Nowy Jork | Wystawa „Między życiem a śmiercią: historie pomocy w czasie Zagłady” - Instytut Pileckiego
03.09.2026 (CZW)
Nowy Jork | Wystawa „Między życiem a śmiercią: historie pomocy w czasie Zagłady”
Do 29 października w Instytucie Pileckiego w Nowym Jorku można oglądać wystawę o ludziach, którzy ryzykowali własne życie, aby ratować Żydów podczas Holokaustu – oraz tych, którzy przeżyli dzięki ich odwadze.
Wystawa, seminarium i spotkanie z Evą Paddock - wydarzenia towarzyszce wystawie
9 września odbędzie się międzynarodowe seminarium eksperckie poświęcone pamięci o Holokauście z udziałem ekspertów z Niemiec i Austrii, Europy Środkowo-Wschodniej, Europy Zachodniej i Północnej, Izraela oraz Stanów Zjednoczonych. Następnego dnia (10 września) odbędzie się spotkanie z ocalała z Holocaustu Evą Paddock.
- Wystawa: Między życiem a śmiercią. Historie pomocy w czasie Zagłady 25 sierpnia – 29 października 2026
- Seminarium: Memory in Transition: A Transatlantic Perspective on Holocaust Education 9 września 2026, godz. 18:00-21:00
- Spotkanie z Evą Paddock 10 września 2026, godz. 18:00
Instytut Pileckiego w Nowym Jorku
92 Greenwich Street, New York, NY 10006
Wstęp na wszystkie wydarzenia bezpłatny.
O wystawie
Ryzykowanie własnego życia, by ocalić drugiego człowieka, jest jednym z najbardziej niezwykłych aktów odwagi. Wystawa Między życiem a śmiercią. Historie pomocy w czasie Zagłady oddaje hołd tym, którzy mimo groźby więzienia, deportacji lub śmierci zdecydowali się pomagać prześladowanym Żydom podczas II wojny światowej. Łącząc historie osób ratujących i ocalonych, wystawa ukazuje złożoność relacji międzyludzkich w różnych, skrajnych warunkach wojennych. Każda historia została osadzona w szerszym kontekście historycznym, dzięki czemu zwiedzający mogą lepiej zrozumieć, jak lokalne uwarunkowania wpływały zarówno na możliwości udzielania pomocy, jak i na szanse ocalenia. Jednym z celów wystawy jest pokazanie, że decyzja o niesieniu pomocy była w dużej mierze uwarunkowana lokalnymi realiami – na przykład sytuacja osób ratujących Żydów w Warszawie zasadniczo różniła się od tej, z którą mierzyli się ratujący w Paryżu.
Wystawa przedstawia historie z piętnastu krajów europejskich – Chorwacji, Danii, Estonii, Francji, Holandii, Irlandii, Litwy, Niemiec, Polski, Rumunii, Słowacji, Ukrainy, Węgier, Wielkiej Brytanii i Włoch – ukazując doświadczenia zarówno osób niosących pomoc, jak i ocalonych. Jeden z paneli poświęcony jest dyplomatom z Polski, Japonii, Wielkiej Brytanii, Portugalii, Szwajcarii, Szwecji i Danii, których działania na rzecz ratowania Żydów miały miejsce w Niemczech, Francji, na Węgrzech, Litwie i w Szwajcarii.
O seminarium
Seminarium Memory in Transition: A Transatlantic Perspective on Holocaust Education towarzyszące wystawie stworzy okazję do dialogu na temat różnych sposobów upamiętniania Holokaustu oraz wyzwań, przed którymi stoją edukatorzy po obu stronach Atlantyku.
Prof. Daniel Blatman (Izrael), prof. Rune Christiansen (Dania), prof. Stephan Lehnstaedt (Niemcy), dr Richard Quinlan (USA) oraz prof. Piotr Trojański (Polska) przedstawią międzynarodowe perspektywy i doświadczenia, stwarzając przestrzeń do wymiany między europejskim i amerykańskim podejściem do edukacji o Holokauście. Dyskusja poświęcona będzie pamięci o Holokauście jako dynamicznemu i ewoluującemu procesowi, kształtowanemu przez doświadczenia historyczne, konteksty polityczne i społeczne, debatę publiczną oraz priorytety edukacyjne w różnych krajach.
