77. rocznica śmierci Witolda Pileckiego | Międzynarodowy Dzień Bohaterów Walki z Totalitaryzmem - Instytut Pileckiego

24.05.2025 (SOB)

77. rocznica śmierci Witolda Pileckiego | Międzynarodowy Dzień Bohaterów Walki z Totalitaryzmem

25 maja 1948 roku z rozkazu komunistycznych władz, w więzieniu mokotowskim w Warszawie, o godz. 21.30, wykonano wyrok śmierci na naszym patronie – rotmistrzu Witoldzie Pileckim.

Harcerz, oficer Wojska Polskiego i Armii Krajowej, współzałożyciel Tajnej Armii Polskiej, powstaniec warszawski, członek antykomunistycznej organizacji „NIE”. Witold Pilecki dobrowolnie trafił do Auschwitz, gdzie zorganizował ruch oporu, a w raportach dla podziemia informował o sytuacji w obozie i zagładzie Żydów.

Po brawurowej ucieczce z Auschwitz służył w Kierownictwie Dywersji Armii Krajowej, w 1944 roku walczył w Powstaniu Warszawskim, a po jego upadku trafił do niewoli niemieckiej. Do opanowanego przez komunistów kraju wrócił w 1945 roku jako wysłannik gen. Władysława Andersa, aby stworzyć siatkę wywiadowczą.

8 maja 1947 roku został aresztowany przez Urząd Bezpieczeństwa. W trakcie śledztwa był brutalnie przesłuchiwany i torturowany. W czasie widzenia z żoną powiedział, że jego pobyt w Auschwitz „to była igraszka” w porównaniu z tym, czego doświadczył w katowni UB.

Rok później, po pokazowym procesie, komuniści wydali na niego wyrok śmierci. Z prośbą o ułaskawienie Pileckiego zwróciła się między innymi jego żona, Maria. Ówczesny prezydent Bolesław Bierut nie skorzystał z prawa łaski.

Sprawcy zbrodni nigdy nie zostali osądzeni, a miejsce pochówku Rotmistrza nigdy nie zostało ujawnione. Jego symboliczny grób znajduje się na warszawskich Powązkach, w „Kwaterze na Łączce”.

W 2019 roku Parlament Europejski ustanowił 25 maja – rocznicę śmierci Witolda Pileckiego – Międzynarodowym Dniem Bohaterów Walki z Totalitaryzmem jako „wyraz szacunku i hołdu dla wszystkich tych, którzy walcząc z tyranią, wykazali bohaterstwo i prawdziwą miłość do ludzkości”.

Zobacz także

  • Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!

    Aktualności

    Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!

    Polskie kurwy, przekażcie pozdrowienia waszemu Czarzastemu. Obejrzyjcie film na stronie i zapoznajcie się z historią. Miłego oglądania. Chwała Ukrainie!

  • „Żadnego ludobójstwa nie można postrzegać jako tematu wyłącznie lokalnego” – Karol Madaj o Obławie Augustowskiej dla „Mówią Wieki”

    Aktualności

    „Żadnego ludobójstwa nie można postrzegać jako tematu wyłącznie lokalnego” – Karol Madaj o Obławie Augustowskiej dla „Mówią Wieki”

    W najnowszym numerze magazynu historycznego „Mówią Wieki” (nr 6/2026), w całości poświęconym Obławie Augustowskiej – największej zbrodni popełnionej na Polakach po II wojnie światowej, Karol Madaj, p.o. dyrektora Instytutu Pileckiego, opowiedział o misji Instytutu Pileckiego i otwartego w lipcu 2025 roku Domu Pamięci Obławy Augustowskiej.

  • Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!

    Aktualności

    Pozdrowienia waszemu Czarzastemu!!!

    Polskie kurwy, przekażcie pozdrowienia waszemu Czarzastemu. Obejrzyjcie film na stronie i zapoznajcie się z historią. Miłego oglądania. Chwała Ukrainie!

  • Obchody 82. rocznicy Rzezi Woli
    Obchody 82. rocznicy Rzezi Woli

    Aktualności

    Obchody 82. rocznicy Rzezi Woli

    5 sierpnia 2026 roku odbyły się uroczystości upamiętniające 82. rocznicę Rzezi Woli. W wydarzeniu wzięło udział kierownictwo Instytutu Pileckiego.

  • Rewolucja strachu i nadziei: Polskie społeczeństwo po II wojnie światowej
    Zobacz zapis debaty pt. „Rewolucja strachu i nadziei – polskie społeczeństwo po II wojnie światowej”  odbyła się 24 lipca 2026 roku w warszawskiej siedzibie Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82.

    Aktualności

    Rewolucja strachu i nadziei: Polskie społeczeństwo po II wojnie światowej

    Zobacz zapis debaty pt. „Rewolucja strachu i nadziei – polskie społeczeństwo po II wojnie światowej” o życiu i nastrojach Polaków w latach 40. i 50. XX wieku.

  • Hołd Bohaterom 1944 roku!
    Uroczystości związane z obchodami 82. rocznicy Wybuchu Powstania Warszawskiego

    Aktualności

    Hołd Bohaterom 1944 roku!

    1 sierpnia, w sobotnie popołudnie, w rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego Dyrekcja Instytutu Pileckiego uczestniczyła w państwowych uroczystościach, które odbyły się przy Pomniku Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej, nieopodal Sejmu RP oraz przy Pomniku Polegli Niepokonani na Cmentarzu Powstańców Warszawy na Woli.

  • Instytut Pileckiego uczcił pamięć ofiar obozu zagłady w Treblince
    83. rocznica buntu więźniów KL Treblinka

    Aktualności

    Instytut Pileckiego uczcił pamięć ofiar obozu zagłady w Treblince

    W niedzielę 2 sierpnia odbyły się obchody 83. rocznicy buntu więźniów w niemieckim nazistowskim obozie zagłady Treblinka II, zorganizowane przez Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma we współpracy z Muzeum Treblinka. W uroczystości upamiętniającej ofiary uczestniczył Łukasz Mieszkowski, Zastępca Dyrektora Instytutu Pileckiego ds. historii w przestrzeni publicznej.

  • Malowany raport z Powstania Warszawskiego | Wernisaż wystawy akwarel i rysunków Waleriana Bieleckiego
    Wernisaż wystawy, kobieta stojąca tyłem do kadru przygląda się akwareli.

    Aktualności

    Malowany raport z Powstania Warszawskiego | Wernisaż wystawy akwarel i rysunków Waleriana Bieleckiego

    28 lipca w siedzibie Instytutu Pileckiego odbył się wernisaż wystawy prezentującej po raz pierwszy w Warszawie mało znane akwarele i rysunki dokumentujące Powstanie Warszawskie. Ich autorem był Walerian Bielecki ps. „Inżynier Jan” – żołnierz Zgrupowania „Krybar”, architekt i konstruktor słynnego samochodu pancernego „Kubuś”.

  • Spotkanie z Powstańcami Warszawskimi

    Aktualności

    Spotkanie z Powstańcami Warszawskimi

    Z okazji przypadającej 1 sierpnia rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego odbyło się spotkanie z Bohaterami tamtego zrywu.

  • Co wiedzieli Niemcy? – o świadomości zbrodni i mechanizmach wyparcia. 6. spotkanie z cyklu „Berlin w Warszawie”

    Aktualności

    Co wiedzieli Niemcy? – o świadomości zbrodni i mechanizmach wyparcia. 6. spotkanie z cyklu „Berlin w Warszawie”

    Czy można żyć tuż obok miejsca masowej zagłady i nie wiedzieć, co się dzieje? Co oznacza „wiedzieć” – widzieć, słyszeć, domyślać się, a może świadomie wypierać rzeczywistość? Wokół tych pytań koncentrowało się kolejne spotkanie z cyklu „Berlin w Warszawie”, które odbyło się w siedzibie Instytucie Pileckiego.

  • Konferencja naukowa ,,Opozycyjne formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX w.” [fotorelacja]
    Czworo prelegentów podczas sesji pytań i odpowiedzi. Od lewej: uczestnik w skórzanej kurtce odpowiada do mikrofonu. Obok siedzi prelegent w okularach, koszuli w delikatną kratkę i beżowych spodniach. Dalej prelegentka w białym komplecie trzymająca program konferencji oraz uczestniczka w granatowej marynarce. Na stoliku przed nimi butelki wody, szklanki i niebieska teczka na materiały konferencyjne.

    Aktualności

    Konferencja naukowa ,,Opozycyjne formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX w.” [fotorelacja]

    Druga konferencja naukowa z cyku ,,Opozycyjne formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX w. – Polska na europejskim tle porównawczym (1919–1989)” zgromadziła przedstawicieli różnych dyscyplin nauk humanistycznych i społecznych, reprezentujących wiele ośrodków badawczych z Polski i zagranicy.

  • Zderzenie dwóch pamięci. Polityka historyczna Polski wobec Ukrainy
    Damian Markowski, profesor Instytutu Pileckiego, Fot. Muzeum Kresów w Lubaczowie

    Aktualności

    Zderzenie dwóch pamięci. Polityka historyczna Polski wobec Ukrainy

    Ukraińska pamięć państwowa zabrnęła w ślepy zaułek, co podyktowane było nie do końca refleksyjnym podejściem do wybranych kart przeszłości własnego narodu. Niestety, jak zwykle w podobnych sytuacjach, kiedy historia zostaje zakładnikiem polityki, rachunek za to przyjdzie jednak zapłacić nie politykom, a państwu ukraińskiemu i jego społeczności – ocenił profesor Instytutu Pileckiego, dr. hab. Damian Markowski.