Złoty, który przestał być polski. Historia okupacyjnych pieniędzy #giełdahistorii odc. 45 - Instytut Pileckiego

Kolekcje cyfrowe / Podkasty

Złoty, który przestał być polski. Historia okupacyjnych pieniędzy #giełdahistorii odc. 45

We wrześniu 1939 roku polska waluta trafia w wir historii. Państwo znika z mapy, ale złotówki zostają w kieszeniach obywateli. Co dzieje się z nimi dalej? O tym opowiada ten odcinek.

Gościem dr. Andrzeja Zawistowskiego jest Piotr Niziołek – numizmatyk, kierownik Muzeum Historycznego w Białymstoku – który zabierze nas w fascynującą podróż po wojennych losach złotego.

Dowiesz się, że w czasie II wojny światowej funkcjonowało co najmniej kilka „złotych” – każdy inny, każdy z inną historią i celem.

Poznasz „młynarki” – banknoty okupacyjne wydawane przez Bank Emisyjny w Polsce z siedzibą w Krakowie, sterowany przez Niemców, choć oficjalnie kierowany przez Feliksa Młynarskiego (tak, to od niego pochodzi nazwa!).

Zobaczysz, jak Niemcy manipulowali pieniądzem, by drenować gospodarkę Generalnego Gubernatorstwa. A jednak – na tych banknotach znalazła się nawet… Emilia Plater, przemycona jako „chłopiec”!

Odkryjesz też, jak Sowieci zrównali złotówkę z rublem, niszcząc rynek i wypruwając sklepy, oraz jak rząd londyński drukował piękne banknoty, które nigdy nie trafiły do obiegu, bo... nie pasowały nowemu reżimowi.

A na koniec – banknoty komunistyczne drukowane w Moskwie, które były tak tandetne, że fałszowano je matrycami wyciosanymi z drewna.

W tym odcinku usłyszysz o:

  • przygotowaniach II RP do wojny i tajnych rezerwach banknotów,
  • inflacji jako narzędziu okupacji,
  • walce o zachowanie symboli narodowych nawet na monetach,
  • brutalnej polityce pieniężnej III Rzeszy i ZSRR,
  • oraz o tym, dlaczego Polacy nie ufali już żadnej walucie.

To nie tylko opowieść o pieniądzu – to opowieść o tożsamości, grabieży i przetrwaniu. Słuchaj, jeśli chcesz zrozumieć, dlaczego złoty po 1939 roku już nigdy nie był taki sam.

Zobacz także

  • Od poczty do Boeingów. Historia PLL LOT. Giełda historii odc. 55

    podcast

    Od poczty do Boeingów. Historia PLL LOT. Giełda historii odc. 55

    W 55. odcinku podcastu „Giełda Historii” wyruszamy w niezwykłą podróż przez ponad dziewięć dekad historii Polskich Linii Lotniczych LOT.

  • Polska dyplomacja a "kwestia żydowska" | Temida w świecie Klio odc. 2

    podcast

    Polska dyplomacja a "kwestia żydowska" | Temida w świecie Klio odc. 2

    Czy Polska interesowała się losem Żydów w nazistowskich Niemczech, w jaki sposób polskie ambicje kolonialne łączyły się z losem ludności żydowskiej w Polsce? Zapraszamy na drugi odcinek podcastu Instytutu Pileckiego „Temida w świecie Klio".

  • W stronę życia. Ucieczki z warszawskiego getta. Odcinek specjalny - Świadkowie Epoki

    debata

    W stronę życia. Ucieczki z warszawskiego getta. Odcinek specjalny - Świadkowie Epoki

    „W stronę życia. Ucieczki z getta warszawskiego" (reż. Małgorzata Grygiel, Michał Miziołek, prod. Instytut Pileckiego 2026, 30 min.) przybliża losy czworga bohaterów: Mariana Kalwarego, Barbary Marlow, Elżbiety Ficowskiej oraz Anny Stupnickiej-Bando.