Dr Ceran o zbrodni pomorskiej 1939 roku w berlińskim Muzeum „Topografia Terroru” - Instytut Pileckiego

07.09.2026 (PN)

Dr Ceran o zbrodni pomorskiej 1939 roku w berlińskim Muzeum „Topografia Terroru”

1 września, w 87. rocznicę niemieckiej agresji na Polskę, dr hab. Tomasz Ceran, pracownik naukowy Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego, wziął udział w konferencji poświęconej niemieckim zbrodniom masowym jesienią 1939 roku, w Muzeum i Centrum Dokumentacji „Topografia Terroru” w Berlinie.

Publiczność wydarzenia około 200 osób
Fot. Jürgen Kramer/Stiftung Topographie des Terrors

Podczas konferencji dr Ceran wygłosił referat poświęcony zbrodni pomorskiej 1939 roku – masowym mordom dokonanym przez niemieckich okupantów na polskiej ludności cywilnej jesienią 1939 roku na Pomorzu i Kujawach.

W centrum spotkania znalazły się losy kilkudziesięciu tysięcy polskich ofiar niemieckiego terroru, wśród nich przedstawicieli lokalnych elit, osób uznanych przez okupanta za przeciwników reżimu, a także osób z niepełnosprawnościami i chorobami psychicznymi. Zbrodnie te stanowiły jeden z pierwszych etapów masowego terroru i ludobójczej polityki niemieckiej w okupowanej Polsce.

O pamięci o tych wydarzeniach oraz miejscach upamiętnienia zbrodni pomorskiej mówiła będzie dr Magdalena Sacha z Muzeum Piaśnickiego w Wejherowie.

Po wykładach odbyła się dyskusja panelowa, którą poprowadził Robert Parzer z Domu Polsko-Niemieckiego. Wydarzenie otworzył Uwe Neumärker, dyrektor Fundacji Pomnika dla Zamordowanych Żydów Europy i Stałej Konferencji Miejsc Pamięci Narodowosocjalistycznych w Regionie Berlina, oraz prof. dr Peter Oliver Loew, dyrektor Niemieckiego Instytutu Spraw Polskich.

Dr Ceran, w garniturze, przemawia do mikrofonu przy pulpicie z napisem  Topographie des Terrors
Fot. Jürgen Kramer/Stiftung Topographie des Terrors

Dr hab. Tomasz Ceran jest historykiem specjalizującym się w badaniach nad okupacją niemiecką w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem niemieckich zbrodni na Pomorzu Gdańskim i Kujawach. W 2025 roku uzyskał habilitację w dziedzinie historii. Jest autorem m.in. nagradzanej monografii „Zbrodnia pomorska 1939. Początek ludobójstwa w okupowanej Polsce” (2024).

Wydarzenie zorganizowali: Stała Konferencja Miejsc Pamięci Narodowosocjalistycznej w Regionie Berlina, Niemiecki Instytut Spraw Polskich oraz Dom Polsko-Niemiecki.

Fot. Jürgen Kramer/Stiftung Topographie des Terrors

 

Zobacz także

  • NAWA dofinansuje projekt „Polski szyfr XX wieku. Siedem warsztatów z języka, literatury i pamięci" realizowany w Berlinie
    Grafika z logo PROGRAM PROMOCJA JEŻYKA POLSKIEGO

    Aktualności naukowe

    NAWA dofinansuje projekt „Polski szyfr XX wieku. Siedem warsztatów z języka, literatury i pamięci" realizowany w Berlinie

    Instytut Pileckiego uzyskał dofinansowanie na realizację projektu „Polski szyfr XX wieku. Siedem warsztatów z języka, literatury i pamięci”, zgłoszonego w ramach programu „Promocja języka polskiego 2026” Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA).

  • Ian Garner Visiting Fellow na University of Cambridge
    Zdjęcie Iana Garnera

    Aktualności naukowe

    Ian Garner Visiting Fellow na University of Cambridge

    W październiku dr Ian Garner, kierownik pracowni badań nad antropologią społeczną systemów totalitarnych i posttotalitarnych Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami w Instytucie Pileckiego, rozpoczął dwumiesięczne stypendium w Centre for Research in the Arts, Social Sciences and Humanities (CRASSH) w University of Cambridge.

  • Doktorant Uniwersytetu w Poczdamie z wizytą badawczą w Instytucie Pileckiego
    Portret młodego mężczyzny z jasnymi włosami i okularami. Tłem jest błękitne niebo z białymi chmurami.

    Aktualności naukowe

    Doktorant Uniwersytetu w Poczdamie z wizytą badawczą w Instytucie Pileckiego

    Z początkiem października 2026 r. Melcher Abramowski, doktorant prawa na Uniwersytecie w Poczdamie, rozpoczął wizytę badawczą w Instytucie Pileckiego w ramach programu Erasmus+. Jego współpraca z Instytutem potrwa do końca stycznia 2027 r.

  • Pracownicy naukowi Instytutu Pileckiego w „Roczniku Polsko-Niemieckim” o polskich klasykach badań nad okupacją niemiecką
    Okładka Rocznik polsko-niemiecki

    Aktualności naukowe

    Pracownicy naukowi Instytutu Pileckiego w „Roczniku Polsko-Niemieckim” o polskich klasykach badań nad okupacją niemiecką

    W październiku ukazał się kolejny numer „Rocznika Polsko-Niemieckiego”, wydawanego od 1992 roku przez Zakład Studiów nad Niemcami Instytutu Studiów Politycznych PAN w Warszawie.

  • How Can Individuals Claim Reparation for Wartime Violations? A Seminar at the Pilecki Institute
    Three panelists—Prof. Aleksandra Mężykowska, Dr. Norbert Wühler, and Prof. Patrycja Grzebyk—seated in white armchairs during a panel discussion on stage.

    Aktualności naukowe

    How Can Individuals Claim Reparation for Wartime Violations? A Seminar at the Pilecki Institute

    On Friday, September 11, the Pilecki Institute hosted the seminar "Redressing Wartime Violations: How can individuals claim their right to reparation?" at its headquarters located at Sienna 82. The session analyzed structural mechanisms and legal frameworks for processing individual compensation regarding wartime violations.

  • Ogłoszenie wyników naboru programu w „KONKURSIE NA UDZIAŁ W AKADEMII ĆWICZENIE NOWOCZESNOŚCI 2026”

    Aktualności naukowe

    Ogłoszenie wyników naboru programu w „KONKURSIE NA UDZIAŁ W AKADEMII ĆWICZENIE NOWOCZESNOŚCI 2026”

    Aż 73 kandydatów zgłosiło się do udziału w szóstej Akademii Ćwiczenie Nowoczesności zatytułowanej Europa Środkowa i Wschodnia: (de)konstrukcja. Przemieszczenia, relacje, przemiany.” // „Central and Eastern Europe (de)constructed. Displacements, Relations, Transformations , która odbędzie się w Berlinie w dniach 07–11.09.2025.

  • Wyniki naboru do Programu Stypendialnego na projekty naukowe „Provenance Research” w Oddziale Instytutu Pileckiego w Berlinie

    Aktualności naukowe

    Wyniki naboru do Programu Stypendialnego na projekty naukowe „Provenance Research” w Oddziale Instytutu Pileckiego w Berlinie

    W dniu 7 lipca 2026 r. komisja stypendialna spotkała się w celu wyłonienia stypendystów ubiegających się o przyznanie stypendium w ramach naboru ogłoszonego 12 maja 2026 r. Przedmiotem konkursu były stypendia naukowe w wysokości 1800 EUR, przyznawane na okres 12 miesięcy.

  • Nabór tekstów do IX tomu rocznika „Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX”
    Call for papers

    Aktualności naukowe

    Nabór tekstów do IX tomu rocznika „Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX”

    Redakcja Rocznika „Studia nad Totalitaryzmami i Wiekiem XX” ogłasza nabór tekstów do kolejnego, specjalnego numeru czasopisma za lata 2025-2026. Zapraszamy badaczy różnych dyscyplin: historii, politologii, prawa oraz socjologii do nadsyłania artykułów naukowych, edycji materiałów źródłowych oraz recenzji zgodnych z profilem naszego czasopisma.

  • Archiwiści Instytutu Pileckiego na kongresie w Kazachstanie

    Aktualności naukowe

    Archiwiści Instytutu Pileckiego na kongresie w Kazachstanie

    W dniach 6–13 czerwca 2026 roku przedstawiciele Instytutu Pileckiego wzięli udział w III Międzynarodowym Kongresie Archiwistów „DIGITAL ARCHIVE - EXPO”, który odbył się w Astanie.

  • „Bydgoska krwawa niedziela" w artykule prof. Tomasza Chincińskiego w „Dziejach Najnowszych”
    Zdjęcie prof. Chinciskiego.

    Aktualności naukowe

    „Bydgoska krwawa niedziela" w artykule prof. Tomasza Chincińskiego w „Dziejach Najnowszych”

    W najnowszym numerze „Dziejów Najnowszych” (2026, nr 1) ukazał się artykuł prof. Tomasza Chincińskiego pt. „Wypadki w Bydgoszczy 3 września 1939 roku w relacji starosty Juliana Suskiego (1940)”.

  • Ogłoszenia o konkursach w ramach programu „Ćwiczenie Nowoczesności 2026”
    Grafika Ćwiczenie nowoczesności

    Aktualności naukowe

    Ogłoszenia o konkursach w ramach programu „Ćwiczenie Nowoczesności 2026”

    Termin składania wniosków został przedłużony do 19 lipca 2026 r.!

  • Spotkanie zespołu badawczego projektu „Zbrodnie (nie)osądzone”
    Przy dużym drewnianym stole w sali konferencyjnej siedzi 7 osób. Na ścianach ekrany z prezentacją.

    Aktualności naukowe

    Spotkanie zespołu badawczego projektu „Zbrodnie (nie)osądzone”

    11 czerwca w Instytucie Pileckiego spotkali się badacze uczestniczący w projekcie „Zbrodnie (nie)osądzone. Organy ścigania i wymiar sprawiedliwości Republiki Federalnej Niemiec wobec zbrodni niemieckich w Polsce (1939-1945)”.