Skóry, mięso i szubienica | Afery gospodarcze PRL. Giełda historii odc. 51 - Instytut Pileckiego
Skóry, mięso i szubienica | Afery gospodarcze PRL. Giełda historii odc. 51
Afera mięsna w PRL, afera skórzana i największe afery gospodarcze lat 60.
Jak w czasach Władysława Gomułki walczono z „nadużyciami”, dlaczego brakowało mięsa i jak doszło do sytuacji, w której za przestępstwo gospodarcze można było usłyszeć wyrok śmierci?
W tym odcinku Giełdy Historii razem z dr. Krzysztofem Madejem rozmawiamy o przestępczości gospodarczej w Polsce Ludowej: jej skali, mechanizmach i politycznym znaczeniu. Zaczynamy od statystyk i definicji „mienia społecznego”, ale szybko schodzimy na poziom codziennych praktyk w zakładach pracy, spółdzielniach i handlu. Szczegółowo omawiamy aferę skórzaną oraz aferę mięsną – ich genezę, sposób działania i to, dlaczego władza zdecydowała się nagłaśniać właśnie te sprawy. Pokazujemy, jak centralne planowanie, reglamentacja i presja na wykonanie planu tworzyły warunki sprzyjające nadużyciom, a jednocześnie pozwalały władzy wykorzystywać afery propagandowo. To także opowieść o procesach pokazowych, trybie doraźnym, naciskach politycznych na sądy oraz o losach ludzi takich jak Stanisław Wawrzecki. O tym, gdzie kończyło się prawo, a zaczynała polityka — i dlaczego po 1965 roku władza zaczęła się z tej strategii po cichu wycofywać.
W odcinku m.in.:
– afera mięsna w PRL i jej kulisy;
– afera skórzana i spółdzielnie w latach 60.;
– przestępczość gospodarcza za rządów Gomułki;
– kara śmierci za przestępstwa gospodarcze;
– tryb doraźny i procesy pokazowe;
– propaganda, strach i gospodarka niedoboru;
– więzienie na Rakowieckiej.
Zobacz także
- Dyskusja po premierze filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”
inne
Dyskusja po premierze filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”
16 listopada 2025 roku, w 85. rocznicę zamknięcia granic getta warszawskiego, w siedzibie Instytutu Pileckiego odbyła się premiera filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”.
- Henryk Sławik (1894–1944) – bohater trzech narodów – wykład dr. hab. Tomasza Kurpierza
wykład
Henryk Sławik (1894–1944) – bohater trzech narodów – wykład dr. hab. Tomasza Kurpierza
6 listopada 2025 roku w ramach cyklu „Dyplomatyczne kontrapunkty” w Galerii Instytutu Pileckiego w Domu Bez Kantów w Warszawie odbył się wykład dr. hab. Tomasza Kurpierza zatytułowany „Henryk Sławik (1894–1944) – bohater trzech narodów”.
- Mitteleuropa – dr Krzysztof Rak o książce Friedricha Naumanna #rozmowyoksiazkach odc. 10
podcast
Mitteleuropa – dr Krzysztof Rak o książce Friedricha Naumanna #rozmowyoksiazkach odc. 10
W dziesiątym odcinku „Rozmów o książkach” o książce „Mitteleuropa” Friedricha Naumanna, wydanej przez Instytut Pileckiego w 2022 roku w przekładzie Kamila Markiewicza.