Spotkanie zespołu badawczego projektu „Zbrodnie (nie)osądzone” - Instytut Pileckiego
15.06.2026 (PN)
Spotkanie zespołu badawczego projektu „Zbrodnie (nie)osądzone”
11 czerwca w Instytucie Pileckiego spotkali się badacze uczestniczący w projekcie „Zbrodnie (nie)osądzone. Organy ścigania i wymiar sprawiedliwości Republiki Federalnej Niemiec wobec zbrodni niemieckich w Polsce (1939-1945)”.
– Badamy podstawy prawne, uwarunkowania polityczne oraz historię procesów zbrodniarzy nazistowskich w RFN. Analizujemy przyczyny niewystarczającej skuteczności ścigania tych zbrodni oraz ograniczonej kompensacji dla ofiar – wyjaśniła zastępczyni kierownika grantu, dr Dominika Uczkiewicz, prawniczka i historyczka specjalizująca się w rozliczaniu zbrodni wojennych.
Podczas realizacji projektu badacze analizują tysiące stron akt procesowych przechowywanych w niemieckich archiwach federalnych i landowych. Dociekają też jak digitalizować i udostępniać archiwalne materiały procesowe, pochodzące z różnych krajów i instytucji, zwierające dane wrażliwe oraz jak tworzyć cyfrowe repozytoria dotyczące procesów sprawców zbrodni wojennych.
W spotkaniu udział wzięli: prof. Stephanie Bock z Międzynarodowego Centrum Badań nad Procesami o Zbrodnie Wojenne (ICWC) przy Uniwersytecie w Marburgu, z którym Instytut Pileckiego podpisał umowę o współpracy w kwietniu tego roku, prof. Magdalena Bainczyk, prof. Tomasz Chinciński (kierownik projektu), dr Dominika Uczkiewicz, dr Alicja Jarkowska, dr Jacek Młynarczyk, dr Katarzyna Woniak, dr Andreas Eichmüller, dr Kamil Frączkiewicz, Rafał Ruciński.
Fot. Jan Sochaczewski / Instytut Pileckiego.
Projekt „Zbrodnie (nie)osądzone. Organy ścigania i wymiar sprawiedliwości Republiki Federalnej Niemiec wobec zbrodni niemieckich w Polsce (1939–1945)”, realizowany jest przez polsko-niemiecki zespół badawczy i analizuje stosunek organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości RFN do zbrodni popełnionych w okupowanej Polsce (1939–1945).
Głównym celem jest zbadanie przyczyn nieskuteczności sądownictwa RFN i systemowej bezkarności sprawców oraz przybliżenie perspektywy polskich świadków, utrwalonej w materiałach dowodowych wykorzystywanych w postępowaniach karnych. Temat ten pozostaje słabo obecny w polskiej literaturze, a w badaniach niemieckich kwestia polskich ofiar znajduje się poza głównym nurtem.
Efektem projektu będzie seria publikacji, które wypełnią tę lukę, łącząc polskie i niemieckie zasoby archiwalne z nowoczesną wiedzą o historii i pamięci II wojny światowej oraz o rozliczeniach zbrodni tego okresu.
Projekt finansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Edukacji i Nauki w ramach Programu „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki”.
Zobacz także
- Ogłoszenia o konkursach w ramach programu „Ćwiczenie Nowoczesności 2026”
Aktualności naukowe
Ogłoszenia o konkursach w ramach programu „Ćwiczenie Nowoczesności 2026”
Instytut Pileckiego ogłasza dwa konkursy!
- Prof. Markowski dla Zero.pl: Jedna decyzja wystarczyła, by odsłonić kruchy fundament polsko-ukraińskiego pojednania
Aktualności naukowe
Prof. Markowski dla Zero.pl: Jedna decyzja wystarczyła, by odsłonić kruchy fundament polsko-ukraińskiego pojednania
– Uhonorowanie UPA przez władze w Kijowie nie tylko wywołało polityczną burzę, ale także przypomniało, że spór o historię nadal dzieli oba narody bardziej, niż mogłoby się wydawać – pisze prof. Damian Markowski z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego dla portalu Zero.pl.
- INFORMACJA o wynikach konkursu na stanowisko adiunkta/adiunktki w dziedzinie nauk humanistycznych
Aktualności naukowe
INFORMACJA o wynikach konkursu na stanowisko adiunkta/adiunktki w dziedzinie nauk humanistycznych
INFORMACJA o wynikach konkursu na stanowisko adiunkta/adiunktki w dziedzinie nauk humanistycznych w Zakładzie badań nad nazizmem i okupacją niemiecką w czasie II wojny światowej w Instytucie Solidarności i Męstwa imienia Witolda Pileckiego.
- Dr Agnieszka Witkowska-Krych laureatką Nagrody Korczaka!
Aktualności naukowe
Dr Agnieszka Witkowska-Krych laureatką Nagrody Korczaka!
Badaczka z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami została odznaczona Nagrodą Specjalną za swoją działalność naukową, w tym za książkę „Dziecko wobec Zagłady. Instytucjonalna opieka nad sierotami w getcie warszawskim”.
- Research Fellowships for Provenance Research (2026 / 27) CALL FOR APPLICATIONS | Berlin
Aktualności naukowe
Research Fellowships for Provenance Research (2026 / 27) CALL FOR APPLICATIONS | Berlin
Two Research Fellowships for Provenance Research on Cultural Property Losses during the German Nazi Occupation in Poland (2026/2027).
- Termin Call For Papers przedłużony do 31 maja | Kongres Instytutu Pileckiego „Tradycje badawcze i nowe ujęcia: studia nad faszyzmem, komunizmem i totalitaryzmem w latach 20. XXI wieku”
Aktualności naukowe
Termin Call For Papers przedłużony do 31 maja | Kongres Instytutu Pileckiego „Tradycje badawcze i nowe ujęcia: studia nad faszyzmem, komunizmem i totalitaryzmem w latach 20. XXI wieku”
Przedłużamy termin zgłoszeń na tegoroczną edycję Kongresu Instytutu Pileckiego: „Tradycje badawcze i nowe ujęcia: studia nad faszyzmem, komunizmem i totalitaryzmem w latach 20. XXI wieku” do 31 maja br.
- „Bezkarni”. O rozliczaniu zbrodni na polskiej inteligencji w RFN w „Tygodniku Powszechnym”
Aktualności naukowe
„Bezkarni”. O rozliczaniu zbrodni na polskiej inteligencji w RFN w „Tygodniku Powszechnym”
– 60 lat temu w Niemczech Zachodnich skończył się kluczowy proces dotyczący zbrodni na polskiej inteligencji. Jak to było możliwe, że winni uniknęli odpowiedzialności? – pyta prof. Tomasz Chinciński na łamach Tygodnika Powszechnego.