Zbrodnia nierozliczona | spacer śladami ludobójstwa na Woli - Instytut Pileckiego
Zbrodnia nierozliczona | spacer śladami ludobójstwa na Woli
W celu upamiętnienia 77. rocznicy niemieckiego ludobójstwa na Woli Instytut Pileckiego zaprosił na spacer historyczny połączony ze zwiedzaniem wystawy „Wola 1944: Wymazywanie. Zdjęcia ze śledztwa w sprawie Heinza Reinefartha”.
W pierwszych dniach Powstania Warszawskiego na Woli doszło do zbrodni o znamionach ludobójstwa. W dniach 5-7 sierpnia 1944 r. Niemcy systematycznie mordowali wszystkich mieszkańców dzielnicy, bez względu na ich wiek i płeć. Zbrodni dokonali żołnierze i policjanci, którymi dowodził Grupenfuhrer SS Heinz Reinefarth. Po wojnie został on burmistrzem kurortu Westerland na wyspie Sylt i deputowanym do Landtagu w Szlezwiku-Holsztynie; pracował także jako adwokat, ciesząc się powszechnym szacunkiem. Nigdy nie udało się pociągnąć go do odpowiedzialności.
Uczestnicy wydarzenia zorganizowanego przez Instytut Pileckiego odwiedzili miejsca związane z pamięcią o mordach dokonanych na ludności cywilnej podczas powstania. Trasa spaceru wiodła również śladami śledztwa niemieckiej prokuratury, która po wojnie badała zbrodnie popełnione przez Heinza Reinefartha i podległych mu ludzi. Przewodnicy opowiedzieli o niemieckiej pacyfikacji ludności Woli, zarysowali sylwetkę jej kata, pokazali nieznane dotąd zdjęcia, a także – wspólnie z uczestnikami wydarzenia – zastanawiali się nad odpowiedzialnością za dokonane w czasie wojny zbrodnie.
Ostatnim punktem spaceru było oprowadzanie kuratorskie po wystawie poświęconej nieudanym próbom wymierzenia sprawiedliwości głównemu sprawcy masakry, „Wola 1944: Wymazywanie. Zdjęcia ze śledztwa w sprawie Heinza Reinefartha”, przygotowanej przez Instytut Pileckiego i Wolskie Centrum Kultury (dowiedz się więcej). Ekspozycja opiera się na zbiorze ponad stu fotografii, które zostały zgromadzone w aktach śledztwa prowadzonego w latach 60. w sprawie sądowej przeciw Reinefarthowi: była to ostatnia próba osądzenia głównego sprawcy tej zbrodni, niestety zakończona niepowodzeniem. Wystawa prezentowana jest w miejscu wyjątkowym – w Kolonii Wawelberga, której wielu mieszkańców zginęło w masowych egzekucjach 5 sierpnia 1944 r.
Spacer wraz z oprowadzaniem kuratorskim po ekspozycji „Wola 1944: Wymazywanie. Zdjęcia ze śledztwa w sprawie Heinza Reinefartha” poprowadzili Jakub Madejski, przewodnik po Warszawie, a także Natalia Radulska i Bartosz Gralicki z Instytutu Pileckiego – współautorzy wystawy.
Ekspozycję można zwiedzać w Otwartej Kolonii – filii Wolskiego Centrum Kultury (Kolonia Wawelberga, ul. Górczewska 15, Warszawa) do 2 października 2021 roku (wstęp wolny). Serdecznie zapraszamy!
Wydarzenia
- Call For Papers | Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.
konferencja
Call For Papers | Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.
Archiwum Instytutu Pileckiego zaprasza badaczy, archiwistów oraz specjalistów z zakresu humanistyki cyfrowej do udziału w ogólnopolskiej konferencji poświęconej technologicznym i merytorycznym wyzwaniom nowoczesnej archiwistyki, związanym z rozwojem sztucznej inteligencji.
- CALL FOR PAPERS | Konferencja: Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo- Wschodniej
konferencja
CALL FOR PAPERS | Konferencja: Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo- Wschodniej
Instytut Pileckiego oraz Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN zapraszają do udziału w międzynarodowej konferencji naukowej, Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo-Wschodniej, która odbędzie się w dniach 19–21 października 2026 r. w Warszawie. Wydarzenie jest częścią cyklu konferencji poświęconych transformacjom Europy Środkowo-Wschodniej po 1945 roku.
- Znany Korczak, nieznana Wilczyńska. O autonomii, decyzjach i współodpowiedzialności | Wykład dr Agnieszki Witkowskiej-Krych i koncert harfowy
Wydarzenie
Znany Korczak, nieznana Wilczyńska. O autonomii, decyzjach i współodpowiedzialności | Wykład dr Agnieszki Witkowskiej-Krych i koncert harfowy
Zapraszamy na kolejne spotkanie z cyklu „Blask i Ból” – wykład dr Witkowskiej Krych i koncert harfowy Agaty Kunach.
