W poszukiwaniu tożsamości. Powojenna odbudowa Gdańska i Szczecina oraz jej współczesne echa - Instytut Pileckiego
debata
22.05.2025 (CZW) 18.30
W poszukiwaniu tożsamości. Powojenna odbudowa Gdańska i Szczecina oraz jej współczesne echa
Po wojnie Gdańsk i Szczecin podjęły próbę stworzenia nowej tożsamości poprzez odbudowę i modernizację. Dziś warto zadać pytanie: jak współczesna architektura tych miast odzwierciedla tamte wybory i czy powojenna wizja przetrwała próbę czasu?
Podczas naszego wydarzenia chcielibyśmy zastanowić się, w jaki sposób dzisiejsze pokolenia odnoszą się do dziedzictwa powojennej odbudowy i modernizacji. Czy próba stworzenia nowej, powojennej tożsamości przetrwała próbę czasu, w obliczu odnowionej tęsknoty za przeszłością i przedwojennym wizerunkiem tych miast? W jaki sposób ustalone wówczas zasady są na nowo definiowane w kontekście trwającego rozwoju miast i zagęszczania? I na koniec: co współczesna architektura Gdańska i Szczecina mówi o obecnym postrzeganiu tożsamości tych miast?
Organizatorzy: Instytut Pileckiego w Berlinie, DOM Publishers
Rejestracja: https://forms.gle/8tc7tWCbtEfU76nd6
Dyskusja panelowa z udziałem:
- dr Jakub Gołębiewski, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny
- dr Justyna Borucka, Politechnika Gdańska
- Prof. Uta Pottgiesser, Uniwersytet Technologiczny w Delfcie
Gdańsk i Szczecin to dwa miasta portowe, których urbanistyka i architektura odzwierciedlają złożoną i burzliwą historię dwudziestowiecznej Europy. Po zakończeniu II wojny światowej oba miasta przeszły zmianę przynależności państwowej, której towarzyszyła całkowita wymiana ludności. Nowi mieszkańcy stanęli przed zadaniem odbudowy i przedefiniowania nieznanej im przestrzeni. Zapoczątkowało to proces oswajania się z obcą ziemią, zapuszczania korzeni i konstruowania nowej narracji, która znalazła swój wyraz także w architekturze.
Określając formę i skalę przebudowy, starano się wyeksponować istotne elementy istniejącego krajobrazu kulturowego, podkreślając historyczny związek obu miast z państwem polskim. Zmiana systemu politycznego - w szczególności nacjonalizacja własności - umożliwiła kompleksowe, odgórne podejście do rozwoju przestrzennego, co z kolei miało znaczący wpływ na proces odbudowy.
Jednak pomimo tych podobieństw, rekonstrukcja Gdańska i Szczecina podążała znacząco różnymi ścieżkami. Gdańsk skupił się na odtworzeniu historycznego charakteru budynków na swoim starym mieście, podczas gdy Szczecin zdecydował się na włączenie współczesnej architektury w ten sam kontekst. Decyzje te odcisnęły trwałe piętno na rozwoju przestrzennym obu miast, czego konsekwencje widoczne są do dziś.
Wydarzenie jest częścią projektu "Ćwiczenia nowoczesności" [Exercising Modernity]. Dyskusja będzie prowadzona w języku angielskim.
Zobacz także
- Konferencja: Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo- Wschodniej
Wydarzenie
Konferencja: Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo- Wschodniej
Instytut Pileckiego oraz Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN zapraszają na międzynarodową konferencje naukową, „Wspólne doświadczenia – różne drogi? Przełom 1956 roku i jego znaczenie dla państw i społeczeństw Europy Środkowo-Wschodniej”, która odbędzie się w dniach 19–21 października 2026 r. w Warszawie. Wydarzenie jest częścią cyklu konferencji poświęconych transformacjom Europy Środkowo-Wschodniej po 1945 roku.
- Berlin | Odsłuch audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, spotkanie z twórcami i koncert Dobrawy Czocher
Wydarzenie
Berlin | Odsłuch audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, spotkanie z twórcami i koncert Dobrawy Czocher
Instytut Pileckiego w Berlinie zaprasza na wspólny odsłuch 2. odcinka audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi”, spotkanie z jego twórcami oraz koncert Dobrawy Czocher, kompozytorki i wiolonczelistki, autorki muzyki do serii.
- Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej
Wydarzenie
Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej
Poznaj historię Obławy Augustowskiej – sowieckiej operacji przeprowadzonej w lipcu 1945 roku, w wyniku której aresztowano i uprowadzono setki osób.