Dr Joanna Kiliszek kierowniczką berlińskiego oddziału Instytutu Pileckiego - Instytut Pileckiego

18.08.2025 (PN)

Dr Joanna Kiliszek kierowniczką berlińskiego oddziału Instytutu Pileckiego

Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego ogłasza zmianę na stanowisku kierowniczki oddziału w Berlinie.

Funkcję obejmuje dr Joanna Kiliszek, doświadczona menedżerka kultury i naukowczyni, która zastępuje Hannę Radziejowską, kierującą berlińskim oddziałem Instytutu od 2019 roku.

Nowa kierowniczka będzie odpowiedzialna za wzmocnienie części badawczej Instytutu przy wsparciu naukowców z Warszawy, a także za rozwijanie dialogu polsko-niemieckiego w obszarze historii, kultury i pamięci.

– Dr Joanna Kiliszek wielokrotnie w swojej karierze udowodniła, że jest sprawną menedżerką i potrafi budować współpracę między instytucjami kultury i nauki. Jestem przekonany, że jej doświadczenie i wizja pozwolą nadać berlińskiemu oddziałowi Instytutu Pileckiego nową dynamikę w badaniach i działalności publicznej – podkreślił prof. Krzysztof Ruchniewicz, dyrektor Instytutu Pileckiego.

- Lokalizacja instytutu w pobliżu Bramy Brandenburskiej stanowi wyzwanie. Przypomina nie tylko o delikatnej historii stosunków polsko-niemieckich, ale także o potrzebie bezstronnego i otwartego podejścia do historii polsko-niemieckiej. Relacje te są obciążone wieloma krzywdami i emocjami. Wymagają one krytycznego i świadomego podejścia wszystkich stron. Nie mogą być instrumentalizowane i wykorzystywane do politycznych celów – powiedziała na konferencji prasowej dr Joanna Kiliszek, kierowniczka oddziału Instytutu Pileckiego w Berlinie.

- Instytut Pileckiego, jako instytut badawczy umacnia polską naukę i kulturę, a zarazem tworzy przestrzeń rzetelnej refleksji naukowej nad doświadczeniem XX wieku. Jego ważnym zadaniem jest także upowszechnianie wiedzy o Witoldzie Pileckim i innych Polakach, którzy przeciwstawiali się totalitaryzmom, tak aby ich świadectwo było obecne w świadomości współczesnych społeczeństw. Realizując tę misję w Berlinie, pamiętamy, że jesteśmy tutaj gośćmi – działamy z szacunkiem dla lokalnego kontekstu, reprezentując jednocześnie polską perspektywę i pozostając partnerem w dialogu – dodała dr Joanna Kiliszek.

Dr Joanna Kiliszek objęła stanowisko w okresie przejściowym, jako pełniąca obowiązki.

Dr Joanna Kiliszek, fot. Wojtek Ciszkiewicz

Sylwetka dr Joanny Kiliszek

Dr Joanna Kiliszek jest historyczką sztuki, kuratorką i menedżerką kultury. Pracowała w najważniejszych polskich instytucjach kulturalnych w Niemczech. Kierowała Instytutem Polskim w Lipsku i Instytutem Polskim w Berlinie, a w Warszawie była zastępczynią dyrektora Instytutu Adama Mickiewicza odpowiedzialną za program międzynarodowy. Swoją działalność rozpoczęła jako dyrektorka warszawskiej Galerii Dziekanka, jednego z kluczowych miejsc sztuki współczesnej tamtego czasu.

Była kuratorką licznych wystaw w Polsce i Niemczech, w tym retrospektywy jednego z najważniejszych malarzy realistów w Europie – Neo Raucha – w Zachęcie Narodowej Galerii Sztuki. Współpracowała z czołowymi artystami polskimi i zagranicznymi, m.in. Katarzyną Kozyrą, Piotrem Uklańskim, Stanisławem Dróżdżem, Leonem Tarasewiczem czy Anetą Grzeszykowską.

Realizowała projekty badawcze, w tym „Widzialne Niewidzialne” poświęcone sztukom wizualnym w Polsce i ich recepcji. Była członkinią jury Nagrody Prezydenta Uniwersytetu Sztuk Pięknych w Berlinie. Jest autorką anglojęzycznej publikacji Values and Evaluation of Modern and Contemporary Visual Art. The Role of Reflective Practice. Należy do Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Sztuki (AICA) oraz Obywatelskiego Forum Sztuki Współczesnej.

W 2019 roku obroniła doktorat w ramach programu NACCA M. Skłodowska-Curie Innovative Training Network na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

 


Das Witold-Pilecki-Institut für Solidarität und Tapferkeit gibt einen Wechsel in der Leitung seiner Berliner Niederlassung bekannt. Die Position übernimmt Dr. Joanna Kiliszek, eine erfahrene Kulturmanagerin und Wissenschaftlerin, die Hanna Radziejowska, die Leiterin der Berliner Niederlassung des Instituts, ablöst.

