Wilno | Pokaz filmu Grzegorza Czerniaka „Romuald Twardowski – kompozytor w zwierciadle muzyki” - Instytut Pileckiego
24.06.2025 (WT)
Wilno | Pokaz filmu Grzegorza Czerniaka „Romuald Twardowski – kompozytor w zwierciadle muzyki”
5 czerwca 2025 r. w Ambasadzie Polskiej w Wilnie, z inicjatywy Instytutu Polskiego odbył się pokaz filmu „Romuald Twardowski – kompozytor w zwierciadle muzyki”, którego współautorem jest Grzegorza Czerniak, pracownik Instytutu Pileckiego.
Pokaz odbył się w ramach wieczoru pamięci Romualda Twardowskiego, wybitnego polskiego kompozytora, pedagoda Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie. Podczas wydarzenia zabrzmiały utwory zmarłego rok temu muzyka, w wykonaniu zespołu Cuore Piano Trio - jednego z najciekawszych zespołów kameralnych młodego pokolenia.
Po recitalu odbyła się projekcja filmu dokumentalnego o Romualdzie Twardowskim, który powstał w 2020 r. dzięki współpracy obecnych na pokazie - wdowy Alicji Twardowskiej oraz Grzegorza Czerniaka.
- Relacja "TVP Wilno – 95 urodziny wybitnego kompozytora Romualda Twardowskiego" (https://youtu.be/9PIpktqRoNI).
- Relacja w radio (KLIKNIJ) i na portalu (KLIKNIJ) litewskiego LRT (Lietuvos nacionalinis radijas ir televizija).
Romuald Twardowski (17 czerwca 1930 – 13 stycznia 2024) – wybitny kompozytor i wieloletni pedagog Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie, inicjator prestiżowego międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka”. Mówił o sobie żartobliwie, że był chodzącym pomnikiem historii. Jego działalność artystyczna trwała ponad 70 lat. Dzieciństwo i młodość spędził w Wilnie, w sensie muzycznym był obywatelem świata. Pozostawał silnie przywiązany do tradycji – mówił o sobie, że był „umiarkowanie nowoczesny”, a jego styl nazywany był „neoarchaizmem”.
Wilno zostawiło trwały ślad w jego sercu. Wyjechał stamtąd w wieku 27 lat. Wracał tam chętnie. I nie były to tylko powroty do placów, ulic i budynków, ale podróże duchowe, niezwykle emocjonalne.
– W ogóle Wilno jest jakby klamrą tego filmu, klamrą Romualda. Aby zrozumieć jego muzykę, trzeba zrozumieć Wilno, Wileńszczyznę, Litwę – mówi Grzegorz Czerniak dla litewskiego LRT.
Romuald Twardowski często przyjeżdżał do Wilna, wracał do siebie, do domu. – Natomiast jemu nie odpowiadało to, że tu już nie ma Polski. On nie mógł tego zaakceptować – wyjaśnia współautor filmu.
– Zawsze miło o tych miejscach wspominał, ale pamiętał też o takich miejscach domowych. Wiele mówił o mamie. Mama później mieszkała w Warszawie. Bardzo często wspominał siostrę, która zmarła i została pochowana na cmentarzu Bernardyńskim. Poświęcił jej jeden ze swoich utworów i zawsze bardzo ciepło ją wspominał. Nagrywałem kiedyś jego wspomnienia z czasów wojny, gdzie wspominał Zarzecze. Mówił właśnie o tym Wilnie, które płonęło w czasie wojny, gdy wchodziły wojska niemieckie i sowieckie, a później zostało ono wyzwolone. Najmniej wspominał czas komunistyczny – dodaje reżyser.
Grzegorz Czerniak podkreśla też wyjątkowość języka, którym się posługiwał Romuald Twardowski.
