliśmy trasę Instytutu Pileckiego z Adamem Bałdychem. W Gdańsku, Gorzowie Wielkopolskim, Łańcucie i we Wrocławiu Adam Bałdych Quintet wystąpił z materiałem z płyty „Portraits”.
- Warsztaty archiwistów Instytutu Pileckiego dla Powstańców Warszawskich
Aktualności
Warsztaty archiwistów Instytutu Pileckiego dla Powstańców Warszawskich
Pracownicy Instytutu Pileckiego poprowadzili warsztaty poświęcone archiwom prywatnym w Domu Powstańca Warszawskiego. Podczas spotkania mówili o znaczeniu domowych zbiorów oraz praktycznych sposobach ich porządkowania i ochrony.
- Deportacja 10 lutego 1940 r. – początek polskiej gehenny na Wschodzie | Dr Jerzy Rohoziński
Aktualności
Deportacja 10 lutego 1940 r. – początek polskiej gehenny na Wschodzie | Dr Jerzy Rohoziński
10 lutego 1940 r. rozpoczęła się pierwsza masowa deportacja polskich obywateli w głąb ZSRS. „Operacja była całkowitym zaskoczeniem dla osadników i leśników, przeprowadzono ją w mroźną, zimową noc” – pisze dr Jerzy Rohoziński z Instytutu Pileckiego.
- Uczciliśmy pamięć obywateli polskich deportowanych w głąb ZSRS
Aktualności
Uczciliśmy pamięć obywateli polskich deportowanych w głąb ZSRS
Z okazji 86. rocznicy I deportacji polskich obywateli do ZSRS Karol Madaj, p.o. dyrektora Instytutu Pileckiego oraz Krystian Wiciarz, p.o. zastępcy dyrektora ds. naukowych IP, złożyli kwiaty pod warszawskim Pomnikiem Poległym i Pomordowanym na Wschodzie.
- „Masz pół godziny. Zabieraj rzeczy, ubieraj dzieci. Pojedziesz do Rosji" | 86. rocznica pierwszej masowej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS
Aktualności
„Masz pół godziny. Zabieraj rzeczy, ubieraj dzieci. Pojedziesz do Rosji" | 86. rocznica pierwszej masowej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS
Nocny łomot do drzwi i okien, rewizja, pośpieszne pakowanie dobytku i przejazd na stację kolejową – tak zaczynają się opowieści wielu ofiar pierwszej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS.
- „Nikt nie wiedział o tym, że stryj ukrywa Żydów" | Wspominamy bohaterów z Tworek k. Siedlec w rocznicę ich śmierci
Aktualności
„Nikt nie wiedział o tym, że stryj ukrywa Żydów" | Wspominamy bohaterów z Tworek k. Siedlec w rocznicę ich śmierci
13 lutego 1943 r. to ważna data w historii Tworek i całego powiatu siedleckiego. Mija 83 lata od tragicznych wydarzeń, w których życie za odruch serca i pomoc drugiemu człowiekowi stracili pani Zofia Krasuska i jej niespełna sześcioletni syn, Boguś.
- „Jedyną winą było to, że są kapłanami”. Prześladowania Kościoła katolickiego w okupowanej Warszawie | Karol Kalinowski, wstęp do: „Zapisy terroru”, t. 11
Aktualności
„Jedyną winą było to, że są kapłanami”. Prześladowania Kościoła katolickiego w okupowanej Warszawie | Karol Kalinowski, wstęp do: „Zapisy terroru”, t. 11
Wychodząc, widziałem w miejscu egzekucji stos niedopalonych zwłok, leżących tak, jak je zostawiłem – opowiadał o. Aleksander Kisiel przed Okręgową Komisją Badania Zbrodni Niemieckich.
- Sala 600. Świadkowie Norymbergii
Aktualności
Sala 600. Świadkowie Norymbergii
Osiemdziesiąt lat po rozpoczęciu procesów norymberskich, audioserial „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” kieruje uwagę na tych, którzy stali na marginesie historii.
- Nowość | Zapisy terroru, t. 11. Represje niemieckie wobec Kościoła katolickiego w Warszawie 1939–1944
Aktualności
Nowość | Zapisy terroru, t. 11. Represje niemieckie wobec Kościoła katolickiego w Warszawie 1939–1944
Najnowszy tom serii Zapisy Terroru przybliża świadectwa duchownych pod okupacją niemiecką.
- Nowość | Korespondencja Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, t. III. 1943
Aktualności
Nowość | Korespondencja Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, t. III. 1943
Do rąk czytelników trafia trzeci tom edycji źródłowej obejmującej depesze Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, ukazujący zaangażowania placówki oraz różnorodnych form pomocy niesionej przez nią w czasie II wojny światowej.
- 82. rocznica zamordowania Leokadii Piątkowskiej. To jedna z „Zawołanych po imieniu”
Aktualności
82. rocznica zamordowania Leokadii Piątkowskiej. To jedna z „Zawołanych po imieniu”
82 lata temu, 27 stycznia 1944 roku Niemcy zamordowali Leokadię Piątkowską. Kobieta zginęła za pomoc okazaną Żydom w czasie okupacji. 26 października 2021 roku Instytut Pileckiego uhonorował Leokadię Piątkowską w ramach programu „Zawołani po imieniu”.