Oppositional Engagement of Women in Authoritarian and Totalitarian Systems of the 20th Century - Biographies - Instytut Pileckiego
Judit Acsády – PhD Sociologist, Senior Research Fellow, at the ELTE Sociology Institute of the Centre for Social Sciences. Her main research fields include: gender relations after the transitions and in state socialism, social construction of care, history of feminist movements in Hungary, women’s organisations.
Arkadiusz Adamczyk – profesor zwyczajny w Uniwersytecie Jana Kochanowskiego w Kielcach, dyrektor Instytutu Stosunków Międzynarodowych i Polityk Publicznych UJK, p.o. Dyrektora Szkoły Doktorskiej Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Specjalista w zakresie środkowoeuropejskiej myśli politycznej. W latach 2010–2015 prezes Instytutu Józefa Piłsudskiego w Warszawie, a także redaktor naczelny roczników „Niepodległość” oraz „Polityka i Bezpieczeństwo”. W latach 2022–2024 redaktor naczelny „Przeglądu Sejmowego” i przewodniczący Komitetu Polityki Naukowej przy Ministrze Nauki. Od 2023 roku prezes Fundacji Instytut im. Wacława Felczaka. Autor, współautor i redaktor ponad 200 publikacji naukowych.
Maria Bauchrowicz-Tocka – doktor nauk humanistycznych w zakresie historii, dziennikarka, autorka książek i artykułów naukowych i popularnonaukowych. Zainteresowania badawcze: historia prasy, historia kobiet i historia regionalna. Członkini Instytutu Studiów Kobiecych.
Nadezhda Beliakoba – is a research associate at Bielefeld University (Faculty of History, Philosophy and Theology). She specializes in the history of religion in the twentieth century, with a particular focus on gender history, minority studies, and the entangled history of religion. Her research examines women’s agency within religious environments, including female religious activism, gendered practices, and transnational networks of religious actors during the Cold War. She is also co-author of two Russian-language books Women in Evangelical Communities of the Late Soviet Union (2015) and Women in Orthodoxy: Church Law and Russian Practice (2011), which focus on the history and lived experiences of women in religious traditions. She is co-editor (with Barbara Martin) of Religious Life in the Late Soviet Union: From Survival to Revival (1960s–1980s) (Routledge, 2023) and co-editor (with Tatiana Vagramenko) of The Lives of Soviet Secret Agents: Religion and Police Surveillance in the USSR (Lexington, 2025).
Marek Białokur – doktor habilitowany nauk humanistycznych, profesor Uniwersytetu Opolskiego, Instytut Historii Uniwersytetu Opolskiego oraz Pracownia Badań nad Podręcznikami Historii w Instytucie Śląskim. Nauczyciel historii w Liceum Ogólnokształcącym nr III im. Marii Skłodowskiej-Curie w Opolu. Jego zainteresowania naukowe to: biografistyka, historia polskiej myśli politycznej XX wieku, dydaktyka historii, historia i symbolika KL Auschwitz-Birkenau. Autor książek: Myśl społeczno-polityczna Joachima Bartoszewicza (Toruń 2005); Spoglądając na Południe. Szkice z historii stosunków polsko-czeskich w XX wieku w historiografii i myśli politycznej obozu narodowego (Opole–Bielsko-Biała 2013); Poniatowski i inni. Studia o polskiej polityce, dydaktyce i edukacji historycznej XIX i XX wieku, t. I–II (Opole–Bielsko-Biała 2013–2014, wyd. II 2016); Gabriel Narutowicz. Biografia (Opole 2016). Redaktor lub współredaktor 24 książek. Autor 480 artykułów naukowych, popularnonaukowych, recenzji i konspektów zajęć edukacyjnych. Członek Komisji Dydaktyki Historii Polskiej Akademii Nauk oraz Polskiego Towarzystwa Historycznego.
Agata Blaszczyk – doktor nauk humanistycznych, wizytujący wykładowca socjologii na University College London. Zainteresowania badawcze: migracje, przesiedlenia i problematyka płci w powojennej Europie. W maju 2023 roku otrzymała stypendium oraz możliwość odbycia stażu badawczego w Refugee Studies Centre na Uniwersytecie Oksfordzkim. Członek Stowarzyszony Królewskiego Towarzystwa Historycznego w Wielkiej Brytanii.
Katarzyna Bogdziewicz – doktor nauk prawnych, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, wykładowczyni w Instytucie Prawa Międzynarodowego i Unii Europejskiej w Szkole Prawa Uniwersytetu Michała Romera w Wilnie (MRU), kierowniczka Laboratorium Praw Człowieka MRU. Członkini Stowarzyszenia Naukowców Polaków Litwy.
Bogdan Borowik – doktor habilitowany, profesor Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, politolog i medioznawca. Absolwent Wydziału Politologii UMCS oraz Podyplomowych Studiów Dziennikarskich na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Zainteresowania badawcze: komunikowanie polityczne, Federacja Rosyjska w polskich mediach, polityka medialna, systemy medialne.
