Debata w Instytucie Polskim w Düsseldorfie z okazji 80. rocznicy Procesu Norymberskiego - Instytut Pileckiego

Sala w Instytucie Polskim w Düsseldorfie. Na zdjęciu trzech panelistów i publiczność.

04.05.2026 (PN)

Debata w Instytucie Polskim w Düsseldorfie z okazji 80. rocznicy Procesu Norymberskiego

28 kwietnia 2026 r. w Instytucie Polskim w Dusseldorfie odbyła się dyskusja z okazji 80. rocznicy Procesu Norymberskiego (1945-1946) pt. „Procesy Norymberskie z perspektywy polskiej i niemieckiej“ (Die Nürnberger Prozesse in polnischer und deutscher Perspektive).

W dyskusji udział wzięli dr Dominika Uczkiewicz z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego, dr Ute Caumanns (Uniwersytet Heinricha Heinego w Düsseldorfie), dr Jürgen Kaumkötter (Zentrum für Verfolgte Künste, Solingen).

Fundamenty współczesnego prawa międzynarodowego

Uczestnicy panelu dyskutowali o znaczeniu oraz współczesnej spuściźnie procesu przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze. Podkreślono, że jego prace stworzyły podwaliny współczesnego prawa międzynarodowego poprzez skodyfikowanie definicji zbrodni międzynarodowych (zbrodni przeciwko pokojowi, zbrodni wojennych oraz zbrodni przeciwko ludzkości). Zwrócono również uwagę, że dzięki bezprecedensowemu udziałowi mediów Proces Norymberski nie tylko upublicznił masowy wymiar zbrodni III Rzeszy, lecz także stał się istotnym elementem kultury pamięci.

Dr Dominika Uczkiewicz.
Dr Dominika Uczkiewicz, Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego. Fot. Polnisches Institut Düsseldorf / Instytut Polski Düsseldorf.
dr Jürgen Kaumkötter (Zentrum für Verfolgte Künste, Solingen).
dr Jürgen Kaumkötter (Zentrum für Verfolgte Künste, Solingen). Fot. Polnisches Institut Düsseldorf / Instytut Polski Düsseldorf
dr Ute Caumanns (Uniwersytet Heinricha Heinego w Düsseldorfie).
dr Ute Caumanns (Uniwersytet Heinricha Heinego w Düsseldorfie). Fot. Polnisches Institut Düsseldorf / Instytut Polski Düsseldorf

Różnice w pamięci historycznej 

Jak pokazała dyskusja z udziałem publiczności, różnice w recepcji i pamięci o tym historycznym wydarzeniu oraz późniejszych procesach zbrodniarzy niemieckich w Polsce i w Niemczech są obecne w obu krajach do dziś.

„Polskie głosy” w Norymberdze

Dr Dominika Uczkiewicz z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami w swoim wystąpieniu omówiła zaangażowanie członków polskiej delegacji w Proces Norymberski – Tadeusza Cyrpiana, Jerzego Sawickiego, Stanisława Piotrowskiego i Stefana Kurowskiego – a także udział polskich świadków, Seweryny Szmaglewskiej i Samuela Rajzmana. Przedstawiła również kwestie stosowania zasad norymberskich w procesach zbrodniarzy nazistowskich przed sądami polskimi, ze szczególnym uwzględnieniem działalności Najwyższego Trybunału Narodowego.

Paneliści i publiczność w Instytucie Polskim Düsseldorfie.
Fot. Polnisches Institut Düsseldorf / Instytut Polski Düsseldorf
Paneliści i publiczność w Instytucie Polskim Düsseldorfie.
Fot. Polnisches Institut Düsseldorf / Instytut Polski Düsseldorf
Paneliści i publiczność w Instytucie Polskim Düsseldorfie.
Fot. Polnisches Institut Düsseldorf / Instytut Polski Düsseldorf

Zdjęcia Polnisches Institut Düsseldorf / Instytut Polski Düsseldorf.
W tle prace plastyczne dla Instytutu Polskiego w Düsseldorfie [Bildwerke für das Polnische Institut Düsseldorf]. 

Zobacz także

  • „Berlin dziękuje polskim zdobywcom Berlina, którzy w 1945 roku wyzwolili Niemcy od samych siebie” | Uroczystości upamiętniająca z udziałem polskich weteranów w Berlinie
    Polscy weterani wojenni.

    Aktualności

    „Berlin dziękuje polskim zdobywcom Berlina, którzy w 1945 roku wyzwolili Niemcy od samych siebie” | Uroczystości upamiętniająca z udziałem polskich weteranów w Berlinie

    W sobotę, 2 maja, w Berlinie odbyły się uroczystości upamiętniające rocznicę kapitulacji miasta w 1945 roku z udziałem polskich weteranów. Przypomniano, że na Kolumnie Zwycięstwa – obok czerwonej flagi – powiewała wówczas także biało-czerwona, symbolizująca udział polskich żołnierzy w zdobyciu Berlina.

  • On better protection against crimes against humanity: Summary of the international conference “The Roots of Crimes Against Humanity”

    Aktualności

    On better protection against crimes against humanity: Summary of the international conference “The Roots of Crimes Against Humanity”

    The international conference “The Roots of Crimes Against Humanity: Bridging the Normative Gap” successfully concluded at the Pilecki Institute in Warsaw. Organized on the 20th and 21st of April 2026, in cooperation with the Polish Ministry of Foreign Affairs, the event aimed to provide historical and academic foundations for the first-ever United Nations Convention on the Prevention and Punishment of Crimes Against Humanity.

