Instytut Pileckiego serdecznie zaprasza na dyskusję na temat książki dr. Marcina Przegiętki „Akcja Gestapo przeciwko polskiej inteligencji w rejencji ciechanowskiej. Aresztowani i deportowani do obozów koncentracyjnych w III Rzeszy w kwietniu 1940 roku".

Autor na podstawie bogatego materiału archiwalnego ukazuje akcję masowych aresztowań przeprowadzanych przez Gestapo, wymierzonych w „ruch oporu polskiej inteligencji” w rejencji ciechanowskiej. Zatrzymano wówczas 1259 mężczyn i kobiet. Trafili oni następnie do obozów koncentracyjnych w Dachau lub Ravensbrück. Niemal co trzecia osoba z tej grupy została zamordowana bądź zmarła w obozie, a los co czwartej pozostaje nieznany. Marcin Przegiętka opisuje akcję w rejencji ciechanowskiej w szerszym kontekście polityki germanizacyjnej, którą nazistowskie Niemcy prowadziły na ziemiach polskich wcielonych do III Rzeszy. Ukazuje, jak wyglądała w praktyce „eliminacja warstwy przywódczej”, oparta na antyslawizmie próba uczynienia z Polaków rezerwuaru niewolniczej siły roboczej. Na bazie szerokiej kwerendy archiwalnej autor pokazuje, że pod hasłem eliminacji „inteligencji” mógł zostać aresztowany każdy, kto odznaczał się obywatelską aktywnością, bez względu na wykształcenie czy pozycję społeczną.

W dyskusji udział wzięli:

• dr Marcin Przegiętka - autor książki - historyk Biura Badań Historycznych IPN. Zajmuje się badaniem stosunków polsko-niemieckich w latach 1918-1939 i okupacją niemiecką ziem polskich w czasie II wojny.
• dr Christhard Henschel - pracownik naukowy Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie, zaangażowany w realizacje projektu badawczego „Dzień powszedni w Rejencji Ciechanowskiej”.
• prof. Witold Stankowski - historyk i politolog z Instytutu Pileckiego, badacz historii II wojny światowej.
• dr Radosław Wiśniewski - pracownik Muzeum Pogranicza w Działdowie, badacz funkcjonowania obozu KL Soldau i Nakazowo-Rozdzielczego Obozu NKWD w Działdowie.

Dyskusję poprowadziła dr Joanna Nikel, stypendystka Instytutu Pileckiego.