Szymon Brzeziński – doktor nauk humanistycznych, historyk, hungarysta, starszy archiwista w Wydziale Gromadzenia i Opracowywania Zasobu Archiwalnego Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie. Autor prac z zakresu historii relacji polsko-węgierskich.
Krzysztof Buchowski – profesor doktor habilitowany, pracownik Wydziału Historii Uniwersytetu w Białymstoku. Specjalizuje się w dziejach Litwy i stosunków polsko-litewskich XIX–XX wieku. Wśród monografii jego autorstwa znajdują się m.in. Panowie i żmogusy. Stosunki polsko-litewskie w międzywojennych karykaturach (Białystok 2004) oraz Litwomani i polonizatorzy. Mity, wzajemne postrzeganie i stereotypy w stosunkach polsko-litewskich w pierwszej połowie XX wieku (Białystok 2006; tłumaczenie na język litewski: Wilno 2012). Współzałożyciel Forum Dialogu Polsko-Litewskiego. Zasiada w Radzie Naukowej Instytutu Wielkiego Księstwa Litewskiego (z siedzibą w Kownie) i Radzie Programowej Instytutu Północnego im. Wojciecha Kętrzyńskiego w Olsztynie.
Tomasz Ceran – doktor habilitowany nauk humanistycznych w zakresie historii. Od lipca 2026 roku adiunkt w Zakładzie badań nad nazizmem i okupacją niemiecką w czasie II wojny światowej w Instytucie Pileckiego w Warszawie. W latach 2010–2026 pracownik Delegatury Instytutu Pamięci Narodowej w Bydgoszczy.
Agnieszka Chłosta-Sikorska – doktor habilitowana, profesor Instytutu Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, zastępca sekretarza generalnego Polskiego Towarzystwa Historycznego. Jej zainteresowania naukowe koncentrują się wokół najnowszej historii Polski, powojennych dziejów Krakowa i Nowej Huty, historii społecznej, historii kobiet oraz dydaktyki historii i wiedzy o społeczeństwie. Jest autorką monografii, artykułów naukowych i popularnonaukowych oraz biogramów publikowanych na „Szlaku kobiet Krakowa – Krakowianki”. Pełni liczne funkcje naukowe oraz organizacyjne, współpracując z instytucjami naukowymi w Polsce i za granicą, m.in. w Sekcji Dydaktyki Historii przy Komitecie Nauk Historycznych PAN, Polsko-Czeskim Towarzystwie Naukowym, Towarzystwie Miłośników Historii i Zabytków Krakowa, Radzie Muzeum Krakowa oraz Radzie Muzeum Armii Krajowej.
Jacek Czaputowicz – profesor nauk społecznych, doktor habilitowany na Wydziale Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 2012–2017 kierownik Zakładu Metodologii Badań Europejskich w Instytucie Europeistyki UW. W latach 2018–2020 minister spraw zagranicznych RP, w 2017 roku Dyrektor Akademii Dyplomatycznej MSZ, podsekretarz stanu w MSZ. Zastępca szefa Służby Cywilnej (1998–2006), zastępca przewodniczącego Rady Administracyjnej Europejskiego Instytutu Administracji Publicznej w Maastricht (2004–2010), dyrektor Krajowej Szkoły Administracji Publicznej (2008–2012).
Kinga Czechowska – adiunkt w Ośrodku Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego. Absolwentka Wydziału Nauk Historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, na którym w 2021 r. uzyskała stopień doktora nauk humanistycznych w zakresie historii. Uczestniczka seminarium doktorskiego w Muzeum POLIN w ramach programu GEOP poświęconego historii i kulturze Żydów polskich, a także polskich i międzynarodowych konferencji naukowych. Stypendystka m.in. Fundacji z Brzezia Lanckorońskich oraz Polonia Aid Foundation Trust. Autorka kilku książek, w tym m.in. Pomoc Żydom i ich ratowanie podczas Zagłady na terenie przedwojennego województwa pomorskiego, Bydgoszcz-Warszawa 2025.
Małgorzata Dajnowicz – profesor tytularna nauk humanistycznych, Instytut Pileckiego i Uniwersytet w Białymstoku. Zatrudniona na Wydziale Historii UwB, gdzie kieruje Katedrą Historii Kultury i Pracownią Historii Kobiet, oraz w Ośrodku Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego w Warszawie. Prezes i założycielka Instytutu Studiów Kobiecych. Autorka kilku monografii naukowych i ponad 160 artykułów w wydawnictwach krajowych i zagranicznych. Jej zainteresowania naukowe dotyczą historii XIX i XX wieku, historii kobiet, dziejów elit, ze szczególnym uwzględnieniem elit narodowej demokracji, historii regionalnej. Laureatka wielu stypendiów naukowych, m.in. Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej (dwukrotnie) i Fundacji z Brzezia Lanckorońskich. Realizowała wielokrotnie granty naukowe, m.in. Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Narodowego Centrum Nauki, Narodowego Centrum Kultury. Odbywała staże naukowe i wykłady w wielu ośrodkach zagranicznych (w Niemczech, Wielkiej Brytanii, Włoszech, Holandii, Portugalii, Rosji, Norwegii, Kanadzie). W latach 2018–2023 Podlaska Wojewódzka Konserwator Zabytków. Członek Komisji Ewaluacji Nauki kadencji 2023–2027. Odznaczona Srebrnym Krzyżem Zasługi (2011), Zasłużony dla Kultury Polskiej (2018), Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis (2023).
