Relacje obywateli polskich ratujących Żydów podczas II wojny światowej od dziś w bazie ZapisyTerroru.pl

27 września 2018
Irena Sendlerowa z mężem i córką, 1948 r., fot. archiwum Janiny Zgrzembskiej / EastNews

Instytut Pileckiego – w 76. rocznicę powołania Tymczasowego Komitetu Pomocy Żydom („Żegoty”) – udostępnił w bazie świadectw ZapisyTerroru.pl 50 relacji obywateli polskich, którzy pomagali Żydom podczas II wojny światowej. Wśród opublikowanych dokumentów znajdują się te związane z działalnością Ireny Sendlerowej.

76. rocznica powołania Tymczasowego Komitetu Pomocy Żydom („Żegoty”) jest doskonałą okazją, aby ponownie opowiedzieć o historii obywateli polskich ratujących Żydów podczas niemieckiej okupacji. Dokumenty zebrane przez Komitet dla Upamiętniania Polaków Ratujących Żydów ukazują ogrom pomocy. Dzięki pozyskaniu tych przejmujących świadectw do „Zapisów Terroru” i przetłumaczeniu ich na język angielski, możemy opowiedzieć te indywidualne historie na całym świecie – mówi dr Wojciech Kozłowski, dyrektor Instytutu Pileckiego.

Świadectwa nieznanych sprawiedliwych w „Zapisach Terroru”

Świadectwa udostępnione w bazie ZapisyTerroru.pl zebrał Komitet dla Upamiętniania Polaków Ratujących Żydów. Przez lata swojej działalności zgromadził setki relacji na temat Polaków, którzy podczas okupacji niemieckiej ratowali przed zagładą obywateli polskich żydowskiego pochodzenia, a także Żydów z innych państw. Wśród świadectw odnajdujemy relacje osób nagrodzonych tytułem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata – m.in. Ireny Sendlerowej, kierowniczki referatu dziecięcego Rady Pomocy Żydom („Żegoty”), ale także tych, którzy do dziś często pozostają nieznani.

Wśród historii znajduje się m.in. relacja Jadwigi Skoczyńskiej, która wspomina, jak jej rodzice ukrywali w skrytce w domu grupę Żydów, a także opowieść o Zbysławie Raczkiewiczu – żołnierzu AK, który wraz z ojcem pomógł 42 Żydom ukrywającym się w bunkrze w lesie koło Pobołowic, dostarczając im żywność, leki, środki higieny. Cześć relacji przekazali Żydzi ocaleni z Holocaustu, jak np. Stanisława Aronsona, polskiego Żyda, oficera Kedywu AK, któremu podczas ucieczki z transportu do Auschwitz pomógł polski gospodarz.

Działalność Komitetu

Komitet, którego dokumenty można od dziś w całości przeglądać w czytelni Instytutu Pileckiego, powstał z inicjatywy działaczki polonijnej z Kanady Anny Poraj-Wybranowskiej. Wśród współzałożycieli byli historyk prof. Tomasz Strzembosz, naczelnik Szarych Szeregów Stanisław Broniewski „Orsza”, pierwszy ambasador III RP w Izraelu prof. Jan Dowgiałło, historyk prof. Jan Żaryn, a także Agnieszka Bogucka, Stanisław Orsza Broniewski, prof. Marian Marek Drozdowski, Tadeusz Krawczak, Zbigniew Mańkowski, Jerzy Śliwczyński, Szczepan Żaryn. Była to inicjatywa społeczna, której jedną z idei – oprócz dokumentowania pomocy Żydom podczas niemieckiej okupacji – był pomysł budowy Pomnika Polaków Ratujących Żydów na placu Grzybowskim w Warszawie. Obecnie zasoby Komitetu na prawach depozytu przechowuje Archiwum Akt Nowych.

W dostępie online znajduje się część pozyskanych zbiorów. Ze wszystkimi świadectwami można się zapoznać w czytelni Instytutu Pileckiego przy ul. Foksal 17 w Warszawie.

Zapisy Terroru

„Zapisy Terroru” to nowoczesne przedsięwzięcie z pogranicza badań naukowych, popularyzacji historii i szeroko rozumianej kultury pamięci, realizowane przez Instytut Pileckiego, którego celem jest zbudowanie największego zbioru świadectw ludności cywilnej okupowanej Europy. W bazie świadectw publikowane są relacje obywateli polskich, którzy podczas II wojny światowej doświadczyli cierpienia ze strony dwóch totalitaryzmów: niemieckiego i sowieckiego. W świadectwach kryją się osobiste doświadczenia tysięcy Polaków – ofiar zbrodni totalitarnych, ich rodzin i bliskich.

Ta strona wykorzystuje pliki cookie dla lepszego działania serwisu. Możesz zablokować pliki cookie w ustawieniach
przeglądarki. Więcej informacji w Polityka prywatności strony.

FreshMail.pl
 

FreshMail.pl