O Evie Paddock
Eva Paddock miała zaledwie trzy i pół roku, gdy opuściła okupowaną przez nazistowskie Niemcy Europę w ramach akcji Kindertransportu. W lipcu 1939 roku wraz z siostrą znalazła się wśród dzieci wysłanych z Pragi do Anglii jednym z ostatnich czeskich pociągów w ramach operacji zorganizowanej przez sir Nicholasa Wintona. Podczas spotkania z Evą, połączonego z sesją pytań i odpowiedzi, publiczność będzie miała okazję wysłuchać jej niezwykłej historii ocalenia, wytrwałości i budowania życia od nowa w innym kraju. Czerpiąc ze swojego wieloletniego doświadczenia nauczycielki i dyrektorki szkoły, Eva podzieli się również refleksjami na temat tego, jak prowadzić edukację o Holokauście z należytą troską, wrażliwością i odpowiedzialnością. Podczas wydarzenia zaprezentowany zostanie także projekt Sound in the Silence – innowacyjny program edukacyjny realizowany przez ENRS, który przedstawi jego dyrektor artystyczny Dan Wolf.
Partnerzy
Wystawa jest współorganizowana przez Instytut Pileckiego oraz Europejską Sieć Pamięć i Solidarność (European Network Remembrance and Solidarity), we współpracy z Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN oraz Miejscem Pamięci Cichych Bohaterów w Berlinie.
Zobacz także
- Michał Kosiorek objął stanowisko Zastępcy Dyrektora ds. Historii w Przestrzeni Publicznej
Aktualności
Michał Kosiorek objął stanowisko Zastępcy Dyrektora ds. Historii w Przestrzeni Publicznej
Nowy dyrektor będzie sprawował nadzór nad Działem Wystaw, Działem Historii Mówionej i Produkcji Filmowych, Działem Serwisów Streamingowych i Podcastów, Działem Edukacji, Działem Upamiętnień oraz Galerią Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów.
- Cykl spotkań SZLAKI OCALENIA. ŚLADEM ODWAGI I BRATERSTWA
Aktualności
Cykl spotkań SZLAKI OCALENIA. ŚLADEM ODWAGI I BRATERSTWA
Cykl poświęcony osobom odznaczonym medalem Virtus et Fraternitas za to, że pomagały Polakom, stawały w ich obronie lub pielęgnowały pamięć o nich w najtrudniejszych momentach historii. Spotkaniom będą towarzyszyć koncerty muzyki klasycznej.
- „Rosja powraca do sowieckich narracji” – relacja z debaty o sowieckiej dezinformacji wokół 17 września 1939 roku
Aktualności
„Rosja powraca do sowieckich narracji” – relacja z debaty o sowieckiej dezinformacji wokół 17 września 1939 roku
W rocznicę sowieckiej agresji 17 września 1939 roku w Instytucie Pileckiego odbyła się debata ekspercka poświęcona mechanizmom propagandowym towarzyszącym zbrojnej napaści Związku Sowieckiego na Polskę oraz ich współczesnym kontynuacjom w polityce Federacji Rosyjskiej.
- Złożenie kwiatów pod pomnikiem Witolda Pileckiego na warszawskim Żoliborzu
Aktualności
Złożenie kwiatów pod pomnikiem Witolda Pileckiego na warszawskim Żoliborzu
W 86. rocznicę wydarzeń, podczas których Witold Pilecki celowo dał się schwytać w łapance na warszawskim Żoliborzu, z zamiarem przedostania się do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz, złożono kwiaty pod jego pomnikiem, blisko miejsca łapanki.
- „Zamelduj, gdzie trzeba, że rozkaz wykonałem” | Mija 86 lat od rozpoczęcia misji Witolda Pileckiego w Auschwitz
Aktualności
„Zamelduj, gdzie trzeba, że rozkaz wykonałem” | Mija 86 lat od rozpoczęcia misji Witolda Pileckiego w Auschwitz
19 września 1940 roku Witold Pilecki celowo dał się schwytać w łapance na warszawskim Żoliborzu, z zamiarem przedostania się do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz.