Joanna Dufrat – doktor habilitowana, profesor Uniwersytetu Wrocławskiego. Pracuje w Zakładzie Historii Polski i Powszechnej XIX i XX wieku. Specjalizuje się w badaniach nad historią społeczno-polityczną I wojny światowej i dwudziestolecia międzywojennego, ze szczególnym uwzględnieniem politycznej aktywności kobiet i dokonujących się przemian obyczajowych. Jest autorką książek: Kobiety w kręgu lewicy niepodległościowej. Od Ligi Kobiet Pogotowia Wojennego do Ochotniczej Legii Kobiet (1908–1918/1919) (Toruń 2000, 2025); W służbie obozu marszałka Józefa Piłsudskiego. Związek Pracy Obywatelskiej Kobiet (1928–1939) (Kraków 2012); Oblicza buntu społecznego w II Rzeczypospolitej doby Wielkiego Kryzysu (1930-1935). Uwarunkowania, skala, konsekwencje (Kraków 2019) [z Piotrem Cichorackim i Januszem Mierzwą].
Mateusz Fałkowski – socjolog, badacz historii i ekspert w zakresie pamięci społecznej oraz relacji polsko-niemieckich. Studiował na Uniwersytecie Warszawskim, Wolnym Uniwersytecie w Berlinie oraz w Max Weber Centre for Advanced Cultural and Social Studies na Uniwersytecie w Erfurcie. W Instytucie Spraw Publicznych w Warszawie kierował Programem Europejskim i rozwijał badania dotyczące wizerunku Polski za granicą, a w ISP PAN i Collegium Civitas współtworzył grupę badawczą poświęconą Solidarności oraz współprowadził cykl wykładów i seminariów na ten temat. Autor publikacji poświęconych m.in. ruchom społecznym i protestowi w PRL, wzajemnym wizerunkom Polaków i Niemców oraz postawom Niemców wobec historii. Od 2019 roku współkieruje Instytutem Pileckiego w Berlinie.
Dorota Gajda-Szczegielniak – doktor nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki, Akademia Nauk Stosowanych – Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Opolu. Absolwentka studiów m.in. z dziedziny biologii, WDŻWR, socjoterapii, zarządzania oraz historii i WOS. Dyrektor V LO w Opolu oraz wykładowca w ANS – WSZiA w Opolu.
Anastasiya Ilyina – doktor nauk humanistycznych w zakresie socjologii, dyrektorka wykonawcza Białoruskiego Instytutu Historii Publicznej, wykładowczyni Vistula University, dziennikarka i prowadząca program historyczny Intermarium (Biełsat), badaczka Europy Wschodniej.
Patrycja Jakóbczyk-Adamczyk – doktor habilitowana, profesor w Instytucie Stosunków Międzynarodowych i Polityk Publicznych Uniwersytetu Jana Kochanowskiego. Autorka około 80 prac poświęconych historii państwa i prawa oraz historii powszechnej ze szczególnym uwzględnieniem historii parlamentaryzmu. Od 2024 redaktor naczelna rocznika „Polityka i Bezpieczeństwo”. W latach 2015–2018 dyrektor Instytutu Badań nad Parlamentaryzmem w Piotrkowie Trybunalskim.
Łukasz Jędrzejski – doktor nauk społecznych w dyscyplinie nauk o polityce i administracji, adiunkt w Katedrze Komunikacji Politycznej na Wydziale Politologii i Dziennikarstwa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Prowadzone badania obejmują następujące zagadnienia: komunikowanie polityczne, komunikowanie międzynarodowe i międzykulturowe, prasa dla kobiet w okresie PRL.
Katarzyna Jóźwik – historyczka, archiwistka, pracownica Instytutu Pileckiego w Warszawie. Laureatka drugiego miejsca za pracę doktorską poświęconą aktywności politycznej kobiet w II RP w XVII edycji konkursu im. Władysława Pobóg-Malinowskiego na Najlepszy Debiut Historyczny Roku 2026.
Barbara Jundo-Kaliszewska – doktor nauk humanistycznych, historyczka, politolożka i popularyzatorka nauki. Adiunkt w Katedrze Teorii Prawa i Myśli Politycznej Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politologicznych Uniwersytetu Łódzkiego. Jej zainteresowania badawcze obejmują stosunki polsko-litewskie w XX i XXI wieku, prawa mniejszości polskiej na Litwie, politykę historyczną państw bałtyckich, przeciwdziałanie rosyjskiej dezinformacji oraz straty wojenne Wileńszczyzny.
