Stwierdzenie o tym, że to państwa Europy Środkowo-Wschodniej miały rację w ocenie działań i motywów postępowania Federacji Rosyjskiej towarzyszy nam w przestrzeni medialnej od lutego 2022 roku. Za hasłem tym kryje się intuicyjne wyczucie oczywistego faktu, jednakże stojące za nim powody są znacznie głębsze, bowiem oprócz historycznego doświadczenia jest nim także tradycja badań naukowych dotyczących historycznych form państwa rosyjskiego.

 

Naukowe dociekania dotyczące politycznego systemu Związku Sowieckiego określone zostały terminem sowietologia. Dlaczego pojawiła się ona w przedwojennej Polsce? Jaką rolę – tym razem na Zachodzie – pełniła w okresie zimnej wojny? Jak potoczyły się losy czołowych badaczy?

 

W dyskusji wzieli udział:

Dr hab. Sławomir Łukasiewicz, prof. KUL – historyk, politolog, europeista. W latach 2019-2023 visiting scholar w Davis Center for Russian Studies na Uniwersytecie Harvarda. Specjalizuje się w dziejach polskiej i środkowoeuropejskiej emigracji politycznej okresu zimnej wojny. Laureat i stypendysta m.in. Fulbright Senior Award, Fundacji na rzecz Nauki Polskiej i Fundacji Kościuszkowskiej. Kieruje projektem „Rozproszone sieci eksperckie: emigracyjne losy i twórczość sowietologów z Polski w okresie zimnej wojny” finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki. Autor wielu publikacji.

John Stanley Micgiel – ur. w 1953 roku w USA amerykański historyk i politolog. Były wykładowca stosunków międzynarodowych na Columbia University, były dyrektor Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej i zastępca dyrektora Harriman Institute, a także były prezes i dyrektor generalny Fundacji Kościuszkowskiej w Nowym Jorku. Długoletni wykładowca Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego. Obszar jego zainteresowań naukowych obejmuje współczesną historię oraz politykę Europy Środkowo-Wschodniej.

Dr Oleksandr Avramchuk – historyk, absolwent Akademii Kijowsko-Mohylańskiej i Uniwersytetu Warszawskiego. Jego praca doktorska pt. „Pisząc historię narodu ‘niehistorycznego’. Powstanie studiów ukraińskich i polsko-ukraiński dialog historyczny w USA (1939-1991)” zdobyła w 2021 roku pierwsze nagrody w konkursie Stowarzyszenia Instytut Literacki Kultura i Fundacji Kultury Paryskiej na najlepsze prace doktorskie i magisterskie oraz w konkursie im. Władysława Pobóg-Malinowskiego na Najlepszy Debiut Historyczny Roku w zakresie historii najnowszej. W obszarze jego zainteresowań są stosunki polsko-ukraińskie, historia myśli politycznej w Europie Środkowo-Wschodniej, dzieje emigracyjnych intelektualistów z regionu oraz dyplomacji publicznej USA wobec bloku socjalistycznego w okresie zimnej wojny. Od 2022 roku post-doc w Katedrze Historii i Historiografii Europy Środkowo-Wschodniej i Wschodniej, Katolickiego Uniwersytetu Lubelski Jana Pawła II. Jest członkiem zespołu badawczego realizującego grant NCN pt. „Rozproszone sieci eksperckie: emigracyjne losy i twórczość sowietologów z Polski w okresie zimnej wojny”.
 

Dyskusję prowadził:
 

Bartłomiej Kapica – doktor nauk humanistycznych w zakresie historii (Wydział Historyczny UAM w Poznaniu, 2015), zastępca kierownika Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami w Instytucie Pileckiego. Stypendysta na Universita di Roma, „La Sapienza” w Rzymie (2013). W latach 2016-2018 adiunkt w Instytucie Historii PAN w Warszawie (w ramach grantu NCN FUGA). Autor monografii "Władysław Bieńkowski. Biografia polityczna" (2022), nominowanej do najważniejszych nagród historycznych w Polsce. Zainteresowania badawcze: biografistyka, historia ruchu komunistycznego w Polsce, historia intelektualna.