Chaimki i rumki – historia waluty getta łódzkiego #giełdahistorii odc. 40 - Instytut Pileckiego

Kolekcje cyfrowe / Podkasty

Chaimki i rumki – historia waluty getta łódzkiego #giełdahistorii odc. 40

Litzmannstadt Ghetto, jedno z największych gett stworzonych przez Niemców w czasie II wojny światowej, było miejscem wyjątkowym również pod względem ekonomicznym – to tam po raz pierwszy wprowadzono odrębną walutę dla Żydów, tzw. chaimki lub rumki.

W tym odcinku Andrzej Zawistowski rozmawia z numizmatykiem Jackiem Sarosiekiem o historii gettowego pieniądza, jego emisji, zabezpieczeniach, a także o przypadkach fałszerstw – zarówno w czasie wojny, jak i współcześnie. Dowiesz się:

  • kto zaprojektował i drukował banknoty dla getta,
  • jak funkcjonował „Bank Skupu Wartościowych Przedmiotów i Odzieży”,
  • dlaczego dziesięciofenigówki mogły służyć jako... podpałka do pieca,
  • jak działał system wynagrodzeń i zasiłków w zamkniętej społeczności getta,
  • i co stało się z fałszerzem, który wpadł przez... brak jednej kropki.

To opowieść nie tylko o walucie, ale i o desperackich próbach zachowania godności, pomysłowości i przetrwania w nieludzkich warunkach.

Zobacz także

  • Od poczty do Boeingów. Historia PLL LOT. Giełda historii odc. 55

    podcast

    Od poczty do Boeingów. Historia PLL LOT. Giełda historii odc. 55

    W 55. odcinku podcastu „Giełda Historii” wyruszamy w niezwykłą podróż przez ponad dziewięć dekad historii Polskich Linii Lotniczych LOT.

  • Polska dyplomacja a "kwestia żydowska" | Temida w świecie Klio odc. 2

    podcast

    Polska dyplomacja a "kwestia żydowska" | Temida w świecie Klio odc. 2

    Czy Polska interesowała się losem Żydów w nazistowskich Niemczech, w jaki sposób polskie ambicje kolonialne łączyły się z losem ludności żydowskiej w Polsce? Zapraszamy na drugi odcinek podcastu Instytutu Pileckiego „Temida w świecie Klio".

  • W stronę życia. Ucieczki z warszawskiego getta. Odcinek specjalny - Świadkowie Epoki

    debata

    W stronę życia. Ucieczki z warszawskiego getta. Odcinek specjalny - Świadkowie Epoki

    „W stronę życia. Ucieczki z getta warszawskiego" (reż. Małgorzata Grygiel, Michał Miziołek, prod. Instytut Pileckiego 2026, 30 min.) przybliża losy czworga bohaterów: Mariana Kalwarego, Barbary Marlow, Elżbiety Ficowskiej oraz Anny Stupnickiej-Bando.