- Instytut Pileckiego w Nowym Jorku | Seminarium poświęcone pamięci o Holokauście
Aktualności
Instytut Pileckiego w Nowym Jorku | Seminarium poświęcone pamięci o Holokauście
W dniach 8–9 września dyrektor Instytutu Pileckiego Karol Madaj odbył w Nowym Jorku szereg ważnych spotkań dotyczących rozwoju działalności Instytutu w Stanach Zjednoczonych oraz upowszechniania wiedzy o polskiej historii i dziedzictwie Witolda Pileckiego.
- Instytut Pileckiego i Fundacja Brama Cukermana łączą siły na rzecz edukacji i dialogu polsko-izraelskiego
Aktualności
Instytut Pileckiego i Fundacja Brama Cukermana łączą siły na rzecz edukacji i dialogu polsko-izraelskiego
Dyrektor Instytutu Solidarności i Męstwa im. rtm. Witolda Pileckiego Karol Madaj oraz Prezeska Zarządu Fundacji „Brama Cukermana” Karolina Jakoweńko podpisali list intencyjny o współpracy. Porozumienie otwiera drogę do realizacji wspólnych przedsięwzięć badawczych, edukacyjnych, wystawienniczych oraz multimedialnych.
- Sowiecka Azja Centralna – podsumowanie międzynarodowej konferencji w Instytucie Pileckiego [FOTO]
Aktualności
Sowiecka Azja Centralna – podsumowanie międzynarodowej konferencji w Instytucie Pileckiego [FOTO]
Trzy dni, kilkadziesiąt wystąpień i badacze z Polski oraz zagranicy – tak w skrócie można podsumować międzynarodową konferencję naukową, która odbyła się w dniach 2–4 września w Instytucie Pileckiego Warszawie.
- Nieznane wspomnienia niemieckiego urzędnika z okupowanej Polski trafiły do Instytutu Pileckiego
Aktualności
Nieznane wspomnienia niemieckiego urzędnika z okupowanej Polski trafiły do Instytutu Pileckiego
Do zbiorów archiwum Instytutu Pileckiego trafił wyjątkowy dokument: niepublikowane dotąd i nieznane wspomnienia niemieckiego urzędnika, który podczas II wojny światowej pracował w administracji cywilnej Generalnego Gubernatorstwa.
- Zło wpisane w codzienność | Dr Joanna Nikel komentuje wspomnienia niemieckiego urzędnika z pobytu w Generalnym Gubernatorstwie
Aktualności
Zło wpisane w codzienność | Dr Joanna Nikel komentuje wspomnienia niemieckiego urzędnika z pobytu w Generalnym Gubernatorstwie
„Rzadko zdarza się, by do zbiorów archiwalnych trafiał dokument, w którym głos samego funkcjonariusza aparatu okupacyjnego — spisany bez intencji oskarżenia, a wręcz z pozycji poczucia własnej normalności — staje się jednym z najbardziej wymownych świadectw zbrodniczości systemu, któremu służył” – pisze dr Joanna Nikel w pierwszym komentarzu do otrzymanych przez Instytut Pileckiego materiałów.
- Znamy nominowanych do Międzynarodowej Nagrody Pileckiego 2026!
Aktualności
Znamy nominowanych do Międzynarodowej Nagrody Pileckiego 2026!
W sobotę 5 września na Jesiennych Targach Książki w Warszawie Instytut Pileckiego ogłosił tytuły i autorów 14 książek nominowanych do tegorocznej Międzynarodowej Nagrody im. Witolda Pileckiego.
- „Gra w wojnę. Czy planszówka może opowiedzieć trudną historię?” | Debata w Muzeum II Wojny Światowej
Aktualności
„Gra w wojnę. Czy planszówka może opowiedzieć trudną historię?” | Debata w Muzeum II Wojny Światowej
„Gra w wojnę. Czy planszówka może opowiedzieć trudną historię?” Debata pod takim tytułem odbędzie się 12 września w Gdańsku. Weźmie w niej udział m.in. Karol Madaj, dyrektor Instytutu Pileckiego, który jest autorem edukacyjnych gier planszowych.