- Nakarmić algorytmy. Archiwa jako źródło danych dla nowych technologii | Twoerdza Archiwum
Wydarzenie
Nakarmić algorytmy. Archiwa jako źródło danych dla nowych technologii | Twoerdza Archiwum
W ramach kolejnej odsłony cyklu „Twierdza Archiwum. Zrozumieć przeszłość” odwrócimy tradycyjną perspektywę. Zamiast pytać o to, jak nowoczesne systemy pomagają badaczom, porozmawiamy o tym, jak archiwiści mogą pomóc technologii.
- CALL FOR PAPERS (PL, EN, RUS) Międzynarodowa konferencja naukowa „Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium” | Zgłoszenia do 30 kwietnia
konferencja
CALL FOR PAPERS (PL, EN, RUS) Międzynarodowa konferencja naukowa „Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium” | Zgłoszenia do 30 kwietnia
Instytut Pileckiego w Warszawie zaprasza do udziału w międzynarodowej konferencji naukowej „Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium”, która odbędzie się w dniach 15-17 czerwca 2026 r. w warszawskiej siedzibie Instytutu.
- Zawołani po Imieniu: Instytut Pileckiego upamiętni Rozalię Sochę w Woli Rafałowskiej zamordowaną za ukrywanie Żydów
Wydarzenie
Zawołani po Imieniu: Instytut Pileckiego upamiętni Rozalię Sochę w Woli Rafałowskiej zamordowaną za ukrywanie Żydów
We wtorek 2 czerwca w Woli Rafałowskiej k. Rzeszowa Instytut Pileckiego, we współpracy ze Starostą Rzeszowskim oraz Wójtem Gminy Chmielnik, odsłoni kamień z tablicą upamiętniającą Rozalię Sochę – mieszkankę Woli Rafałowskiej zamordowaną przez Niemców w 1942 roku za ukrywanie grupy Żydów. Wydarzenie jest 41. upamiętnieniem w ramach programu Instytutu Pileckiego „Zawołani po imieniu”.
- Czego Niemcy uczą się o polskiej historii? Podręczniki pod lupą | Berlin w Warszawie
Wydarzenie
Czego Niemcy uczą się o polskiej historii? Podręczniki pod lupą | Berlin w Warszawie
Podczas spotkania weźmiemy pod lupę niemieckie podręczniki do historii, szukając punktów wspólnych i zarzewi sporów w pamięci obu narodów.
- Wydawnictwo Instytutu Pileckiego na Międzynarodowych Targach w Warszawie
Wydarzenie
Wydawnictwo Instytutu Pileckiego na Międzynarodowych Targach w Warszawie
W dniach 28–31 maja na PGE Narodowym w Warszawie odbędą się Międzynarodowe Targi Książki w Warszawie. Nie może zabraknąć na nim wydawnictwa Instytutu Pileckiego!
- O badaniu i pamiętaniu | Dyskusja wokół publikacji „Obozy niemieckie w latach 1939-1945”
Wydarzenie
O badaniu i pamiętaniu | Dyskusja wokół publikacji „Obozy niemieckie w latach 1939-1945”
Zapraszamy na panel dyskusyjny wokół publikacji pokonferencyjnej „Obozy niemieckie w latach 1939–1945”.
- Przedpremierowy pokaz 2. odcinka serialu Rotmistrz oraz międzynarodowa debata pt. „Rotmistrz Pilecki, i co dalej?” na temat współczesnych form popularyzacji dziedzictwa Witolda Pileckiego
debata
Przedpremierowy pokaz 2. odcinka serialu Rotmistrz oraz międzynarodowa debata pt. „Rotmistrz Pilecki, i co dalej?” na temat współczesnych form popularyzacji dziedzictwa Witolda Pileckiego
Kolejny odcinek serialu Rotmistrz przenosi widza w sam środek piekła, kiedy Witold Pilecki przechodzi przez bramę z napisem „Arbeit macht frei”.
- Spotkanie z Sebastianem Christem, autorem książki „Auschwitzhäftling Nr. 2: Otto Küsel – Der unbekannte Held des Konzentrationslagers" (Więzień Auschwitz nr 2: Otto Küsel – Nieznany bohater obozu koncentracyjnego)
debata
Spotkanie z Sebastianem Christem, autorem książki „Auschwitzhäftling Nr. 2: Otto Küsel – Der unbekannte Held des Konzentrationslagers" (Więzień Auschwitz nr 2: Otto Küsel – Nieznany bohater obozu koncentracyjnego)
Książka autorstwa dziennikarza i pisarza Sebastiana Christa opowiada historię niemieckiego więźnia Otto Küsela.
- Okolicznościowy koncert urodzinowy w wykonaniu Marka Piekarczyka i Adama Bałdycha pt. „Dokąd?...”
Wydarzenie
Okolicznościowy koncert urodzinowy w wykonaniu Marka Piekarczyka i Adama Bałdycha pt. „Dokąd?...”
Z okazji 125. rocznicy urodzin Witolda Pileckiego zapraszamy na uroczysty koncert Marka Piekarczyka i Adama Bałdycha.