„Die Lage des Instituts in der Nähe des Brandenburger Tors stellt eine Herausforderung dar. Sie erinnert nicht nur an die heikle Geschichte der polnisch-deutschen Beziehungen, sondern auch an die Notwendigkeit einer unvoreingenommenen und offenen Herangehensweise an die polnisch-deutsche Geschichte. Diese Beziehungen sind mit vielen Verletzungen und Emotionen belastet. Sie erfordern eine kritische und bewusste Haltung aller Seiten. Sie dürfen nicht instrumentalisiert und für politische Zwecke missbraucht werden, sagte Dr. Joanna Kiliszek, Leiterin der Berliner Abteilung des Pilecki-Instituts, auf einer Pressekonferenz.

- Das Pilecki-Institut stärkt als Forschungsinstitut die polnische Wissenschaft und Kultur und schafft gleichzeitig Raum für eine fundierte wissenschaftliche Reflexion über die Erfahrungen des 20. Jahrhunderts. Eine weitere wichtige Aufgabe ist es, das Wissen über Witold Pilecki und andere Polen, die sich gegen Totalitarismen auflehnten, zu verbreiten, damit ihr Zeugnis im Bewusstsein der heutigen Gesellschaften präsent bleibt. Bei der Umsetzung dieser Mission in Berlin sind wir uns bewusst, dass wir hier Gäste sind – wir handeln mit Respekt für den lokalen Kontext, vertreten gleichzeitig die polnische Perspektive und bleiben Partner im Dialog – fügte Dr. Joanna Kiliszek hinzu.

Joanna Kiliszek übernahm die Position in der Übergangsphase als amtierende Direktorin.

Profil von Dr. Joanna Kiliszek

Dr. Joanna Kiliszek ist Kunsthistorikerin, Kuratorin und Kulturmanagerin. Sie arbeitete in den wichtigsten polnischen Kulturinstitutionen in Deutschland. Sie leitete das Polnische Institut in Leipzig und das Polnische Institut in Berlin und war in Warschau stellvertretende Direktorin des Adam-Mickiewicz-Instituts, wo sie für das internationale Programm verantwortlich war. Ihre Karriere begann sie als Direktorin der Warschauer Galerie Dziekanka, einem der wichtigsten Orte für zeitgenössische Kunst jener Zeit.

Sie war Kuratorin zahlreicher Ausstellungen in Polen und Deutschland, darunter einer Retrospektive eines der bedeutendsten realistischen Maler Europas – Neo Rauch – in der Zachęta Narodowa Galeria Sztuki (Nationale Kunstgalerie). Sie arbeitete mit führenden polnischen und ausländischen Künstlern zusammen, darunter Katarzyna Kozyra, Piotr Uklański, Stanisław Dróżdż, Leon Tarasewicz und Aneta Grzeszykowska.

Sie realisierte Forschungsprojekte, darunter „Widzialne Niewidzialne” (Das Sichtbare Unsichtbare) über die bildende Kunst in Polen und ihre Rezeption. Sie war Mitglied der Jury des Preises des Präsidenten der Universität der Künste Berlin. Sie ist Autorin der englischsprachigen Publikation „Values and Evaluation of Modern and Contemporary Visual Art. The Role of Reflective Practice” (Werte und Bewertung moderner und zeitgenössischer bildender Kunst. Die Rolle der reflektierenden Praxis). Sie ist Mitglied der Internationalen Vereinigung der Kunstkritiker (AICA) und des Bürgerforums für zeitgenössische Kunst.

Im Jahr 2019 promovierte sie im Rahmen des NACCA M. Skłodowska-Curie Innovative Training Network an der Akademie der Bildenden Künste in Warschau.

Zobacz także

  • Medal „Virtus et Fraternitas” wręczony w Belwederze

    Aktualności

    Medal „Virtus et Fraternitas” wręczony w Belwederze

    Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej odznaczył medalem „Virtus et Fraternitas” 18 osób z 7 krajów: Czech, Japonii, Norwegii, Nowej Zelandii, Ukrainy, Węgier i Polski. 

  • Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski
    Zdjęcie Damiana Markowskiego.

    Aktualności

    Oblicze zbrodni. Życie i śmierć Romana Szuchewycza | dr. hab. Damian Markowski

    W związku z niedawną decyzją Lwowskiej Rady Obwodowej o ogłoszeniu roku 2027 Rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), jej dowódcy Romana Szuchewycza oraz działacza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) Ołeha Olżycza, publikujemy artykuł dr. hab. Damiana Markowskiego, profesora Instytutu Pileckiego, przypominający kluczowe fakty z życia i działalności dowódcy UPA.

