Ochotnik. Witold Pilecki i jego misja w Auschwitz | wystawa - Instytut Pileckiego
Ochotnik. Witold Pilecki i jego misja w Auschwitz | wystawa
Witold Pilecki był dotychczas postacią mało znaną poza granicami Polski. Wystawa - przygotowana na podstawie najnowszych badań międzynarodowych ekspertów - ma przybliżyć historię rotmistrza naszym zachodnim sąsiadom.
Skomplikowane dzieje Polski XX wieku to nie tylko działania wojenne, okupacja czy zbrodnie okresu stalinowskiego. Historia ma wiele twarzy, w tym tę ludzką – twarz konkretnego człowieka. Spośród wielu bohaterów, także tych bezimiennych, na szczególną uwagę zasługuje postać symbolizująca walkę z dwoma totalitaryzmami: komunistycznym i nazistowskim. Dlatego w trakcie prac nad koncepcją wystawy inaugurującej działalność instytutu w Berlinie, nie było wątpliwości co do tego, że będzie ona poświęcona Witoldowi Pileckiemu.
– Wystawa, skierowana do odbiorcy niemieckiego i, szerzej, zachodniego, opowiada tak naprawdę o doświadczeniu Polski podczas wojny – mówi Hanna Radziejowska, kurator wystawy i kierownik berlińskiego oddziału Instytutu Pileckiego. – Pokazujemy nieznaną dotychczas i nieopowiedzianą poza granicami Polski historię o misji Pileckiego w Auschwitz, o jego śmierci z rąk władzy komunistycznej, o wymazywaniu pamięci o nim. Wystawa próbuje połączyć dwa wymiary: poprzez niezwykłą, konkretną opowieść, dotykamy bardzo wielu kluczowych spraw XX-wiecznej historii Polski, a przez to – historii Europy.
Witold Pilecki był pierwszym, który poinformował świat o okrucieństwie rozgrywającym się za bramą obozu. Przez ponad dwa i pół roku budował ruch oporu w Auschwitz i przygotowywał zbrojne powstanie. Po ucieczce osobiście zabiegał u przywódców polskiego państwa podziemnego o udaremnienie zagłady setek tysięcy ludzkich istnień. Drugi kurator wystawy, dziennikarz Jack Fairweather, zastanawiał się nad pobudkami, którymi kierował się Pilecki: Co się stało z ruchem oporu, który stworzył w Auschwitz, ryzykując swoim życiem? Dlaczego jego apel wzywający do przerwania spirali nienawiści nie został wysłuchany? Ile istnień ludzkich można by było ocalić, gdyby świat posłuchał? Poszukując odpowiedzi na te pytania, zacząłem prowadzić badania, których owocami są książka „The Volunteer” i wystawa (..). Pozwala ona „zanurzyć” się w świecie Pileckiego – przedmiotach, obrazach i dźwiękach, których codziennie doświadczał. Dzięki temu można go lepiej poznać, zrozumieć jego osobowość i wybory, jakich dokonał.
„Ochotnik. Witold Pilecki i jego misja w Auschwitz” otwiera przestrzeń do dialogu, dając tym samym możliwość zbudowania wspólnoty. W jej ramach ludzie z różnymi perspektywami historycznymi (jak Polacy i Niemcy) mogą ze sobą rozmawiać o wspólnej przeszłości.
Wystawa nie tylko ujawnia nieznane fakty, ale przede wszystkim zachęca nas do zadawania pytań o motywacje, które stoją za decyzją o przeciwstawieniu się złu. To nie jest kolejne sprawozdanie z okrytego najgorszą sławą obozu śmierci. Chcielibyśmy, aby publiczność wyciągnęła naukę z siły ludzkiego ducha, umiejętności Pileckiego do tworzenia więzów i przyjaźni, nawet w świecie pełnym strachu, terroru i śmierci – mówi dr Wojciech Kozłowski, dyrektor Instytutu Pileckiego.
Ekspozycję w siedzibie Instytutu Pileckiego w Berlinie będzie można zobaczyć do końca marca 2020 roku. W ramach wystawy planowane są liczne wydarzenia towarzyszące, m.in. warsztaty edukacyjne dla niemieckiej młodzieży.
Organizator: Instytut Pileckiego
Kuratorzy: Jack Fairweather, Hanna Radziejowska
Konsultanci: dr hab. Jochen Böhler, dr Piotr Setkiewicz
Projekt wystawy: Kłaput Project
Partner wystawy: Muzeum Auschwitz-Birkenau
Miejsce: Instytut Pileckiego w Berlinie, Pariser Platz 4a
Aktualizacja: marzec 2020
Z uwagi na zagrożenie epidemiologiczne wystawa jest nieczynna do odwołania.
Zobacz także
- Warsztaty archiwistów Instytutu Pileckiego dla Powstańców Warszawskich
Aktualności
Warsztaty archiwistów Instytutu Pileckiego dla Powstańców Warszawskich
Pracownicy Instytutu Pileckiego poprowadzili warsztaty poświęcone archiwom prywatnym w Domu Powstańca Warszawskiego. Podczas spotkania mówili o znaczeniu domowych zbiorów oraz praktycznych sposobach ich porządkowania i ochrony.