Virginija Jureniene – historian and professor at Vilnius University (Kaunas Faculty), specializing in women’s history, women’s movements, and gender equality studies. She is the author of numerous publications on the social and political activity of women in Lithuania and their contribution to the processes of Lithuanian state-building.
Bartłomiej Kapica – doktor nauk humanistycznych w zakresie historii (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, 2015), adiunkt i kierownik Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami w Instytucie Pileckiego oraz adiunkt w Instytucie Historii Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. W latach 2016–2018 adiunkt w Instytucie Historii PAN, a także stażysta na Universita la Sapienza w Rzymie (2012). Autor monografii naukowej Władysław Bieńkowski. Biografia polityczna (2022), nominowanej m.in. do nagrody historycznej tygodnika „Polityka” i nagrody im. Kazimierza Moczarskiego (wersja angielska: Władysław Bieńkowski – A Biography: The Development Trajectory of Communism in Poland. The Life of Władysław Bienkowski, Communist Leader and Socialist Thinker; Routledge 2025), a także albumu poświęconego Witoldowi Pileckiemu (IP 2026). Zainteresowania naukowe: historia ruchu komunistycznego i socjalistycznego w Europie, historia intelektualna, historia Polski XX wieku.
Tiina Kinnunen – is Professor of History at the University of Oulu, Finland. Her research interests include e. g. history of European feminisms around 1900, cultural and social history of war, and history of historiography and cultural memory. Oksana Kis – is a feminist historian and anthropologist, a head of the National Research Foundation of Ukraine and a President of the Ukrainian Association for Research inWomen’s History. Her book Ukrainky v GULAGu: vyzhyty znachyt peremohty (Lviv 2017; 2nd revised ed. 2020) was included in the Ukrainian Book Institute’s list of the 30 most significant books of the Ukrainian Independence in 2021. Its English version Survival as Victory: Ukrainian Women in the Gulag (Harvard Series in Ukrainian Studies 2021) was awarded the Translated Book Prize from Peterson Literary Fund (2021). She also edited and co-edited several volumes on women’s history, most recently Women’s Stories of Leadership in Ukraine in the late 19th –early 20th century (Kyiv 2025). Prof. Kis is a recipient of several academic awards, including two Fulbright Research Fellowships (2003, 2011). The areas of her expertise include women in pre-industrial Ukrainian society, women’s experiences of the Holodomor 1932/33, women’s participation in the Ukrainian national resistance in the 1940–50s, gendered experiences of the Ukrainian female political prisoners in the Gulag, and gender transformations in post-socialist countries.
Izabella Kopczyńska – doktor nauk humanistycznych, pracownik Oddziałowego Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej w Poznaniu. Zajmuje się historią dwudziestolecia międzywojennego i działalnością konspiracyjną w okresie II wojny światowej.
Marcelina Koprowska – historyczka, autorka książki Życie religijne podczas powstania warszawskiego (2022). Pod kierunkiem prof. Pawła Skibińskiego przygotowuje rozprawę doktorską na temat życia religijnego w Warszawie w latach 1944–1957.
Krzysztof Kossakowski – absolwent Uniwersytetu w Białymstoku, doktorat obroniony w 2022 roku dotyczył wpływu kobiet na władzę w państwach krzyżowych i Bizancjum w XII wieku. Członek Instytutu Studiów Kobiecych.
Beata Kozaczyńska – doktor nauk humanistycznych, Uniwersytet w Siedlcach. Pracuje jako adiunkt w Instytucie Historii UwS. Zainteresowania badawcze koncentruje m.in. wokół niemieckich wysiedleń na Zamojszczyźnie w czasie II wojny światowej i losów jej mieszkańców (w szczególności dzieci).
Yuliia Kravchenko – is a researcher at the Center for the Study of the History and Culture of East European Jewry at the National University “Kyiv-Mohyla Academy”.
Elżbieta Kuzborska-Pacha – doktor habilitowana, prawniczka specjalizująca się w prawie międzynarodowym publicznym i ochronie praw mniejszości narodowych oraz praw kobiet. Autorka ponad 30 publikacji naukowych, w tym monografii Ochrona prawna mniejszości narodowych w państwach bałtyckich (Wydawnictwo Sejmowe 2019). Stażystka Senior Minorities Fellow w Biurze Wysokiego Komisarza ONZ ds. Praw Człowieka w Genewie (2014), doradczyni Specjalnego Sprawozdawcy ONZ ds. Mniejszości (2017–2018), Starsza Doradczyni Prawna Wysokiego Komisarza OBWE ds. Mniejszości Narodowych (od 2018). Urodzona i wychowana na Wileńszczyźnie, absolwentka polskojęzycznych i litewskojęzycznych szkół na Litwie.
Kamila Łabno-Hajduk – doktor nauk humanistycznych, badaczka polskiej emigracji powojennej, adiunkt w Instytucie Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Autorka książki Zofia Hertz. Życie na miarę „Kultury” (2023), nominowanej do Nagród Historycznych „Polityki”, Nagrody im. Jerzego Giedroycia oraz Nagrody Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie. Laureatka Nagrody Miasta Krakowa (2021) oraz Nagród Naukowych „Polityki” (2024) w dziedzinie nauk humanistycznych. Stypendystka Fundacji Lanckorońskich (2016, 2025, 2026), Fundacji Naukowej im. Jerzego Pietrkiewicza (2014) oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2026). Obecnie pracuje nad biografią Anieli Mieczysławskiej z domu Lilpop.
Ewa Maj – profesor nauk humanistycznych, Wydział Politologii i Dziennikarstwa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Jej zainteresowania badawcze obejmują komunikowanie polityczne, myśl polityczną, prasę narodową i dziennikarstwo kobiet.
Ludwika Majewska – doktor nauk humanistycznych w dyscyplinie historia, kustoszka. Absolwentka Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Długosza w Częstochowie, Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, Uniwersytetu Warszawskiego oraz Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Autorka publikacji naukowych z zakresu historii XX wieku. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się wokół historii kobiet, więziennictwa podczas II wojny światowej, działalności niepodległościowej oraz doświadczeń sytuacji granicznych. W latach 2025–2026 stypendystka programu realizowanego w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). Członkini International Council of Museums.
Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk – historyk dziejów najnowszych i wojskowości, absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego, doktorat uzyskała na Uniwersytecie Jana Kochanowskiego w Kielcach. Od 2008 roku pracownik Wydziału Badań i Edukacji Archiwalnej AIPN w Warszawie. Autorka m.in. publikacji: Ochotnicza Legia Kobiet 1918–1922 (Warszawa 2006); Repatriacja żołnierzy PSZ na Zachodzie w rozmowach TRJN z władzami brytyjskimi (1945–1949). Wybór dokumentów (Warszawa 2013); Kobiety w obronie Warszawy. Ochotnicza Legia Kobiet (1918–1922) i Wojskowa Służba Kobiet (1939–1945) (Warszawa 2016), „Element politycznie wrogi”. Sytuacja byłych żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie w Polsce „ludowej” 1945–1956) (Warszawa 2025), pod jej redakcją ukazał się również album Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie w fotografiach por. Wiesława Szpakowicza (Warszawa 2010).
Adam Miodowski – doktor habilitowany, profesor Uniwersytetu w Białymstoku. Obszary badawcze to historia społeczna, polityczna i wojskowa XIX i XX wieku, ze szczególnym uwzględnieniem historii kobiet oraz badań nad prasą. Geograficznie zainteresowania te koncentrują się na Europie Środkowo-Wschodniej, przede wszystkim Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem Podlasia. Autor, współautor i redaktor ponad dziesięciu monografii oraz kilkudziesięciu artykułów naukowych i edycji źródłowych.
Marcin Mleczak – doktor nauk humanistycznych w dyscyplinie historia, popularyzator nauki i projektant wystaw multimedialnych. Zajmuje się procesami szeroko pojętej modernizacji polityczno-społecznej w XIX i XX wieku. Autor książek Apostołowie i technokraci. Elity polityczne Hiszpanii frankistowskiej (Kraków 2022) oraz Świat dostatku, mroczne wieki. Społeczne skutki kryzysów 1929/2008 (Łódź 2023). Przygotowuje monografię Demokracja, rewolucja, wojna: dylematy hiszpańskiego socjalizmu 1917–1939.
Imre Molnár – doktor, węgierski historyk, publicysta i dyplomata, I. radca ds. kultury i prasy Ambasady Węgier w Polsce, autor książek Zdradzony bohater i Ułaskawiony na śmierć.
Zdzisława Monika Molnárné Sagun – absolwentka Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego i Uniwersytetu Warszawskiego, socjolog i pedagog. Prezes Stowarzyszenia Katolików Polskich na Węgrzech, przewodnicząca Samorządu Polskiego i dyrektor Polskiego Domu Kultury w Budapeszcie. Zaangażowana w działania na rzecz węgierskiej Polonii.
Joanna Nikel – doktor nauk humanistycznych, Instytut Pileckiego. Absolwentka historii i historii sztuki (UWr), podyplomowych studiów z zakresu międzynarodowego rynku sztuki (KA) oraz zarządzania projektami (SGH). Stypendystka DAAD i KAAD. Pobyty badawcze m.in. na Humboldt–Universität Berlin i Technische Universität Dresden. Badaczka historii Niemiec z naciskiem na dzieje totalitaryzmów XX wieku. Autorka publikacji dotyczących historii i dziedzictwa kulturowego Niemiec, w tym monografii Kształcenie architektów w Niemczech Wschodnich w latach 1946–1970 na przykładzie Kunsthochschule Berlin Weissensee (Poznań 2020); Terror niemiecki w powiecie Mińsk Mazowiecki 1939–1944. Wojna i rozliczenia (Warszawa 2025). Uczestniczka grantów NCN: „Głuchoniemcy (Walddeutsche): przeszłość i teraźniejszość zapomnianych społeczności lokalnych na Pogórzu Karpackim”; NPRH: „Polscy Niemcy 1939–1945. Postawy i sytuacja obywateli polskich narodowości niemieckiej na ziemiach wcielonych do III Rzeszy i w Generalnym Gubernatorstwie”. W Ośrodku Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego w Warszawie analizuje niemiecką okupację w ujęciu mikrohistorii, a jej badania wpisują się w dyskurs Täterforschung, ze szczególnym uwzględnieniem członków niemieckiej administracji cywilnej.
Grzegorz Ostasz – profesor nauk humanistycznych, Politechnika Rzeszowska. Specjalizuje się w badaniach nad historią polityczną i gospodarczą XX wieku, integracją europejską i biografistyką. Wśród jego dorobku publikacyjnego znajdują się monografie: Zrzeszenie „Wolność i Niezawisłość”. Okręg Rzeszów (2000); Pułkownik Kazimierz Iranek-Osmecki. Emisariusz, cichociemny, oficer Komendy Głównej AK (2007) [wraz z Jerzym Majką]; Historia AK–WiN w zeznaniach Adama Lazarowicza „Klamry” (2021) [wraz z Józefem Forystkiem). W latach 2016–2020 pełnił funkcję prorektora ds. współpracy międzynarodowej Politechniki Rzeszowskiej, a od 2020 do 2024 roku – prorektora ds. studenckich. Oznaczony m.in. Medalem Komisji Edukacji Narodowej (2014), Srebrnym Krzyżem Zasługi (2017) i Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (2025).
Patrycja Resel – pracownik Oddziałowego Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej w Łodzi. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się na dziejach okupacji niemieckiej w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem działalności organizacji kolaboracyjnych, problematyki kolaboracji oraz polityki germanizacyjnej realizowanej przez III Rzeszę.
Sylwia Rowicka – absolwentka Instytutu Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej Uniwersytetu Warszawskiego. Wieloletnia pracowniczka Biblioteki Narodowej, związana również z biblioteką Telewizji Polskiej oraz biblioteką naukową Instytutu Pileckiego. Uczestniczyła w realizacji projektów „Merkuriusz” i „Patrimonium” w Bibliotece Narodowej, zdobywając doświadczenie w zakresie zarządzania zasobami bibliotecznymi, ochrony oraz udostępniania dziedzictwa kulturowego.
Joanna Sanecka-Tyczyńska – politolog i historyk, doktor habilitowana, profesor Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Autorka dwóch monografii naukowych: Państwo obywatelskie i wspólnota polityczna. Studium o myśli politycznej Prawa i Sprawiedliwości (Lublin 2011, ss. 302) oraz Racja stanu we współczesnej polskiej myśli politycznej 200–2015 (Lublin 2018, ss. 512) oraz kilkudziesięciu artykułów naukowych. Zainteresowania badawcze: polska myśl polityczna XXI wieku, konserwatywna i liberalna myśl polityczna w Europie, polityka zagraniczna, bezpieczeństwo państwa, teoria polityki, racja stanu, historia najnowsza.
Grzegorz Sokołowski – doktor habilitowany nauk teologicznych, studiował na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu, Wydziale Nauk Społecznych Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego w Rzymie oraz Papieskim Instytucie Studiów nad Małżeństwem i Rodziną przy Papieskim Uniwersytecie Laterańskim w Rzymie. Założyciel i pierwszy prezes Fundacji Obserwatorium Społeczne we Wrocławiu (2015–2023), Sekretarz Generalny PWT we Wrocławiu (2007–2014), redaktor naczelny Redakcji Wydawnictw PWT (2009–2014), redaktor naczelny miesięcznika „Nowe Życie” (2015–2023). W latach 2014–2024 profesor Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, od 2024 rok pracownik naukowy Archiwum Archidiecezjalnego we Wrocławiu. W badaniach naukowych podejmuje zagadnienie ewolucji myśli społecznej Kościoła, wykładu katolickiej nauki społecznej w przemiany społeczne, patriotyzmu, socjologii religii, współczesnej historii Kościoła oraz relacji państwo – Kościół, religijności i integracyjnej roli Kościoła na Dolnym Śląsku po II wojnie światowej. Opublikował min.: Chrześcijański polityk (Wrocław 2021, ss. 216); Meandry historii wrocławskiej kapituły katedralnej w latach 1951–1956 (Lublin 2024, ss. 412); Naród. Ojczyzna. Patriotyzm. Kompendium nauczania Kościoła katolickiego (Wrocław 2019, ss. 488) [wraz z Piotrem Gołubcowem]; Ksiądz Józef Majka (1918–1993). Życie i myśl (Lublin 2019, ss. 248) [wraz ze Stanisławem Felem]; Autobiografie Bolesława Kominka. Edycja tekstów źródłowych ze zbiorów Fundacji Obserwatorium Społeczne (wydali i opracowali Edward Gigilewicz, Grzegorz Sokołowski, Wrocław – Lublin 2021, ss. 136); Wróciła sława twoja, Vratislavia, Wrocławiu! Więzi kardynała Stefana Wyszyńskiego z Dolnym Śląskiem (Wrocław–Lublin 2023, ss. 816) [wraz ze Stanisławem Wróblewskim].
