„W Nowej Zelandii zaczyna się dzień” – List do przyszłości (odc. 6) - Instytut Pileckiego
„W Nowej Zelandii zaczyna się dzień” to poruszająca historia dzieci, które w czasie II wojny światowej po traumatycznych przeżyciach na zesłaniu w ZSRR znalazły dom w Nowej Zelandii.
Audioserial autorstwa Martyny Wojtkowskiej to wspólna produkcja Studia Reportażu Polskiego Radia i Instytutu Pileckiego.
Dzieci z Pahiatua to grupa 733 polskich sierot, które po kilkuletniej tułaczce przez ZSRR, Persję i Indie trafiły do obozu nieopodal miejscowości Pahiatua w Nowej Zelandii. W sensie formalnym zostały pierwszymi uchodźcami w tym państwie. Ówczesny rząd w Wellingtonie pokrył koszty ich utrzymania. Miejsce szybko zostało nazwane małą Polską, a geograficzny koniec świata stał się dla polskich dzieci nowym początkiem. Obóz funkcjonował do 1949 roku. Po jego zamknięciu dzieci wysyłano do szkół z internatem. Większość z nich została w Nowej Zelandii na stałe, część wróciła do Polski lub wyjechała do innych krajów.
Szósty odcinek to „List do przyszłości”. Dzieci z Pahiatua oprócz własnych domów zakładają jeden wspólny — Dom Polski przy Kenwyn Terrace 25 w Wellingtonie. To tutaj w 1953 roku rozpoczęła działalność sobotnia szkoła, w której córki i synowie dzieci z Pahiatua uczą się o Polsce. Nie chodzą tam jednak z własnej woli. Woleliby, jak ich nowozelandzcy rówieśnicy, chodzić na plażę, grać w rugby i soccer. Mimo to geograficzny koniec świata staje się dla wielu dobrym początkiem.
Martyna Wojtkowska – autorka
Janusz Deblessem i Bartosz Panek – opieka redakcyjna
Artur Giordano – muzyka
Magdalena Czajkowska i Michał Czajkowski – realizacja dźwięku
Damian Makowski – oprawa graficzna
Jakub Tarka – montaż
Zobacz także
- Dyskusja po premierze filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”
inne
Dyskusja po premierze filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”
16 listopada 2025 roku, w 85. rocznicę zamknięcia granic getta warszawskiego, w siedzibie Instytutu Pileckiego odbyła się premiera filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”.
- Skóry, mięso i szubienica | Afery gospodarcze PRL. Giełda historii odc. 51
podcast
Skóry, mięso i szubienica | Afery gospodarcze PRL. Giełda historii odc. 51
Afera mięsna w PRL, afera skórzana i największe afery gospodarcze lat 60.
- Henryk Sławik (1894–1944) – bohater trzech narodów – wykład dr. hab. Tomasza Kurpierza
wykład
Henryk Sławik (1894–1944) – bohater trzech narodów – wykład dr. hab. Tomasza Kurpierza
6 listopada 2025 roku w ramach cyklu „Dyplomatyczne kontrapunkty” w Galerii Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów w Warszawie odbył się wykład dr. hab. Tomasza Kurpierza zatytułowany „Henryk Sławik (1894–1944) – bohater trzech narodów”.