- Deportacja 10 lutego 1940 r. – początek polskiej gehenny na Wschodzie | Dr Jerzy Rohoziński
Aktualności
Deportacja 10 lutego 1940 r. – początek polskiej gehenny na Wschodzie | Dr Jerzy Rohoziński
10 lutego 1940 r. rozpoczęła się pierwsza masowa deportacja polskich obywateli w głąb ZSRS. „Operacja była całkowitym zaskoczeniem dla osadników i leśników, przeprowadzono ją w mroźną, zimową noc” – pisze dr Jerzy Rohoziński z Instytutu Pileckiego.
- Uczciliśmy pamięć obywateli polskich deportowanych w głąb ZSRS
Aktualności
Uczciliśmy pamięć obywateli polskich deportowanych w głąb ZSRS
Z okazji 86. rocznicy I deportacji polskich obywateli do ZSRS Karol Madaj, p.o. dyrektora Instytutu Pileckiego oraz Krystian Wiciarz, p.o. zastępcy dyrektora ds. naukowych IP, złożyli kwiaty pod warszawskim Pomnikiem Poległym i Pomordowanym na Wschodzie.
- „Masz pół godziny. Zabieraj rzeczy, ubieraj dzieci. Pojedziesz do Rosji" | 86. rocznica pierwszej masowej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS
Aktualności
„Masz pół godziny. Zabieraj rzeczy, ubieraj dzieci. Pojedziesz do Rosji" | 86. rocznica pierwszej masowej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS
Nocny łomot do drzwi i okien, rewizja, pośpieszne pakowanie dobytku i przejazd na stację kolejową – tak zaczynają się opowieści wielu ofiar pierwszej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS.
- Wspominamy bohaterów z Tworek k. Siedlec w rocznicę ich śmierci
Aktualności
Wspominamy bohaterów z Tworek k. Siedlec w rocznicę ich śmierci
13 lutego 1943 r. to ważna data w historii Tworek i całego powiatu siedleckiego. Mija 83 lata od tragicznych wydarzeń, w których życie za odruch serca i pomoc drugiemu człowiekowi stracili pani Zofia Krasuska i jej niespełna sześcioletni syn, Boguś.
- „Jedyną winą było to, że są kapłanami”. Prześladowania Kościoła katolickiego w okupowanej Warszawie | Karol Kalinowski, wstęp do: „Zapisy terroru”, t. 11
Aktualności
„Jedyną winą było to, że są kapłanami”. Prześladowania Kościoła katolickiego w okupowanej Warszawie | Karol Kalinowski, wstęp do: „Zapisy terroru”, t. 11
Wychodząc, widziałem w miejscu egzekucji stos niedopalonych zwłok, leżących tak, jak je zostawiłem – opowiadał o. Aleksander Kisiel przed Okręgową Komisją Badania Zbrodni Niemieckich.
- Sala 600. Świadkowie Norymbergii
Aktualności
Sala 600. Świadkowie Norymbergii
Osiemdziesiąt lat po rozpoczęciu procesów norymberskich, audioserial „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” kieruje uwagę na tych, którzy stali na marginesie historii.
- Nowość | Zapisy terroru, t. 11. Represje niemieckie wobec Kościoła katolickiego w Warszawie 1939–1944
Aktualności
Nowość | Zapisy terroru, t. 11. Represje niemieckie wobec Kościoła katolickiego w Warszawie 1939–1944
Najnowszy tom serii Zapisy Terroru przybliża świadectwa duchownych pod okupacją niemiecką.
- Nowość | Korespondencja Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, t. III. 1943
Aktualności
Nowość | Korespondencja Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, t. III. 1943
Do rąk czytelników trafia trzeci tom edycji źródłowej obejmującej depesze Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, ukazujący zaangażowania placówki oraz różnorodnych form pomocy niesionej przez nią w czasie II wojny światowej.
- 82. rocznica zamordowania Leokadii Piątkowskiej. To jedna z „Zawołanych po imieniu”
Aktualności
82. rocznica zamordowania Leokadii Piątkowskiej. To jedna z „Zawołanych po imieniu”
82 lata temu, 27 stycznia 1944 roku Niemcy zamordowali Leokadię Piątkowską. Kobieta zginęła za pomoc okazaną Żydom w czasie okupacji. 26 października 2021 roku Instytut Pileckiego uhonorował Leokadię Piątkowską w ramach programu „Zawołani po imieniu”.
- „Przeżyłam, bo miałam obowiązek" | Spotkanie upamiętniające rocznicę wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau
Aktualności
„Przeżyłam, bo miałam obowiązek" | Spotkanie upamiętniające rocznicę wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau
– Jak tylko w nocy mi jest zimno, trochę się odkryję, to od razu śni mi się, że idę tym marszem i jest 20 stopni mrozu – wspominała pani Janina Iwańska była więźniarka obozów Auschwitz-Birkenau, Ravensbrück i Neustadt-Glewe.
- Instytut Pileckiego ma nową Radę Naukową
Aktualności
Instytut Pileckiego ma nową Radę Naukową
Została ona powołana zgodnie z obowiązującą Ustawą z dnia 9 listopada 2017 r. o Instytucie Solidarności i Męstwa imienia Witolda Pileckiego oraz Statutem Instytutu.