– Rzecz unikalna. Język. Takiego języka w Polsce, w Warszawie już się nie spotka. On zachował tę swoją wileńskość. On się nie wstydził tego języka, on go pielęgnował. Zawsze mówił tak samo, był naturalny, nigdy nie udawał, nie oszukiwał, ale jednocześnie miał mentalność dziecka. To znaczy, zawsze wszystko przyjmował jak dziecko. Po prostu był zawsze otwarty – wspominał Grzegorz Czerniak w rozmowie z litewskim LRT.
Zobacz także
- Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski
Aktualności
Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski
W związku z niedawną decyzją Lwowskiej Rady Obwodowej o ogłoszeniu roku 2027 Rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), jej dowódcy Romana Szuchewycza oraz działacza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) Ołeha Olżycza, publikujemy artykuł dr. hab. Damiana Markowskiego, profesora Instytutu Pileckiego, przypominający kluczowe fakty z życia i działalności dowódcy UPA.
- The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap
Aktualności
The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap
Congress “Embracing the New, Preserving the Old: Studying Fascism, Communism, and Totalitarianism in the 2020s” took place on October 14 and 15, 2026 – two packed days of stimulating papers, keynote events, debates and discussions.
- Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA
Aktualności
Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA
W związku z powracającą w przestrzeni publicznej dyskusją na temat batalionu „Nachtigall”, dr hab. Tomasz Chinciński, profesor Instytutu Pileckiego, przypomina kluczowe fakty ustalone przez historyków.
- „Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie
Aktualności
„Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie
17 października 2026 roku publiczność zgromadzona w berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego wysłuchała drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” o Sewerynnie Szmaglewskiej.
- „Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski
Aktualności
„Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski
Czy Witold Pilecki podjął się najniebezpieczniejszej misji II wojny światowej? Jak trafił do Auschwitz? Czy rzeczywiście budował tam konspirację? Zapraszamy do obejrzenia podcastu Muzeum Historii Polski z udziałem dyrektora Instytutu Pileckiego Karola Madaja.
- Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]
Aktualności
Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]
Przez trzy dni (9–11 października) festiwal „Wolskie Ostańce” zapraszał do zatrzymania się i spojrzenia na Warszawę z nowej perspektywy — poprzez osobiste historie, miejsca naznaczone pamięcią oraz to, co wciąż trwa pomiędzy znikaniem a trwaniem.
- Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie
Aktualności
Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie
Jakie były źródła błędnych ocen w polityce Niemiec wobec Rosji? Których ostrzeżeń nie chciano usłyszeć i dlaczego? Jakie wnioski z tej historii wynikają dziś dla Niemiec, Polski i Ukrainy oraz dla bezpieczeństwa Europy? Dlaczego tak długo ignorowano sygnały ostrzegawcze i głosy płynące m.in. z Polski i Ukrainy? Jaką rolę odegrały w tym interesy gospodarcze, kalkulacje polityczne?
- Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja
Aktualności
Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja
30 września 2026 roku – w Dniu Archiwisty – w warszawskiej siedzibie Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa „Laboratoria innowacji. AI w archiwach”.
- Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
Aktualności
Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
8 października w ogrodzie Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej odbyło się wyjątkowe wydarzenie – jubileusz 10-lecia działalności instytucji.
- Festiwal „Wolskie Ostańce”
Aktualności
Festiwal „Wolskie Ostańce”
Co zostaje z miasta, które nieustannie się zmienia? Co trwa mimo wyburzeń, nowych inwestycji i zacierania śladów pamięci? I kim są współcześni „ostańcy”? Festiwal „Wolskie Ostańce” to wielowymiarowe wydarzenie poświęcone relacji między miastem, pamięcią i ludźmi.
- Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
Aktualności
Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
Dokument „Jedna wskazówka” o Obławie Augustowskiej, autorstwa Martyny Wojtkowskiej z Instytutu Pileckiego, otrzymał pierwsze wyróżnienie podczas 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni.
- „Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
Aktualności
„Spotkanie z Patronem” w Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej
6 października pracownicy Instytutu Pileckiego brali udział w „Spotkaniu z Patronem” organizowanym przez Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej.