Archiwum UNWCC jest już dostępne online - Instytut Pileckiego
Archiwum UNWCC jest już dostępne online
450 000 stron dokumentów Komisji Narodów Zjednoczonych ds. Zbrodni Wojennych dostępnych online dzięki Instytutowi Pileckiego.
Instytut Pileckiego udostępnia online archiwum United Nations War Crimes Commission (UNWCC), obejmujące materiały wytworzone w latach 1943–1948. Zasób zawiera akty oskarżenia, zeznania świadków oraz inne dokumenty procesowe dotyczące zbrodni popełnionych przez III Rzeszę i jej sojuszników, w tym na terenie okupowanej Polski. Dotychczas dostęp do tego zbioru możliwy był wyłącznie w czytelni Instytutu w Warszawie. Do 2017 r. obowiązywała ścisła procedura uzyskiwania zgody wszystkich państw członkowskich Komisji oraz Sekretarza Generalnego ONZ, a kopiowanie dokumentów było zakazane.
Materiały zgromadzone przez UNWCC stanowią jedno z najważniejszych, systematycznie opracowanych źródeł dotyczących przestępstw wojennych z lat 1939–1945. Obejmują one ponad trzydzieści tysięcy opisanych przypadków zbrodni, udokumentowanych zarówno w oparciu o relacje naocznych świadków, jak i oficjalne akta śledcze. Przez dziesięciolecia zasób ten pozostawał niedostępny. Do 2017 r. obowiązywała ścisła procedura uzyskiwania zgody wszystkich państw członkowskich Komisji oraz Sekretarza Generalnego ONZ, a kopiowanie dokumentów było zakazane. Po odtajnieniu został on zdeponowany m.in. w Muzeum Holocaustu w Waszyngtonie, Wiener Library w Londynie i School of Oriental and African Studies w Londynie.
Dzięki staraniom polskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w lutym 2018 r. londyński depozyt trafił do Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami. Tym samym Warszawa stała się trzecim po Waszyngtonie i Londynie ośrodkiem przechowującym i udostępniającym kopie cyfrowe materiałów UNWCC.
Te zbiory mają ogromną wartość dla historyków II wojny światowej. Obejmują ponad 8000 aktów oskarżenia, opracowanych i wniesionych przez poszczególne biura państw członkowskich. To bogate źródło informacji na temat warunków panujących na terenach okupowanych przez Państwa Osi, popełnionych tam zbrodni – od obozów koncentracyjnych po pojedyncze przypadki znęcania się i morderstwa – i na temat tego, jak implementowano brutalną politykę okupacyjną w codziennej rzeczywistości i w miarę rozwoju wydarzeń - mówi dr John Cornell, Ekspert w Ośrodku Badań nad Totalitaryzmami w Instytucie Pileckiego.
Jako instytut badawczy mamy obowiązek i ambicję upowszechniania dostępu do wiedzy i źródeł historycznych tak, aby badacze z całej Polski, niezależnie od miejsca zamieszkania, mieli równe szanse w pogłębianiu swoich badań. Udostępnienie cyfrowego archiwum UNWCC online to krok w stronę bardziej otwartej i dostępnej nauki. W przygotowaniu mamy kolejne projekty wspierające badania historyczne i międzynarodową współpracę naukową – podkreśla prof. Krzysztof Ruchniewicz, dyrektor Instytutu Pileckiego.
Cyfrowe archiwum dostępne jest pod adresem: https://archiwum.instytutpileckiego.pl/dlibra/archive/10
Zobacz także
- Spotkanie ekspertów w ramach projektu „Narratio”
Aktualności
Spotkanie ekspertów w ramach projektu „Narratio”
14 kwietnia odbyło się drugie, a zarazem ostatnie stacjonarne spotkanie komisji ekspertów pracującej nad standardami metadanych dla historii mówionej w ramach projektu „Narratio. Cyfrowe repozytorium historii mówionej”.
- Naukowcy Instytutu Pileckiego na konferencji BASEES 2026 w Birmingham
Aktualności
Naukowcy Instytutu Pileckiego na konferencji BASEES 2026 w Birmingham
W dniach 10–12 kwietnia w Birmingham odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa BASEES 2026 Annual Conference, organizowana przez The British Association for Slavonic and East European Studies.
- „Historia dezinformacji – dezinformacja w historii" | Relacja z sympozjum
Aktualności
„Historia dezinformacji – dezinformacja w historii" | Relacja z sympozjum
13 kwietnia, w Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej, w auli Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 odbyło się sympozjum „Historia dezinformacji – dezinformacja w historii. Wokół kłamstwa katyńskiego".
- Wizyta badawcza Luke’a Marlowa z Uniwersytetu Aston w Instytucie Pileckiego
Aktualności
Wizyta badawcza Luke’a Marlowa z Uniwersytetu Aston w Instytucie Pileckiego
W okresie 13.04-8.05.2026 r. w Instytucie Pileckiego przebywa w ramach wizyty badawczej Luke Marlow, doktorant Aston University. Pobyt realizowany jest w ramach Midlands Graduate School Doctoral Training Partnership, finansowany przez Economic and Social Research Council.
- Centralne obchody 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej w Muzeum Katyńskim
Aktualności
Centralne obchody 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej w Muzeum Katyńskim
13 kwietnia obchodzony jest Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. W przeddzień tej daty, 12 kwietnia, w Muzeum Katyńskim odbyły się uroczystości upamiętniające 86. rocznicę Zbrodni Katyńskiej.
- „Bezkarni”. O rozliczaniu zbrodni na polskiej inteligencji w RFN w „Tygodniku Powszechnym”
Aktualności
„Bezkarni”. O rozliczaniu zbrodni na polskiej inteligencji w RFN w „Tygodniku Powszechnym”
– 60 lat temu w Niemczech Zachodnich skończył się kluczowy proces dotyczący zbrodni na polskiej inteligencji. Jak to było możliwe, że winni uniknęli odpowiedzialności? – pyta prof. Tomasz Chinciński na łamach Tygodnika Powszechnego.
- 13 kwietnia | Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej
Aktualności
13 kwietnia | Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej
13 kwietnia 1943 r. niemieckie radio nadało komunikat o odkryciu masowych grobów polskich oficerów w Lesie Katyńskim.
- „Obszar specjalny NKWD w bykowniańskim lesie jako przedmiot antysowieckiej propagandy w okresie wojny niemiecko-sowieckiej” | Mykola Brywko, Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX. Tom 7
Aktualności
„Obszar specjalny NKWD w bykowniańskim lesie jako przedmiot antysowieckiej propagandy w okresie wojny niemiecko-sowieckiej” | Mykola Brywko, Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX. Tom 7
Z okazji 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej przypominamy tekst Mykoły Brywki z siódmego tomu rocznika Instytutu Pileckiego „Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX”, poświęcony antysowieckiej propagandzie nazistowskich Niemiec.
- Do redakcji tygodnika „Zorza” | Listy rodzin katyńskich online w Archiwum Instytutu Pileckiego
Aktualności
Do redakcji tygodnika „Zorza” | Listy rodzin katyńskich online w Archiwum Instytutu Pileckiego
Z okazji 86. rocznicy Zbrodni Katyńskiej polecamy Państwa uwadze zbiór listów napisanych przez rodziny ofiar mordu katyńskiego na przełomie lat 80. i 90., które stanowiły odpowiedź na apel opublikowany w Rodzinnym Tygodniku Katolików „Zorza”, wzywający do pomocy w sporządzeniu wykazu zamordowanych. 112 z tych listów jest dostępnych online, w internetowej bazie świadectw Instytutu Pileckiego Zapisy Terroru.
- Nowa Kapituła Nagrody Pileckiego powołana
Aktualności
Nowa Kapituła Nagrody Pileckiego powołana
Na podstawie Regulaminu Konkursu oraz Regulaminu Prac Kapituły p.o. Dyrektora Instytutu Pileckiego Karol Madaj 1 kwietnia 2026 roku powołał Kapitułę Międzynarodowej Nagrody im. Witolda Pileckiego szóstej edycji Konkursu. Skład ośmioosobowej Kapituły obejmuje troje członków stałych, będących przedstawicielami Rodziny Pileckich, Instytutu Pileckiego oraz Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau, a także członków powoływanych każdorazowo pisemną decyzją Dyrektora Instytutu.
- „Przed eksterminacją…” Kolejne spotkanie w cyklu BLASK I BÓL
Aktualności
„Przed eksterminacją…” Kolejne spotkanie w cyklu BLASK I BÓL
Jak wyglądała codzienność polskich wojskowych, którzy dostali się do sowieckiej niewoli w wyniku przegranej wojny obronnej 1939 roku? Jakich metod użyli sowieci, aby spróbować przeciągnąć na swoją stronę polskich oficerów? Dlaczego czterystu z nich uniknęło kaźni z rąk NKWD? Odpowiedzi na te i wiele innych pytań padły podczas wydarzenia zorganizowanego w naszym nowym cyklu.
- Kwiecień w Instytucie Pileckiego. Harmonogram wydarzeń
Aktualności
Kwiecień w Instytucie Pileckiego. Harmonogram wydarzeń
Zachęcamy do zapoznania się z harmonogramem naszych działań na najbliższe tygodnie. Oto, co Instytut Pileckiego przygotował w kwietniu: