Złoty, który przestał być polski. Historia okupacyjnych pieniędzy #giełdahistorii odc. 45 - Instytut Pileckiego
Złoty, który przestał być polski. Historia okupacyjnych pieniędzy #giełdahistorii odc. 45
We wrześniu 1939 roku polska waluta trafia w wir historii. Państwo znika z mapy, ale złotówki zostają w kieszeniach obywateli. Co dzieje się z nimi dalej? O tym opowiada ten odcinek.
Gościem dr. Andrzeja Zawistowskiego jest Piotr Niziołek – numizmatyk, kierownik Muzeum Historycznego w Białymstoku – który zabierze nas w fascynującą podróż po wojennych losach złotego.
Dowiesz się, że w czasie II wojny światowej funkcjonowało co najmniej kilka „złotych” – każdy inny, każdy z inną historią i celem.
Poznasz „młynarki” – banknoty okupacyjne wydawane przez Bank Emisyjny w Polsce z siedzibą w Krakowie, sterowany przez Niemców, choć oficjalnie kierowany przez Feliksa Młynarskiego (tak, to od niego pochodzi nazwa!).
Zobaczysz, jak Niemcy manipulowali pieniądzem, by drenować gospodarkę Generalnego Gubernatorstwa. A jednak – na tych banknotach znalazła się nawet… Emilia Plater, przemycona jako „chłopiec”!
Odkryjesz też, jak Sowieci zrównali złotówkę z rublem, niszcząc rynek i wypruwając sklepy, oraz jak rząd londyński drukował piękne banknoty, które nigdy nie trafiły do obiegu, bo... nie pasowały nowemu reżimowi.
A na koniec – banknoty komunistyczne drukowane w Moskwie, które były tak tandetne, że fałszowano je matrycami wyciosanymi z drewna.
W tym odcinku usłyszysz o:
- przygotowaniach II RP do wojny i tajnych rezerwach banknotów,
- inflacji jako narzędziu okupacji,
- walce o zachowanie symboli narodowych nawet na monetach,
- brutalnej polityce pieniężnej III Rzeszy i ZSRR,
- oraz o tym, dlaczego Polacy nie ufali już żadnej walucie.
To nie tylko opowieść o pieniądzu – to opowieść o tożsamości, grabieży i przetrwaniu. Słuchaj, jeśli chcesz zrozumieć, dlaczego złoty po 1939 roku już nigdy nie był taki sam.
Zobacz także
- Polski tropiciel nazistów i rola Sowietów w wyzwoleniu Auschwitz | Temida w świecie Klio odc. 1
podcast
Polski tropiciel nazistów i rola Sowietów w wyzwoleniu Auschwitz | Temida w świecie Klio odc. 1
„Temida w świecie Klio” to cykl rozmów o historii i prawie. Uczestnicy dyskutują na temat wydarzeń historycznych z punktu widzenia prawa międzynarodowego oraz krajowego.
- Śnieg, mróz i chaos. Najgorsza zima PRL. Giełda historii odc. 52
podcast
Śnieg, mróz i chaos. Najgorsza zima PRL. Giełda historii odc. 52
Jak naprawdę wyglądała Zima Stulecia i dlaczego stała się jednym z symboli schyłku systemu? Zima Stulecia 1978/1979 – największa katastrofa zimowa w historii PRL.
- Dyskusja po premierze filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”
inne
Dyskusja po premierze filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”
16 listopada 2025 roku, w 85. rocznicę zamknięcia granic getta warszawskiego, w siedzibie Instytutu Pileckiego odbyła się premiera filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”.