Dr Joanna Kiliszek kierowniczką berlińskiego oddziału Instytutu Pileckiego - Instytut Pileckiego
18.08.2025 (PN)
Dr Joanna Kiliszek kierowniczką berlińskiego oddziału Instytutu Pileckiego
Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego ogłasza zmianę na stanowisku kierowniczki oddziału w Berlinie.
Funkcję obejmuje dr Joanna Kiliszek, doświadczona menedżerka kultury i naukowczyni, która zastępuje Hannę Radziejowską, kierującą berlińskim oddziałem Instytutu od 2019 roku.
Nowa kierowniczka będzie odpowiedzialna za wzmocnienie części badawczej Instytutu przy wsparciu naukowców z Warszawy, a także za rozwijanie dialogu polsko-niemieckiego w obszarze historii, kultury i pamięci.
– Dr Joanna Kiliszek wielokrotnie w swojej karierze udowodniła, że jest sprawną menedżerką i potrafi budować współpracę między instytucjami kultury i nauki. Jestem przekonany, że jej doświadczenie i wizja pozwolą nadać berlińskiemu oddziałowi Instytutu Pileckiego nową dynamikę w badaniach i działalności publicznej – podkreślił prof. Krzysztof Ruchniewicz, dyrektor Instytutu Pileckiego.
- Lokalizacja instytutu w pobliżu Bramy Brandenburskiej stanowi wyzwanie. Przypomina nie tylko o delikatnej historii stosunków polsko-niemieckich, ale także o potrzebie bezstronnego i otwartego podejścia do historii polsko-niemieckiej. Relacje te są obciążone wieloma krzywdami i emocjami. Wymagają one krytycznego i świadomego podejścia wszystkich stron. Nie mogą być instrumentalizowane i wykorzystywane do politycznych celów – powiedziała na konferencji prasowej dr Joanna Kiliszek, kierowniczka oddziału Instytutu Pileckiego w Berlinie.
- Instytut Pileckiego, jako instytut badawczy umacnia polską naukę i kulturę, a zarazem tworzy przestrzeń rzetelnej refleksji naukowej nad doświadczeniem XX wieku. Jego ważnym zadaniem jest także upowszechnianie wiedzy o Witoldzie Pileckim i innych Polakach, którzy przeciwstawiali się totalitaryzmom, tak aby ich świadectwo było obecne w świadomości współczesnych społeczeństw. Realizując tę misję w Berlinie, pamiętamy, że jesteśmy tutaj gośćmi – działamy z szacunkiem dla lokalnego kontekstu, reprezentując jednocześnie polską perspektywę i pozostając partnerem w dialogu – dodała dr Joanna Kiliszek.
Dr Joanna Kiliszek objęła stanowisko w okresie przejściowym, jako pełniąca obowiązki.
Sylwetka dr Joanny Kiliszek
Dr Joanna Kiliszek jest historyczką sztuki, kuratorką i menedżerką kultury. Pracowała w najważniejszych polskich instytucjach kulturalnych w Niemczech. Kierowała Instytutem Polskim w Lipsku i Instytutem Polskim w Berlinie, a w Warszawie była zastępczynią dyrektora Instytutu Adama Mickiewicza odpowiedzialną za program międzynarodowy. Swoją działalność rozpoczęła jako dyrektorka warszawskiej Galerii Dziekanka, jednego z kluczowych miejsc sztuki współczesnej tamtego czasu.
Była kuratorką licznych wystaw w Polsce i Niemczech, w tym retrospektywy jednego z najważniejszych malarzy realistów w Europie – Neo Raucha – w Zachęcie Narodowej Galerii Sztuki. Współpracowała z czołowymi artystami polskimi i zagranicznymi, m.in. Katarzyną Kozyrą, Piotrem Uklańskim, Stanisławem Dróżdżem, Leonem Tarasewiczem czy Anetą Grzeszykowską.
Realizowała projekty badawcze, w tym „Widzialne Niewidzialne” poświęcone sztukom wizualnym w Polsce i ich recepcji. Była członkinią jury Nagrody Prezydenta Uniwersytetu Sztuk Pięknych w Berlinie. Jest autorką anglojęzycznej publikacji Values and Evaluation of Modern and Contemporary Visual Art. The Role of Reflective Practice. Należy do Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Sztuki (AICA) oraz Obywatelskiego Forum Sztuki Współczesnej.
W 2019 roku obroniła doktorat w ramach programu NACCA M. Skłodowska-Curie Innovative Training Network na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.
Das Witold-Pilecki-Institut für Solidarität und Tapferkeit gibt einen Wechsel in der Leitung seiner Berliner Niederlassung bekannt. Die Position übernimmt Dr. Joanna Kiliszek, eine erfahrene Kulturmanagerin und Wissenschaftlerin, die Hanna Radziejowska, die Leiterin der Berliner Niederlassung des Instituts, ablöst.
„Die Lage des Instituts in der Nähe des Brandenburger Tors stellt eine Herausforderung dar. Sie erinnert nicht nur an die heikle Geschichte der polnisch-deutschen Beziehungen, sondern auch an die Notwendigkeit einer unvoreingenommenen und offenen Herangehensweise an die polnisch-deutsche Geschichte. Diese Beziehungen sind mit vielen Verletzungen und Emotionen belastet. Sie erfordern eine kritische und bewusste Haltung aller Seiten. Sie dürfen nicht instrumentalisiert und für politische Zwecke missbraucht werden, sagte Dr. Joanna Kiliszek, Leiterin der Berliner Abteilung des Pilecki-Instituts, auf einer Pressekonferenz.
- Das Pilecki-Institut stärkt als Forschungsinstitut die polnische Wissenschaft und Kultur und schafft gleichzeitig Raum für eine fundierte wissenschaftliche Reflexion über die Erfahrungen des 20. Jahrhunderts. Eine weitere wichtige Aufgabe ist es, das Wissen über Witold Pilecki und andere Polen, die sich gegen Totalitarismen auflehnten, zu verbreiten, damit ihr Zeugnis im Bewusstsein der heutigen Gesellschaften präsent bleibt. Bei der Umsetzung dieser Mission in Berlin sind wir uns bewusst, dass wir hier Gäste sind – wir handeln mit Respekt für den lokalen Kontext, vertreten gleichzeitig die polnische Perspektive und bleiben Partner im Dialog – fügte Dr. Joanna Kiliszek hinzu.
Joanna Kiliszek übernahm die Position in der Übergangsphase als amtierende Direktorin.
Profil von Dr. Joanna Kiliszek
Dr. Joanna Kiliszek ist Kunsthistorikerin, Kuratorin und Kulturmanagerin. Sie arbeitete in den wichtigsten polnischen Kulturinstitutionen in Deutschland. Sie leitete das Polnische Institut in Leipzig und das Polnische Institut in Berlin und war in Warschau stellvertretende Direktorin des Adam-Mickiewicz-Instituts, wo sie für das internationale Programm verantwortlich war. Ihre Karriere begann sie als Direktorin der Warschauer Galerie Dziekanka, einem der wichtigsten Orte für zeitgenössische Kunst jener Zeit.
Sie war Kuratorin zahlreicher Ausstellungen in Polen und Deutschland, darunter einer Retrospektive eines der bedeutendsten realistischen Maler Europas – Neo Rauch – in der Zachęta Narodowa Galeria Sztuki (Nationale Kunstgalerie). Sie arbeitete mit führenden polnischen und ausländischen Künstlern zusammen, darunter Katarzyna Kozyra, Piotr Uklański, Stanisław Dróżdż, Leon Tarasewicz und Aneta Grzeszykowska.
Sie realisierte Forschungsprojekte, darunter „Widzialne Niewidzialne” (Das Sichtbare Unsichtbare) über die bildende Kunst in Polen und ihre Rezeption. Sie war Mitglied der Jury des Preises des Präsidenten der Universität der Künste Berlin. Sie ist Autorin der englischsprachigen Publikation „Values and Evaluation of Modern and Contemporary Visual Art. The Role of Reflective Practice” (Werte und Bewertung moderner und zeitgenössischer bildender Kunst. Die Rolle der reflektierenden Praxis). Sie ist Mitglied der Internationalen Vereinigung der Kunstkritiker (AICA) und des Bürgerforums für zeitgenössische Kunst.
Im Jahr 2019 promovierte sie im Rahmen des NACCA M. Skłodowska-Curie Innovative Training Network an der Akademie der Bildenden Künste in Warschau.
Zobacz także
- Odpowiedzialność za zbrodnie wojenne. Nowa książka ekspertki Pileckiego
Aktualności
Odpowiedzialność za zbrodnie wojenne. Nowa książka ekspertki Pileckiego
Nakładem wydawnictwa Brill ukazała się monografia dr. Dominiki Uczkiewicz (Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami) pt. „Accountability for War Crimes in the Policy of the Polish Government-in-Exile. A Legal and Historical Analysis”, jako 85. tom serii Studies in the History of International Law (Legal History Library).
- LIPCOWI ’45. Koncert pamięci ofiar Obławy Augustowskiej [fotorelacja]
Aktualności
LIPCOWI ’45. Koncert pamięci ofiar Obławy Augustowskiej [fotorelacja]
11 lipca w amfiteatrze miejskim w Augustowie odbyło się widowisko muzyczne poświęcone ofiarom Obławy Augustowskiej – największej zbrodni popełnionej na Polakach po zakończeniu II wojny światowej. Wydarzenie połączyło muzykę, obraz oraz świadectwa rodzin i bliskich ofiar Obławy.
- Lipiec w Instytucie Pileckiego | Kalendarz wydarzeń
Aktualności
Lipiec w Instytucie Pileckiego | Kalendarz wydarzeń
Zapraszamy do zapoznania się z kalendarzem wydarzeń Instytutu Pileckiego na lipiec 2026. W programie znalazły się debaty, konferencje naukowe, pokazy filmowe, spotkania z twórcami i historykami, wystawy, wydarzenia edukacyjne oraz obchody 81. rocznicy Obławy Augustowskiej. Szczegółowy harmonogram poniżej.
- 12 lipca | Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
Aktualności
12 lipca | Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
12 lipca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej. W tym dniu 81 lat temu, 12 lipca 1945 r., trzy miesiące po zakończeniu II wojny światowej, rozpoczęła się Obława Augustowska.
- Zbrodnia Wołyńska: Instytut Pileckiego i jego działalność naukowo-badawcza
Aktualności
Zbrodnia Wołyńska: Instytut Pileckiego i jego działalność naukowo-badawcza
W niedzielę 11 lipca 1943 roku oddziały Ukraińskiej Powstańczej Armii stanowiącej zbrojne ramię Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (frakcji Stepana Bandery) – radykalnej faszystowskiej organizacji stawiającej sobie za cel budowę niepodległego państwa ukraińskiego pozbawionego mniejszości narodowych, zaatakowały w ramach skoordynowanej akcji niemal sto polskich osiedli na terenie okupowanego przez Niemców województwa wołyńskiego Rzeczypospolitej Polskiej.
- Oświadczenie | Instytut Pileckiego w Nowym Jorku
Aktualności
Oświadczenie | Instytut Pileckiego w Nowym Jorku
W związku z pojawiającymi się w przestrzeni publicznej informacjami dotyczącymi działalności oddziału Instytutu Pileckiego w Nowym Jorku, przedstawiamy fakty i okoliczności wymagające wyjaśnienia.
- „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” – premiera drugiego odcinka i spotkanie z twórcami
Aktualności
„Sala 600. Świadkowie Norymbergi” – premiera drugiego odcinka i spotkanie z twórcami
W środę 8 lipca w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej odbył się przedpremierowy odsłuch drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, a następnie rozmowa z twórcami projektu — Martyną Wojtkowską i Bartoszem Pankiem. Spotkanie, prowadzone przez Bartosza Świerkowskiego, poświęcone było postaci Seweryny Szmaglewskiej, roli kobiecych świadectw w dokumentowaniu zbrodni wojennych, pracy z archiwami oraz specyfice opowiadania historii za pomocą dźwięku.
- Wystawa SPLOTY Instytutu Pileckiego otwarta w Muzeum Architektury we Wrocławiu!
Aktualności
Wystawa SPLOTY Instytutu Pileckiego otwarta w Muzeum Architektury we Wrocławiu!
25 czerwca odbył się wernisaż wystawy „Sploty. Barbara Brukalska, Helena Syrkus i sieci modernizmu” powstałej w ramach programu Exercising Modernity Instytutu Pileckiego w Berlinie. Ekspozycję będzie można oglądać do 4 października.
- Stanowisko Instytutu Pileckiego w sprawie publikacji Wirtualnej Polski
Aktualności
Stanowisko Instytutu Pileckiego w sprawie publikacji Wirtualnej Polski
Dotyczy artykułu pod redakcją Szymona Jadczaka opublikowanego na portalu Wirtualna Polska pt. „Pracował dla ludzi Putina, zatrudnił go instytut podległy polskiemu rządowi”.
- Martyna Wojtkowska z Instytutu Pileckiego laureatką Audionomia Award 2026
Aktualności
Martyna Wojtkowska z Instytutu Pileckiego laureatką Audionomia Award 2026
Martyna Wojtkowska została laureatką w kategorii Nadzieja Audionomii za audioserial „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” – wspólnego projektu Studia Reportażu i Instytutu Pileckiego.
- Relacja z debaty o Domu Polsko-Niemieckim [wideo] | Berlin w Warszawie
Aktualności
Relacja z debaty o Domu Polsko-Niemieckim [wideo] | Berlin w Warszawie
Jakie znaczenie będzie miał Dom Polsko-Niemiecki powstający w Berlinie? Czy stanie się miejscem upamiętnienia polskich ofiar II wojny światowej, przestrzenią dialogu i edukacji, a może symbolem zmiany w niemieckiej kulturze pamięci? O tych kwestiach dyskutowano podczas debaty „Dom Polsko-Niemiecki w Berlinie: pomnik, muzeum, centrum dialogu – wspólna pamięć czy spór o pamięć?”. Po dyskusji wystąpił Ola Błachno Oktet, prezentując utwory z albumu „Warschauer Strasse”.
- Relacja z debaty o Domu Polsko-Niemieckim [wideo] | Berlin w Warszawie
Aktualności
Relacja z debaty o Domu Polsko-Niemieckim [wideo] | Berlin w Warszawie
Jakie znaczenie będzie miał Dom Polsko-Niemiecki powstający w Berlinie? Czy stanie się miejscem upamiętnienia polskich ofiar II wojny światowej, przestrzenią dialogu i edukacji, a może symbolem zmiany w niemieckiej kulturze pamięci? O tych kwestiach dyskutowano 19 czerwca podczas debaty „Dom Polsko-Niemiecki w Berlinie: pomnik, muzeum, centrum dialogu – wspólna pamięć czy spór o pamięć?”.