  • The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap

    Aktualności

    The Second International Congress of the Pilecki Institute: A recap

    Congress “Embracing the New, Preserving the Old: Studying Fascism, Communism, and Totalitarianism in the 2020s” took place on October 14 and 15, 2026 – two packed days of stimulating papers, keynote events, debates and discussions.

  • Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA

    Aktualności

    Ekspert IP: Oto „Nachtigall”, batalion, w którym służył dowódca UPA

    W związku z powracającą w przestrzeni publicznej dyskusją na temat batalionu „Nachtigall”, dr hab. Tomasz Chinciński, profesor Instytutu Pileckiego, przypomina kluczowe fakty ustalone przez historyków.

  • „Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie

    Aktualności

    „Göring patrzył na mnie bardzo uważnie” – „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” w Berlinie

    17 października 2026 roku publiczność zgromadzona w berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego wysłuchała drugiego odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” o Sewerynnie Szmaglewskiej.

  • „Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski
    Grafika podcastu ze zdjęciem Witolda Pileckiego.

    Aktualności

    „Pilecki wahał się" | Karol Madaj w podcaście Muzeum Historii Polski

    Czy Witold Pilecki podjął się najniebezpieczniejszej misji II wojny światowej? Jak trafił do Auschwitz? Czy rzeczywiście budował tam konspirację? Zapraszamy do obejrzenia podcastu Muzeum Historii Polski z udziałem dyrektora Instytutu Pileckiego Karola Madaja.

  • Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]
    Widok na pełen amfiteatr podczas koncertu na żywo. Publiczność wypełnia trybuny po lewej stronie. Na ogromnym, namiotowym suficie nad areną wyświetlany jest spektakularny, czarno-biały mapping wizualny, przedstawiający obrazy miejskich ulic i architektury. Po prawej widać oświetloną scenę z wykonawcami.

    Aktualności

    Między znikaniem a trwaniem. Festiwal Wolskie Ostańce 2026 [fotorelacja]

    Przez trzy dni (9–11 października) festiwal „Wolskie Ostańce” zapraszał do zatrzymania się i spojrzenia na Warszawę z nowej perspektywy — poprzez osobiste historie, miejsca naznaczone pamięcią oraz to, co wciąż trwa pomiędzy znikaniem a trwaniem.

  • Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie

    Aktualności

    Porażka. Niemcy, Rosja i cena złudzeń | Relacja wideo z 9. spotkania Berlin w Warszawie

    Jakie były źródła błędnych ocen w polityce Niemiec wobec Rosji? Których ostrzeżeń nie chciano usłyszeć i dlaczego? Jakie wnioski z tej historii wynikają dziś dla Niemiec, Polski i Ukrainy oraz dla bezpieczeństwa Europy? Dlaczego tak długo ignorowano sygnały ostrzegawcze i głosy płynące m.in. z Polski i Ukrainy? Jaką rolę odegrały w tym interesy gospodarcze, kalkulacje polityczne?

  • Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja
    Panel dyskusyjny podczas wydarzenia dotyczącego sztucznej inteligencji w archiwach. Grupa prelegentów siedzi w fotelach na scenie i słucha wystąpienia.

    Aktualności

    Konferencja „Laboratoria innowacji. AI w archiwach” | Fotorelacja

    30 września 2026 roku – w Dniu Archiwisty – w warszawskiej siedzibie Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 odbyła się ogólnopolska konferencja naukowa „Laboratoria innowacji. AI w archiwach”.

  • Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    Aktualności

    Jubileusz 10-lecia Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej

    8 października w ogrodzie Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej odbyło się wyjątkowe wydarzenie – jubileusz 10-lecia działalności instytucji.

  • Festiwal „Wolskie Ostańce”
    Grafika promocyjna festiwalu „Wolskie Ostańce” w ciemnoczerwonej tonacji z datą 9–11.10.2026 i podtytułem „między znikaniem a trwaniem”.

    Aktualności

    Festiwal „Wolskie Ostańce”

    Co zostaje z miasta, które nieustannie się zmienia? Co trwa mimo wyburzeń, nowych inwestycji i zacierania śladów pamięci? I kim są współcześni „ostańcy”? Festiwal „Wolskie Ostańce” to wielowymiarowe wydarzenie poświęcone relacji między miastem, pamięcią i ludźmi.

  • Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
    Widok z góry na pełną widownię sali kinowej podczas uroczystości otwarcia 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni. Na podświetlonej na czerwono scenie przemawiają prowadzący, a w tle widać wielki ekran z grafiką festiwalu.

    Aktualności

    Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW

    Dokument „Jedna wskazówka” o Obławie Augustowskiej, autorstwa Martyny Wojtkowskiej z Instytutu Pileckiego, otrzymał pierwsze wyróżnienie podczas 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni.