„Pamięć miejsca, miejsca pamięci” - dołącz do projektu! - Instytut Pileckiego
„Pamięć miejsca, miejsca pamięci” - dołącz do projektu!
Za nami finał I edycji projektu „Pamięć miejsca, miejsca pamięci”. Dziękujemy wszystkim uczestnikom za zaangażowanie i wspólnie zrealizowane działania. Zachęcamy do obejrzenia relacji z wydarzenia:
Link do relacji znajduje się tutaj, a już teraz zapraszamy do udziału w II edycji projektu!
Zapraszamy do udziału w ogólnopolskim projekcie „Pamięć miejsca, miejsca pamięci” – inicjatywie, która łączy historię, pasję odkrywania i lokalną wspólnotę.
Projekt kierujemy przede wszystkim do mieszkańców miejscowości, w których powstały upamiętnienia w ramach programu „Zawołani po imieniu”. Jednak pamięć o odwadze, poświęceniu i wspólnym dziedzictwie nie zna granic – dlatego zapraszamy również osoby z innych regionów, którzy chcą ocalić od zapomnienia historie ważne dla swojej społeczności.
Nawet najbardziej niepozorna miejscowość kryje swoją historię. Czasem zapisano ją na kamieniu, tablicy czy w zabytkowym murze. Innym razem – żyje w ludzkiej pamięci, w opowieściach przekazywanych z pokolenia na pokolenie. „Pamięć miejsca, miejsca pamięci” to projekt, który zachęca do odkrywania tych wyjątkowych historii – zarówno fizycznych punktów w przestrzeni, jak i symbolicznych na mapie mentalnej danej wspólnoty.
Na czym polega projekt?
Zespoły uczestników:
- Wybierają jedno miejsce pamięci związane z ich regionem i z historią XX wieku.
- Prowadzą poszukiwania i dokumentację dotyczącą wybranego tematu.
- Przygotowują prezentację – w dowolnej formie.
Zwieńczeniem projektu będzie zjazd finałowy w Warszawie, podczas którego zespoły zaprezentują efekty swojej pracy.
Udział w projekcie jest bezpłatny. Uczestnicy otrzymają imienne zaświadczenia, a organizatorzy przewidzieli także nagrody.
Harmonogram
- listopad 2025 – styczeń 2026: rekrutacja
- luty – maj 2026: realizacja projektu, konsultacje z pracownikami Instytutu Pileckiego
- czerwiec 2026: finał
Jak dołączyć?
Opiekunów lub liderów grup prosimy o wypełnienie formularza zgłoszeniowego:
- wersja elektroniczna – kliknij tutaj!
- wersja papierowa – pobierz na dole strony!
Klauzulę informacyjną, zgodę na wykorzystanie wizerunku oraz kartę zgłoszeniową w wersji papierowej (dokumenty po pobrania na dole strony) należy podpisać odręcznie, a następnie przesłać zeskanowane dokumenty drogą mailową na adres: y.kwiatkowska@instytutpileckiego.pl.
Termin nadsyłania zgłoszeń: do 31 stycznia 2026 r.
W razie pytań zapraszamy do kontaktu: y.kwiatkowska@instytutpileckiego.pl
Dołącz do projektu i pomóż współtworzyć symboliczną mapę pamięci, na której lokalne historie, wspomnienia i wartości splatają się w zbiorowe imaginarium Twojej społeczności!
Wydarzenia
- Prelekcja dr Agnieszki Witkowskiej-Krych pt. „Korczak na Siennej” z elementami pokazu multimedialnego
wykład
Prelekcja dr Agnieszki Witkowskiej-Krych pt. „Korczak na Siennej” z elementami pokazu multimedialnego
W ramach festiwalu WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na wykład poświęcony wybitnemu pedagogowi, lekarzowi i pisarzowi – symbolowi troski o godność i prawa dziecka.
- Pokaz pierwszego odcinka serialu dokumentalnego „ROTMISTRZ” o życiu i walce Witolda Pileckiego pt. „Powstanie Warszawskie”
film
Pokaz pierwszego odcinka serialu dokumentalnego „ROTMISTRZ” o życiu i walce Witolda Pileckiego pt. „Powstanie Warszawskie”
W ramach festiwali WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na pokaz pierwszego odcinka serialu dokumentalnego o życiu i walce swojego patrona pt. „Rotmistrz".
- Jerzy Majewski – kuratorski przegląd filmów i opowieść o ostańcach
Wydarzenie
Jerzy Majewski – kuratorski przegląd filmów i opowieść o ostańcach
W ramach festiwalu WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na spotkanie z Jerzym Majewskim poświęcone filmowym śladom dawnej Warszawy i zachowanym fragmentom przedwojennej zabudowy, które dzięki polskim filmom i serialom stały się dokumentem znikającego miasta.
- Wykład dr. Mariusza Klareckiego pt.: „Zniszczone i zrabowane. Straty warszawskich, prywatnych kolekcji artystycznych”
wykład
Wykład dr. Mariusza Klareckiego pt.: „Zniszczone i zrabowane. Straty warszawskich, prywatnych kolekcji artystycznych”
W ramach festiwalu WOLSKIE OSTAŃCE zapraszamy do Instytutu Pileckiego na spotkanie z dr. Mariuszem Klareckim poświęcone wojennym losom prywatnych zbiorów artystycznych mieszkańców Warszawy. Po wykładzie odbędzie się finisaż wystawy „Sztuka dokumentu. Walerian Bielecki. Powstanie Warszawskie”. Będzie to ostatnia okazja, by zobaczyć w Warszawie prace artysty – architekta, żołnierza AK i powstańca warszawskiego.
- Festiwal „Wolskie Ostańce”
Wydarzenie
Festiwal „Wolskie Ostańce”
Co zostaje z miasta, które nieustannie się zmienia? Co trwa mimo wyburzeń, nowych inwestycji i zacierania śladów pamięci? I kim są współcześni „ostańcy”? Festiwal „Wolskie Ostańce” to wielowymiarowe wydarzenie poświęcone relacji między miastem, pamięcią i ludźmi.
- Mosty solidarności. Ukraińcy ratujący Polaków w czasie „antypolskiej akcji" OUN i UPA na Wołyniu i w Galicji Wschodniej | Wykład dr. hab. Damiana Markowskiego
wykład
Mosty solidarności. Ukraińcy ratujący Polaków w czasie „antypolskiej akcji" OUN i UPA na Wołyniu i w Galicji Wschodniej | Wykład dr. hab. Damiana Markowskiego
8 października 2026 r. zapraszamy do warszawskiej Galerii Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów na wykład dr. hab. Damiana Markowskiego poświęcony postawom Ukraińców niosących pomoc Polakom w czasie tragicznych wydarzeń na Wołyniu i w Galicji Wschodniej. Prelekcji będzie towarzyszył koncert muzyki klasycznej.
- Weekend seniora z kulturą 2026 w Instytucie Pileckiego
Wydarzenie
Weekend seniora z kulturą 2026 w Instytucie Pileckiego
Zapraszamy do Instytutu Pileckiego na Weekend Seniora z Kulturą – 3-4 października 2026 r. To doskonała okazja, by aktywnie spędzić czas, poznać nowe miejsca i odkryć różne formy uczestnictwa w kulturze. W programie m.in. warsztaty poświęcone dezinformacji, pokazy filmowe, spacery i questy po Warszawie, porady archiwistów dotyczące opieki nad rodzinnymi pamiątkami, a także potańcówka w stylu retro.
- Sala 600. Odsłuch z widokiem na panoramę Warszawy | 80. rocznica wyroku Norymberdze
Wydarzenie
Sala 600. Odsłuch z widokiem na panoramę Warszawy | 80. rocznica wyroku Norymberdze
W związku z 80. rocznicą zakończenia głównego procesu norymberskiego zapraszamy na przedpremierowy odsłuch 2. odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”.
- 80. rocznica wyroku Norymberdze | Wykład prof. Williama Schabasa oraz międzynarodowy panel dyskusyjny
wykład
80. rocznica wyroku Norymberdze | Wykład prof. Williama Schabasa oraz międzynarodowy panel dyskusyjny
W czwartek, 1 października 2026 roku, w 80. rocznicę ogłoszenia wyroku w procesie głównych niemieckich zbrodniarzy wojennych, w siedzibie Instytutu Pileckiego w Warszawie odbędzie się otwarte seminarium naukowe.
- Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.
konferencja
Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.
W dobie rewolucji cyfrowej instytucje archiwalne stają przed koniecznością przedefiniowania swojej roli – ze strażników pamięci przeobrażają się w laboratoria innowacji. Najważniejszym obecnie elementem tej transformacji jest sztuczna inteligencja, której pierwsze wdrożenia skłaniają do pogłębionej refleksji nad rolą archiwisty i charakterem udostępniania zbiorów.
- „Niemiecka pamięć a Powstanie Warszawskie: dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym?”
debata
„Niemiecka pamięć a Powstanie Warszawskie: dlaczego okupacja Polski pozostaje w Niemczech tematem nieobecnym?”
24 września zapraszamy do Instytutu Pileckiego na ósme spotkanie z udziałem polskich i niemieckich ekspertów, w ramach cyklu „Berlin w Warszawie”. Tematem spotkania będzie pamięć o Powstaniu Warszawskim w niemieckiej kulturze pamięci.
- Nieznane kadry II wojny światowej. Instytut Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego otwierają francuskie zbiory wojskowe
Wydarzenie
Nieznane kadry II wojny światowej. Instytut Pileckiego i Muzeum Powstania Warszawskiego otwierają francuskie zbiory wojskowe
Instytut Pileckiego oraz Muzeum Powstania Warszawskiego zapraszają przedstawicieli mediów na śniadanie prasowe połączone z prezentacją unikalnych materiałów archiwalnych pozyskanych na mocy porozumienia z francuskim wojskowym archiwum audiowizualnym ECPAD (Établissement de Communication et de Production Audiovisuelle de la Défense).