Festiwal LIPCOWI. Upamiętniamy ofiary Obławy Augustowskiej. Zobacz relację z pierwszych dwóch dni! - Instytut Pileckiego
Festiwal LIPCOWI. Upamiętniamy ofiary Obławy Augustowskiej. Zobacz relację z pierwszych dwóch dni!
Za nami obchody 77. rocznicy Obławy Augustowskiej, zorganizowane przez Instytut Pileckiego.
Rok temu, w lipcu 2021 r., Instytut Pileckiego kupił i uratował tzw. Dom Turka w Augustowie – dawną siedzibę NKWD i UB, obóz filtracyjny w czasie Obławy Augustowskiej, miejsce symboliczne dla tej zbrodni. Instytut stworzy tam Dom Pamięci Obławy Augustowskiej. W tym roku po raz pierwszy przygotował rozbudowany program obchodów rocznicy Obławy Augustowskiej, które odbywają się w dniach 9-12 lipca.
Zaczęło się w sobotę od pikniku edukacyjnego i koncertu rockowego, podczas którego Łukasz Żurkowski i goście wykonali premierowo utwory inspirowane losami ofiar obławy.
Przez cały okres PRL rodzinom nie wolno było upominać się o bliskich ani głośno mówić, co wydarzyło się w lipcu 1945 roku. Obława Augustowska to jeden z aktów założycielskich PRL. Bez sowieckiego, ale i rosyjskiego terroru nie zamontowano by komunistycznego ustroju w Polsce. Jest to także opowieść o oporze Polaków wobec Rosji i o naszym przywiązaniu do wolności. Dzisiaj, kiedy obserwujemy rosyjskie „zaczystki” na Ukrainie – w Buczy, Irpieniu, Andrijewce, przesłanie tej historii staje się bardzo aktualne i uniwersalne – powiedziała prof. Magdalena Gawin, dyrektor Instytutu Pileckiego, podczas konferencji prasowej otwierającej obchody 77. rocznicy Obławy Augustowskiej, zorganizowane przez Instytut Pileckiego.
W konferencji wzięli udział także przedstawiciele rodzin ofiar.
Zależy nam na bliskich relacjach i współpracy z lokalną społecznością, a zwłaszcza z rodzinami ofiar Obławy Augustowskiej. To one przeniosły pamięć o zbrodni i o swoich bliskich przez najtrudniejszy czas komunizmu. Nie ustawały w poszukiwaniach, pisały listy do różnych instytucji oraz przechowywały zdjęcia i rzeczy osobiste ofiar. Cały czas prowadzimy zbiórkę pamiątek, fotografii, dokumentów i świadectw na potrzeby przyszłej wystawy stałej w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej. Zapraszamy do kontaktu i dzielenia się z nami rodzinnymi zbiorami – powiedział Bartosz Gralicki, szef Instytutu Pileckiego w Augustowie.
W sobotę, 9 lipca na augustowskim rynku odbył się piknik edukacyjny. Można było wziąć udział w warsztatach genealogicznych i skosztować regionalnych potraw. Najmłodsi poprzez zabawy edukacyjne poznawali historię i przyrodę Puszczy Augustowskiej oraz grali w grę karcianą „Konspiracja”. Wielką popularnością cieszył się punkt rekonstrukcji i koloryzacji starych rodzinnych fotografii.
W sobotni wieczór na błoniach nad rzeką Nettą w Augustowie zgromadziło się kilka tysięcy osób. Odbył się koncert pod tytułem „Lipcowi” – tak w Augustowie i na Suwalszczyźnie określa się ofiary Obławy Augustowskiej. Łukasz Żurkowski z zespołem oraz zaproszeni artyści wykonali premierowo utwory inspirowane prawdziwymi historiami – losami ofiar obławy. Obok ŻURKOWSKIEGO wystąpili także Swiernalis, Robert Cichy, Meek, Oh Why?, Ana Andrzejewska i Olena Yanchuk-Rosava – wokalista z Ukrainy. Teksty piosenek napisała Aleksandra Górecka w oparciu o dokumenty i relacje świadków historii. Widowisko muzyczne uzupełniły multimedialne opowieści o Obławie Augustowskiej. Cały materiał trafi na płytę, której wydanie Instytut Pileckiego i artyści zapowiadają na jesień 2022 roku.
W niedzielę 10 lipca, drugiego dnia Festiwalu, obył się plenerowy pokaz filmu dokumentalnego Jacka Petryckiego pt. „A może tego nie wolno mówić”.
Reżyser jeszcze w latach 80. docierał do rodzin osób zaginionych w Obławie i zbierał ich relacje. Następnie taśmy filmowe reżyser wywiózł do Anglii, gdzie film mógł być legalnie wyświetlany.
Fotorelacja z wieczornego koncertu:
Fotorelacja z inauguracji obchodów oraz pikniku edukacyjnego:
W poniedziałek 11 lipca o 18:00 odbył się spacer śladami Ofiar Obławy Augustowskiej. Przewodnikiem był lokalny historyk, sympatyk Augustowszczyzny, Łukasz Faszcza z Instytut Pileckiego w Augustowie.
We wtorek 12 lipca, Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej. Tego dnia w sposób szczególny oddaliśmy hołd tym, którzy w lipcu 1945 roku zostali zamordowani przez Sowietów.
>>Relacja z oficjalnych Obchodów Dnia Pamięci Ofiar Obławy Agustowskiej>>
Do pobrania
Zobacz także
- Spotkanie ekspertów w ramach projektu „Narratio”
Aktualności
Spotkanie ekspertów w ramach projektu „Narratio”
14 kwietnia odbyło się drugie, a zarazem ostatnie stacjonarne spotkanie komisji ekspertów pracującej nad standardami metadanych dla historii mówionej w ramach projektu „Narratio. Cyfrowe repozytorium historii mówionej”.
- Naukowcy Instytutu Pileckiego na konferencji BASEES 2026 w Birmingham
Aktualności
Naukowcy Instytutu Pileckiego na konferencji BASEES 2026 w Birmingham
W dniach 10–12 kwietnia w Birmingham odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa BASEES 2026 Annual Conference, organizowana przez The British Association for Slavonic and East European Studies.
- „Historia dezinformacji – dezinformacja w historii" | Relacja z sympozjum
Aktualności
„Historia dezinformacji – dezinformacja w historii" | Relacja z sympozjum
13 kwietnia, w Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej, w auli Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 odbyło się sympozjum „Historia dezinformacji – dezinformacja w historii. Wokół kłamstwa katyńskiego".
- Wizyta badawcza Luke’a Marlowa z Uniwersytetu Aston w Instytucie Pileckiego
Aktualności
Wizyta badawcza Luke’a Marlowa z Uniwersytetu Aston w Instytucie Pileckiego
W okresie 13.04-8.05.2026 r. w Instytucie Pileckiego przebywa w ramach wizyty badawczej Luke Marlow, doktorant Aston University. Pobyt realizowany jest w ramach Midlands Graduate School Doctoral Training Partnership, finansowany przez Economic and Social Research Council.
- Centralne obchody 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej w Muzeum Katyńskim
Aktualności
Centralne obchody 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej w Muzeum Katyńskim
13 kwietnia obchodzony jest Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. W przeddzień tej daty, 12 kwietnia, w Muzeum Katyńskim odbyły się uroczystości upamiętniające 86. rocznicę Zbrodni Katyńskiej.
- „Bezkarni”. O rozliczaniu zbrodni na polskiej inteligencji w RFN w „Tygodniku Powszechnym”
Aktualności
„Bezkarni”. O rozliczaniu zbrodni na polskiej inteligencji w RFN w „Tygodniku Powszechnym”
– 60 lat temu w Niemczech Zachodnich skończył się kluczowy proces dotyczący zbrodni na polskiej inteligencji. Jak to było możliwe, że winni uniknęli odpowiedzialności? – pyta prof. Tomasz Chinciński na łamach Tygodnika Powszechnego.
- 13 kwietnia | Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej
Aktualności
13 kwietnia | Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej
13 kwietnia 1943 r. niemieckie radio nadało komunikat o odkryciu masowych grobów polskich oficerów w Lesie Katyńskim.
- „Obszar specjalny NKWD w bykowniańskim lesie jako przedmiot antysowieckiej propagandy w okresie wojny niemiecko-sowieckiej” | Mykola Brywko, Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX. Tom 7
Aktualności
„Obszar specjalny NKWD w bykowniańskim lesie jako przedmiot antysowieckiej propagandy w okresie wojny niemiecko-sowieckiej” | Mykola Brywko, Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX. Tom 7
Z okazji 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej przypominamy tekst Mykoły Brywki z siódmego tomu rocznika Instytutu Pileckiego „Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX”, poświęcony antysowieckiej propagandzie nazistowskich Niemiec.
- Do redakcji tygodnika „Zorza” | Listy rodzin katyńskich online w Archiwum Instytutu Pileckiego
Aktualności
Do redakcji tygodnika „Zorza” | Listy rodzin katyńskich online w Archiwum Instytutu Pileckiego
Z okazji 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej polecamy Państwa uwadze zbiór listów napisanych przez rodziny ofiar mordu katyńskiego na przełomie lat 80. i 90., które stanowiły odpowiedź na apel opublikowany w Rodzinnym Tygodniku Katolików „Zorza”, wzywający do pomocy w sporządzeniu wykazu zamordowanych. 112 z tych listów jest dostępnych online, w internetowej bazie świadectw Instytutu Pileckiego Zapisy Terroru.
- Nowa Kapituła Nagrody Pileckiego powołana
Aktualności
Nowa Kapituła Nagrody Pileckiego powołana
Na podstawie Regulaminu Konkursu oraz Regulaminu Prac Kapituły p.o. Dyrektora Instytutu Pileckiego Karol Madaj 1 kwietnia 2026 roku powołał Kapitułę Międzynarodowej Nagrody im. Witolda Pileckiego szóstej edycji Konkursu. Skład ośmioosobowej Kapituły obejmuje troje członków stałych, będących przedstawicielami Rodziny Pileckich, Instytutu Pileckiego oraz Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau, a także członków powoływanych każdorazowo pisemną decyzją Dyrektora Instytutu.
- „Przed eksterminacją…” Kolejne spotkanie w cyklu BLASK I BÓL
Aktualności
„Przed eksterminacją…” Kolejne spotkanie w cyklu BLASK I BÓL
Jak wyglądała codzienność polskich wojskowych, którzy dostali się do sowieckiej niewoli w wyniku przegranej wojny obronnej 1939 roku? Jakich metod użyli sowieci, aby spróbować przeciągnąć na swoją stronę polskich oficerów? Dlaczego czterystu z nich uniknęło kaźni z rąk NKWD? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań padły podczas wydarzenia zorganizowanego w naszym nowym cyklu.
- Kwiecień w Instytucie Pileckiego. Harmonogram wydarzeń
Aktualności
Kwiecień w Instytucie Pileckiego. Harmonogram wydarzeń
Zachęcamy do zapoznania się z harmonogramem naszych działań na najbliższe tygodnie. Oto, co Instytut Pileckiego przygotował w kwietniu: