A wojna wciąż trwa... | Rozmowa o Ukrainie - Instytut Pileckiego

W czwartą rocznicę pełnoskalowej agresji Rosji na Ukrainę zapraszamy na spotkanie poświęcone bilansowi czterech lat wojny, która na trwałe zmieniła i wciąż zmienia sytuację bezpieczeństwa w Europie.

Popełniane w XXI wieku przez Rosjan w Ukrainie zbrodnie wojenne boleśnie przypominają te, które znamy z podręczników historii II wojny światowej. Rosyjskie mordy na cywilach, gwałty, deportacje, zbrodnie na dzieciach, pokazywane przez media w wiadomościach ze współczesnej Ukrainy –przywołują nam przed oczy obrazy okrucieństw popełnianych przez żołnierzy i funkcjonariuszy XX-wiecznych totalitaryzmów, niemieckiego nazistowskiego i sowieckiego rosyjskiego.

”A wojna wciąż trwa...” Budzisz, Parafianowicz, Useinow.
Dyskusja ekspertów

Tematem rozmowy będzie próba podsumowania dotychczasowych doświadczeń wynikających z przebiegu wojny obserwowanej z różnych perspektyw: reportera wojennego jeżdżącego na linię frontu, analityka strategicznego i eksperta współpracy międzynarodowej, Tatara Krymskiego mieszkającego w Polsce.

Kiedy? 24 lutego 2026, godz. 17.00, wstęp wolny
Gdzie? Siedziba Instytutu Pileckiego, ul. Sienna 82

Streaming na kanale YT Instytutu Pileckiego: https://youtube.com/live/oZRXCrdrjz0

Zaproszeni Goście:

Marek Budzisz – historyk, publicysta, ekspert ds. Rosji i obszaru postsowieckiego, analityk w Strategy&Future. Autor m. in. książek Pauza strategiczna. Polska wobec ryzyka wojny z Rosją (2023), Obywatelska armia Rzeczypospolitej. Ani branka ani służba. (2024)

Zbigniew Parafianowicz – politolog, dziennikarz, reportażysta, autor m. in. książek Śniadanie pachnie trupem. Ukraina na wojnie (2022, Nagroda specjalna w III edycji Międzynarodowej Nagrody im. Witolda Pileckiego), Polska na wojnie (2023).

Nedim Useinow – ekspert ds. współpracy międzynarodowej, polityk miejskich oraz rozwoju instytucjonalnego, związany z The German Marshall Fund of the United States. Członek rady koordynacyjnej Światowego Kongresu Tatarów Krymskich w Polsce.

Raporty Centrum Lemkina dokumentujące rosyjskie zbrodnie

Instytut Pileckiego zaprasza zainteresowanych do zapoznania się z trzema raportami dokumentującymi rosyjskie zbrodnie wojenne na ludności cywilnej. Każdy z raportów skupia się na jednym zagadnieniu: zbrodniach przeciwko dzieciom, przemocy seksualnej oraz kwestii ustanowionego przez rosyjskie wojsko „zielonego korytarza”, który stał się śmiertelną pułapką dla cywili usiłujących ewakuować się z okupowanego terytorium. Wydane w formie książkowej (każdy w czterech językach: polskim, ukraińskim, angielskim i niemieckim) raporty są publikacjami opartymi na źródłach: relacjach świadków zebranych przez pracowników działającego w Instytucie Pileckiego Centrum Lemkina. Raporty Centrum Lemkina są dostępne online w plikach PDF w 4 językach na stronie Instytutu Pileckiego.

Centrum Lemkina i Laboratorium Lemkina

Centrum Dokumentowania Zbrodni Rosyjskich w Ukrainie im. Rafała Lemkina (Centrum Lemkina) powstało w Instytucie Pileckiego 26 lutego 2022 roku, w reakcji na agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, w wyniku której ukraińska ludność cywilna stała się ofiarą wielu zbrodni wojennych. Patron Centrum, Rafał Lemkin (1900-1959) to polski prawnik żydowskiego pochodzenia, twórca terminu „ludobójstwo” i współautor Konwencji ONZ w sprawie zapobiegania i karania zbrodni ludobójstwa (1948).

Centrum Lemkina zebrało do dziś około 1600 zeznań świadków w różnych formatach – pisemnym i audiowizualnym. Ankiety, notacje, zdjęcia i filmy dokumentujące zbrodnie rosyjskie popełnione na ukraińskich cywilach są opracowywane, anonimizowane, digitalizowane, transkrybowane z języka ukraińskiego i rosyjskiego na język polski, angielski i niemiecki. Na podstawie zebranych świadectw opracowano i opublikowano 3 raporty opisujące zbrodnie rosyjskich wojsk okupacyjnych. Dostępne są one w 4 językach: polskim, ukraińskim, angielskim i niemieckim online oraz w formie książkowej.

W grudniu 2025 r. Instytut Pileckiego i Centrum Mieroszewskiego podpisały porozumienie o współpracy w ramach inicjatywy Laboratorium Lemkina – łączącej kompetencje obu instytucji w celu badań nad zagadnieniami związanymi z naruszeniami prawa międzynarodowego w Europie Środkowej i Wschodniej oraz ich konsekwencjami, w tym zwłaszcza nad zbrodniami wojennymi, zbrodniami przeciwko ludzkości i zbrodniami ludobójstwa popełnianymi przez państwo rosyjskie w przeszłości i obecnie, a także upowszechnianiem wiedzy na ten temat w Polsce i poza jej granicami.

Podpisanie porozumienia o współpracy pomiędzy instytucjami umożliwia nie tylko kontynuację obecnie prowadzonych prac nad opracowaniem świadectw zebranych przez Centrum Lemkina, ale również poszerza zakres prowadzonych działań badawczych.