  • Książka dr Joanny Nikel w finale konkursu HOMO – VERBUM – LOCUS
    Zdjęcie statuetki nagrody.

    Aktualności

    Książka dr Joanny Nikel w finale konkursu HOMO – VERBUM – LOCUS

    Publikacja dr Joanny Nikel z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego znalazła się wśród pięciu finalistów konkursu na najlepszą książkę o Siedlcach i regionie HOMO – VERBUM – LOCUS.

  • 76. rocznica śmierci Kazimierza Pużaka
    Wicedyrektor Łukasz Mieszkowski składa wieniec na grobie Kazimierza Pużaka.

    Aktualności

    76. rocznica śmierci Kazimierza Pużaka

    30 kwietnia przypada 76. rocznica tragicznej śmierci Kazimierza Pużaka – jednego z najważniejszych liderów Polskiej Partii Socjalistycznej, Marszałka Polski Podziemnej i symbolu niezłomnej walki o wolną i sprawiedliwą Polskę.

  • April 30 Deadline: Poland Proposes "Child-Sensitive Approach" for New UN Convention
    Na zdjęciu w fotelach siedzą prof. Stefanie Bock, Prof. Karolina Wierczyńska, dr Krystian Wiciarz.

    Aktualności

    April 30 Deadline: Poland Proposes "Child-Sensitive Approach" for New UN Convention

    Beginning with today’s (April 30) deadline for all nations to submit their official comments to the United Nations on the draft of the proposed Convention on the Prevention and Punishment of Crimes Against Humanity, Poland has made an aggressive bid to become one of the leaders representing the globe’s most vulnerable victims.

  • Instytut Pileckiego na konferencji Komendy Głównej Policji
    Pełniący obowiązki zastępcy dyrektora ds. naukowych w Instytucie Pileckiego dr Krystian Wiciarz oraz Naczelnik Wydziału Edukacji Historycznej GKGP, podinsp. Marcin Lasota na ogólnopolskiej konferencji naukowej pt. „Wojenne i powojenne losy funkcjonariuszy Policji Państwowej i Policji Województwa Śląskiego”.

    Aktualności

    Instytut Pileckiego na konferencji Komendy Głównej Policji

    28 kwietnia 2026 r. p.o. zastępcy dyrektora ds. naukowych w Instytucie Pileckiego dr Krystian Wiciarz, na zaproszenie Komendanta Głównego Policji gen. insp. Marka Boronia, wziął udział w ogólnopolskiej konferencji naukowej pt. „Wojenne i powojenne losy funkcjonariuszy Policji Państwowej i Policji Województwa Śląskiego”.

  • Podsumowanie 5. edycji Pilecki Institute International Teachers and Educators Program (ITEP)
    plakat konferencji

    Aktualności

    Podsumowanie 5. edycji Pilecki Institute International Teachers and Educators Program (ITEP)

    Tegoroczna konferencja online poświęcona była dekadzie powojennej 1945–1955 – czasowi odbudowy zniszczonych krajów, początków zimnej wojny i narodzin nowego ładu międzynarodowego.

  • Instytut Pileckiego partnerem Turnieju Szkół im. rtm. Witolda Pileckiego
    Statuetka  turnieju z dyplomami.

    Aktualności

    Instytut Pileckiego partnerem Turnieju Szkół im. rtm. Witolda Pileckiego

    14–16 maja w Ostrowi Mazowieckiej odbędzie się finał VI edycji Turnieju Szkół im. rtm. Witolda Pileckiego, organizowanego przez Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej.

  • Polacy w niemieckiej debacie o Holokauście. Trzecia debata z cyklu „Berlin w Warszawie” [wideo]

    Aktualności

    Polacy w niemieckiej debacie o Holokauście. Trzecia debata z cyklu „Berlin w Warszawie” [wideo]

    Polacy w niemieckiej debacie o Holokauście: między odpowiedzialnością jednostkową a niebezpieczeństwem uogólnień – pod takim tytułem odbyła się trzecia debata w cyklu „Berlin w Warszawie”. Zaproszeni goście dyskutowali o współczesnym dyskursie dotyczącym Zagłady w Niemczech i Polsce.

  • 83. rocznica ucieczki rotmistrza Pileckiego z KL Auschwitz
    Uciekinierzy z KL Auschwitz. Od lewej: Jan Redzej, Witold Pilecki i Edward Ciesielski. Nowy Wiśnicz, lato 1943 r. Archiwum rodzinne Marii Serafińskiej-Domańskiej.

    Aktualności

    83. rocznica ucieczki rotmistrza Pileckiego z KL Auschwitz

    W nocy z 26 na 27 kwietnia 1943 roku Rotmistrz Witold Pilecki uciekł z KL Auschwitz. Do obozu trafił po tym jak 19 września 1940 roku dał się dobrowolnie ująć w łapance na warszawskim Żoliborzu.

  • XIII Marsz pamięci ofiar obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem (niem. Kulmhof)

    Aktualności

    XIII Marsz pamięci ofiar obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem (niem. Kulmhof)

    21 kwietnia 2026 r. przez polany Lasu Rzuchowskiego przeszedł XIII Marsz pamięci ofiar obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem (niem. Kulmhof).

  • Swiatłana Cichanouska, liderka białoruskiej opozycji, w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej

    Aktualności

    Swiatłana Cichanouska, liderka białoruskiej opozycji, w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej

    22 kwietnia 2026 roku Dom Pamięci Obławy Augustowskiej odwiedziła Swiatłana Cichanouska, liderka białoruskiej opozycji demokratycznej.