Justyna Stępień – doktor nauk ekonomicznych, adiunkt w Ośrodku Badań nad Totalitaryzmami w Instytucie Pileckiego w Warszawie. Kierownik Biblioteki Naukowej Instytutu Pileckiego. Jej zainteresowania naukowe to: zarządzanie bibliotekami, użytkownicy bibliotek i ich potrzeby, jakość obsługi użytkowników instytucji kultury, zarządzanie zasobami ludzkimi, promocja usług. Laureatka nagród, m.in.: Bibliotekarz Roku w woj. mazowieckim (2014 rok), stypendystka kilku wyjazdów Erasmus (Litwa, Czechy, Szwecja, Anglia).
Vitalija Stravinskienė – doktor nauk humanistycznych, starszy pracownik naukowy w Instytucie Historii Litwy w Zakładzie Historii XX wieku. Zakres zainteresowań naukowych: historia Litwy w II połowie XX wieku, a w szczególności historia Wilna i Wileńszczyzny. Jest autorką kilku monografii (najnowsze): Migrujące Wilno 1915–1994; Migracija: Rytų ir Pietryčių Lietuva 1944–1989.
Anna Szwed-Walczak – doktor nauk społecznych w zakresie nauk o polityce, adiunkt w Katedrze Komunikacji Politycznej w Instytucie Nauk o Komunikacji Społecznej i Mediach na Wydziale Politologii i Dziennikarstwa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Absolwentka politologii oraz socjologii. Zainteresowania badawcze: komunikowanie polityczne, publicystyka polityczna, prasa dla kobiet, myśl polityczna. Członkini Zarządu lubelskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Nauk Politycznych (2025–2028), sekretarz lubelskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Nauk Politycznych (2013–2025), członkini Polskiego Towarzystwa Komunikacji Społecznej (od 2016 roku).
Anna Szwarc-Zając – polsko-włoska badaczka, tłumaczka oraz nauczycielka akademicka i językowa. Członkini zarządu Fundacji Salveminiego w Turynie oraz współpracowniczka czasopisma naukowego „Freeebrei”. Stopień doktora nauk humanistycznych uzyskała w 2017 roku na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Jest absolwentką Università di Genova oraz Università degli Studi di Milano. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się wokół zagadnień genologicznych i literatury lagrowej, ze szczególnym uwzględnieniem polskich i włoskich kontekstów autobiograficznych. Zajmuje się także historią relacji polsko-włoskich oraz problematyką pamięci i świadectwa. Pełniła funkcję redaktorki naczelnej numeru tematycznego „Conferenze” pt. Perché la Polonia? Storie e biografie di italiani noti e comuni legati alla terra polacca (Polska Akademia Nauk w Rzymie), a także redaktorki naczelnej i redaktorki językowej numeru 147 tego czasopisma. Była kuratorką wystawy La Grande Retata. Set- tembre 1942. Publikowała w polskich czasopismach naukowych, m.in. „Literaturoznawstwo”, „Zagłada Żydów. Studia i Materiały”, „Dociekania”, „Miasteczko Poznań”, „Prace Literaturoznawcze” oraz „Kultura i Wychowanie”, a także w tomie poetyckim „Pokłosie”. Jej artykuły ukazywały się również we włoskich periodykach naukowych, m.in. „QOL”, „Conferenze”, „Storia e Memoria” oraz wydawnictwach Istituto Lingue per la Storia della Resistenza e dell’Età Contemporanea. Jest właścicielką szkoły językowej Lingua e Cultura, gdzie pracuje jako metodyczka i lektorka języka polskiego jako obcego oraz języka włoskiego. Uczy również języka polskiego i historii w Szkole Kultury i Języka Polskiego im. Marii Montessori w Termoli.
Eka Tchkoidze – received her first degree in Philology at I. Javakhishvili State University of Tbilisi (1998), and her M.A. (2001) and Ph.D. (2006) in History at the University of Ioannina (Greece). Since 2013 she is Associate Professor at Ilia State University, Tbilisi.
Krystyna Trembicka – historyczka i politolożka, profesor w Instytucie Nauk o Polityce i Administracji Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, kierownik Katedry Teorii i Metodologii Nauk o Polityce i Administracji. Specjalizuje się w historii najnowszej, myśli politycznej, systemach politycznych, ruchach i partiach politycznych oraz historii stosunków międzynarodowych i systemów bezpieczeństwa. Autorka licznych monografii i artykułów naukowych poświęconych historii politycznej Polski i Europy XX wieku. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się wokół myśli politycznej, polityki zagranicznej RP, instytucji politycznych, totalitarnych systemów politycznych, transformacji ustrojowo-politycznych w państwach Europy Środkowej i Wschodniej, teoria polityki oraz administracji publicznej.
Jolanta Urbanovič – doktor nauk społecznych, ekspertka w dziedzinie edukacji i administracji publicznej, profesor Uniwersytetu im. Michała Romera w Wilnie. Pełniła funkcję doradcy prezydenta Republiki Litewskiej ds. edukacji, nauki i studiów oraz wiceministra edukacji, nauki i sportu Republiki Litewskiej. Ponadto była wiceprezesem Litewskiego Stowarzyszenia Badań Edukacyjnych. Działalność akademicka obejmuje tematy związane z polityką i administracją edukacyjną, zarządzaniem publicznym i przywództwem. Kierowała i uczestniczyła w różnych międzynarodowych i krajowych badaniach dotyczących reform zarządzania systemem edukacji, autonomii szkół i przywództwa. W swojej karierze zawodowej pracowała jako naukowiec, kierownik programów studiów, a także koordynowała różne inicjatywy akademickie i publiczne. Opublikowała wiele artykułów naukowych z zakresu polityki edukacyjnej, administracji publicznej i przywództwa.
Beata Walęciuk-Dejneka – doktor habilitowana, profesor Uniwersytetu w Siedlcach. Pracownik badawczo-dydaktyczny UwS, literaturoznawczyni, polonistka, lektor języka polskiego jako obcego. Naukowo zajmuje się badaniem literatury polskiej, głównie tej pisanej przez kobiety (women studies), a szczególnie zapomnianymi pisarkami polskimi XIX i XX wieku. Jest kierownikiem merytorycznym i koordynatorką internetowej bazy wiedzy o zapomnianych pisarkach polskich (https://zapomnianepisarkipolskie.uws.edu.pl). Zajmuje się także związkami literatury i prawa, wzajemnymi relacjami tych dwóch dyscyplin badawczych. Opublikowała pięć monografii autorskich oraz 18 monografii wieloautorskich (pod redakcją), ponad 140 artykułów naukowych.
Mateusz Werner – doktor nauk humanistycznych, filozof kultury, eseista, filmoznawca. Adiunkt i wykładowca Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego. W latach 2021–2024 redaktor naczelny miesięcznika „Twórczość”. Autor książki Wobec nihilizmu. Gombrowicz, Witkacy (Sic!, Warszawa 2009). Redaktor m. in. książek: Pier Paolo Pasolini: Po ludobójstwie. Eseje o języku, polityce i kinie (Biblioteka Kwartalnika Kronos. Warszawa 2012), What Kieslowski Tells Us Today? (IAM, Jerusalem 2008) Polish Cinema Now! (John Libbey Publishing, London 2010, Communication Books, Inc., Seoul, Korea 2012, New Star Press, Beijing 2015).
Agnieszka Witkowska-Krych – absolwentka kulturoznawstwa i hebraistyki na Uniwersytecie Warszawskim oraz socjologii w Collegium Civitas, doktor wiedzy o kulturze, przez lata pracowniczka Muzeum Warszawy, obecnie adiunkt w Instytucie Pileckiego. Autorka książek Mniej strachu. Ostatnie chwile z Januszem Korczakiem, uhonorowanej Nagrodą KLIO, oraz Dziecko wobec Zagłady. Instytucjonalna opieka nad sierotami w getcie warszawskim, nagrodzonej m.in. Nagrodą KLIO, Nagrodą Pileckiego oraz w Konkursie im. prof. Elżbiety Tarkowskiej, a także nominowanej do Nagrody im. Kazimierza Moczarskiego.
Grzegorz Zackiewicz – doktor habilitowany, profesor Uniwersytetu w Białymstoku, kierownik Zakładu Studiów Wschodnich na Wydziale Historii UwB. Zainteresowania badawcze: historia polityczna i historia idei pierwszej połowy XX wieku, a zwłaszcza: relacje polsko-rosyjskie i polsko-sowieckie, losy Polaków na Wschodzie, antyliberalne koncepcje w myśli politycznej oraz funkcjonowanie ruchów społecznych i politycznych na ziemiach polskich.
Justyna Zajko-Czochańska – doktor nauk humanistycznych w zakresie historii, absolwentka prawa oraz stosunków międzynarodowych Uniwersytetu w Białymstoku. Adiunkt w Katedrze Historii Kultury (w Pracowni Historii Kobiet) Wydziału Historii UwB. Zainteresowania badawcze to historia kobiet oraz społeczności wiejskiej, a także prasa dla kobiet okresu Polski Ludowej.
Karolina Żurawska – doktorantka w Szkole Doktorskiej Uniwersytetu w Białymstoku (dyscyplina historia), członkini Instytutu Studiów Kobiecych w Białymstoku, sekretarz redakcji „Czasopisma Naukowego Instytutu Studiów Kobiecych”. Jej zainteresowania badawcze obejmują historię Polski Ludowej, szczególnie historię kobiet.
The project is financed from the state budget funds awarded by the Minister of Science and Higher Education under the “Wektory Nauki” program.
The conference is held under the honorary patronage of Marta Cienkowska, the Minister of Culture and National Heritage.
The conference is held under the honorary patronage of Mirosław Karolczuk, the Mayor of Augustów.
Honorary patronage
Media partnership

