dr Joanna Lubecka | Zdrajcy, kolaboranci czy zbrodniarze? Polskie prawo wobec »odstępstwa od narodowości polskiej« w latach 1944-1950 . Przypadek Pawła Szczurka i Arthura Breitwiesera - Instytut Pileckiego

Otwarty Wykład Naukowy

07.12.2023 (CZW) 17.00

dr Joanna Lubecka | Zdrajcy, kolaboranci czy zbrodniarze? Polskie prawo wobec »odstępstwa od narodowości polskiej« w latach 1944-1950 . Przypadek Pawła Szczurka i Arthura Breitwiesera

Zapraszamy na wykład otwarty dr Joanny Lubeckiej, pracownika naukowego Instytutu Pamięci Narodowej w Krakowie, która opowie o konsekwencjach wpisów na niemiecką listę narodową i uwikłania w niemiecki aparat represji

Stosunek komunistycznych władz Polski po II wojnie światowej do wpisów na niemiecką listę narodową nie był oczywisty i jednoznaczny. Przepisy prawne tworzone w latach 1944-1956 dotyczące „odstępstwa od narodowości polskiej” były chaotyczne i często sprzeczne.

Szczególnie ciekawym przypadkiem jest sądzenie po wojnie zbrodniarzy niemieckich, którzy przed 1 września 1939 r. posiadali polskie obywatelstwo. Dwóch z nich Paul Szczurek i Arthur Breitwieser stanęli przed Najwyższym Trybunałem Narodowym, który miał sądzić najważniejszych niemieckich zbrodniarzy ekstradowanych do Polski.

Podczas wykładu zostanie ukazane jak polskie prawo kwalifikowało działania osób uwikłanych w niemiecki aparat represji. Czy kwestia ich „odstępstwa od narodowości polskiej” miała znaczenie w orzecznictwie Najwyższego Trybunału Narodowego. Czy oskarżano ich przede wszystkim o zbrodnie, czy również o kolaborację lub zdradę?

Joanna Lubecka, doktor nauk politycznych, historyk, pracownik Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie i Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej w Krakowie. Autorka monografii „Niemiecki zbrodniarz przed polskim sądem. Krakowskie procesy przed Najwyższym Trybunałem Narodowym” za którą otrzymała Międzynarodową Nagrodę Pileckiego 2022.

czwartek, 7 grudnia, godz. 17.00, Instytut Pileckiego,
Dom bez Kantów, ul. Krakowskie Przedmieście 11.

Zobacz także

  • Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.
    Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum

    konferencja

    Konferencja: Laboratoria innowacji. AI w archiwach. Twierdza Archiwum.

    W dobie rewolucji cyfrowej instytucje archiwalne stają przed koniecznością przedefiniowania swojej roli – ze strażników pamięci przeobrażają się w laboratoria innowacji. Najważniejszym obecnie elementem tej transformacji jest sztuczna inteligencja, której pierwsze wdrożenia skłaniają do pogłębionej refleksji nad rolą archiwisty i charakterem udostępniania zbiorów.

  • Fałszywy obraz „wyzwolenia”. Debata o sowieckiej dezinformacji wokół 17 września 1939 roku
    Grafika promująca debatę „Fałszywy obraz «wyzwolenia»” o sowieckiej agresji na Rzeczpospolitą 17 września 1939 r.; czarno-białe zdjęcie żołnierzy sowieckich przy lokomotywie oraz informacje o wydarzeniu w Instytucie Pileckiego.

    Wydarzenie

    Fałszywy obraz „wyzwolenia”. Debata o sowieckiej dezinformacji wokół 17 września 1939 roku

    17 września, w rocznicę rosyjskiej agresji na Polskę w Instytucie Pileckiego w Warszawie odbędzie się debata ekspercka poświęcona mechanizmom propagandowym towarzyszącym zbrojnej napaści Związku Sowieckiego na Polskę w 1939 roku oraz ich współczesnym kontynuacjom w polityce Federacji Rosyjskiej.

  • Orszak Dziejów 2026 „Piękne. Dobre. Mądre"

    Wydarzenie

    Orszak Dziejów 2026 „Piękne. Dobre. Mądre"

    12 września Krakowskim Przedmieściem w Warszawie po raz szósty przejdzie Orszak Dziejów. Tegoroczna edycja nawiązuje do wyjątkowych kobiet, które odegrały ważną rolę w historii Polski, inspirowały kolejne pokolenia i współtworzyły dzieje naszego kraju. Instytut Pileckiego jest partnerem wydarzenia.